Có tiền sử viêm dạ dày, người phụ nữ 67 tuổi (ở Thanh Hoá) tự xin thuốc bột từ một xưởng chế biến ở cùng thôn để chữa đau dạ dày. Loại thuốc bột này được cho là bào chế từ hạt sang, một trong những loại hạt có tác dụng điều trị các bệnh liên quan đến dạ dày và đại tràng (theo dân gian). Đáng chú ý, đây là một trong số các xưởng ở thôn nghiền bột sang để cung cấp nguyên liệu làm thuốc y học cổ truyền.
Người phụ nữ uống hết 2 thìa bột thuốc, sau khoảng 45 phút bỗng xuất hiện co giật. Chỉ khoảng 5 phút trên đường từ nhà tới bệnh viện, bệnh nhân đã cứng toàn thân, tím tái, ngừng thở, bất tỉnh. Khi tới bệnh viện gần nhà, bệnh nhân đã được xác định tim ngừng đập. Sau khi được cấp cứu khẩn cấp, bệnh nhân có tuần hoàn trở lại, vẫn còn xuất hiện nhiều cơn co giật toàn thân.
Sau đó bệnh nhân nhanh chóng được chuyển tới Bệnh viện Bạch Mai để cấp cứu. Tại Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, người bệnh ở tình trạng hôn mê.
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết: “Qua kết quả xét nghiệm nước tiểu, các bác sĩ đã phát hiện có chất độc Strychnin trong mẫu bệnh phẩm của người bệnh. Chất độc này cũng được tìm thấy trong gói bột thuốc người bệnh sử dụng. Kết quả chụp MRI sọ não đã có những tổn thương nặng, tiên lượng khó cải thiện, di chứng do ngừng thở, ngừng tim. Ngoài ra bệnh nhân còn bị viêm phổi, tiêu cơ vân cấp”.
Bệnh nhân được chẩn đoán ngộ độc Strychnin - chất có trong hạt mã tiền, do sử dụng nguyên liệu thuốc nam không đảm bảo. Ngay lập tức, Trung tâm Chống độc đã chia sẻ thông tin với Sở Y tế tỉnh Thanh Hóa để cơ quan này vào cuộc thanh kiểm tra, tìm nguyên nhân và ngăn chặn.
Do hình thức hạt sang trông giống hạt mã tiền, nên dễ nhầm lẫn, thậm chí có thể có hiện tượng cố tình dùng hạt mã tiền để thay thế vì giá rẻ hơn hạt sang, tiềm ẩn nguy cơ gây ngộ độc cho nhiều người.
Bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên cảnh báo: Strychnin là chất độc có trong hạt mã tiền. Chất độc này nếu uống vào dễ gây ngộ độc dẫn đến tử vong. Nguy hiểm ở chỗ, người mua nghĩ hạt sang, không độc hoặc ít độc, nên dùng liều lượng thoải mái, nhưng không may lại dùng phải hạt mã tiền. Đáng lo ngại là người bệnh có thể bị ngộ độc nhưng không biết hoặc nghĩ do mắc bệnh khác nên đến bệnh viện muộn. Bên cạnh đó, các cơ sở y tế cũng ít kinh nghiệm có thể chẩn đoán nhầm, điều trị không đúng, dẫn đến nguy cơ tử vong.
