Gắn hợp tác công nghệ với nhu cầu sản xuất
Chiều 29/10, tại TP Hồ Chí Minh, Ngày Đổi mới sáng tạo Việt Nam - Israel 2026 diễn ra với chủ đề “Kết nối công nghệ và hợp tác trong lĩnh vực an ninh mạng và nông nghiệp thông minh”, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026 (AEF 2026). Các ý kiến tập trung làm rõ nhu cầu ứng dụng công nghệ vào sản xuất, bảo vệ hệ thống số và thúc đẩy hợp tác giữa doanh nghiệp hai nước.
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hồ Chí Minh, nhấn mạnh yêu cầu kết nối nhu cầu với năng lực công nghệ. Thành phố xác định doanh nghiệp giữ vị trí trung tâm trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và khuyến khích liên kết với viện, trường để đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất.
“Kết nối công nghệ không chỉ là mua bán giải pháp mà là kết nối nhu cầu với năng lực, kết nối doanh nghiệp với viện, trường, cơ quan quản lý và nhà đầu tư, để công nghệ thực sự đi vào sản xuất và đời sống. Hợp tác chỉ bền vững khi hai bên cùng có lợi, cùng làm chủ năng lực và cùng chia sẻ giá trị tạo ra”, ông Nguyễn Lộc Hà khẳng định.
Về nông nghiệp thông minh, Thành phố định hướng phát triển nông nghiệp đô thị, nông nghiệp công nghệ cao, tuần hoàn và phát thải thấp, gắn sản xuất với chế biến, logistics và thị trường tiêu thụ. Thành phố ưu tiên ứng dụng cảm biến, dữ liệu và tự động hóa để nâng năng suất, tiết kiệm nước và bảo đảm truy xuất nguồn gốc; đồng thời thúc đẩy chuyển giao giải pháp phù hợp với điều kiện Việt Nam.
Đối với an ninh mạng, ông Nguyễn Lộc Hà xác định bảo vệ dữ liệu, hạ tầng thông tin và an toàn giao dịch là điều kiện tiên quyết để tạo niềm tin cho người dân, doanh nghiệp và nhà đầu tư. Thành phố mong muốn hợp tác với các đối tác Israel về giải pháp bảo vệ hệ thống, ứng phó nguy cơ trên không gian mạng và phát triển nhân lực chuyên môn.
Thành phố cũng khuyến khích doanh nghiệp hai nước liên kết với các viện, trường và sẵn sàng tạo điều kiện cho giải pháp công nghệ được thí điểm, thương mại hóa và nhân rộng. Trung tâm Cách mạng công nghiệp lần thứ tư tại TP Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò cầu nối hình thành các dự án hợp tác.
Bà Irit Savion Waidergorn, Đại sứ được bổ nhiệm của Israel tại Việt Nam, cho biết những hạn chế về đất đai, nguồn nước và tài nguyên thiên nhiên đã thúc đẩy Israel tìm kiếm giải pháp cho sản xuất và đời sống. Từ nhu cầu đó, Israel phát triển hệ sinh thái kết nối các trường đại học với viện nghiên cứu, doanh nghiệp và nhà đầu tư, cùng sự tham gia của các cơ quan chính phủ.
Khi nền kinh tế ngày càng số hóa, việc bảo vệ thông tin và cơ sở hạ tầng cũng trở nên cần thiết. Theo bà, kinh nghiệm phát triển nông nghiệp thông minh và an ninh mạng của Israel đều gắn với quá trình tìm cách giải quyết những khó khăn thực tế.
“Sự thành công trong hợp tác của chúng ta sẽ được đo lường bằng những giải pháp mà chúng ta cùng nhau phát triển. Giá trị thực sự của chúng nằm ở sự khác biệt mà chúng mang lại cho cuộc sống của người dân”, bà Irit Savion Waidergorn nhấn mạnh.
Bà cho rằng kinh nghiệm nghiên cứu, công nghệ và thương mại hóa của Israel có thể kết hợp với thế mạnh công nghiệp cùng lực lượng lao động có tay nghề của Việt Nam. Trong nông nghiệp, hợp tác có thể tập trung vào sử dụng nước hiệu quả và cải thiện điều kiện canh tác, đồng thời hỗ trợ quản lý chuỗi cung ứng. Trong an ninh mạng, các bên có thể phối hợp giúp doanh nghiệp và tổ chức bảo vệ hệ thống, xây dựng niềm tin vào dịch vụ số.
Bảo mật phải đi cùng quá trình số hóa sản xuất
Từ thực tế tiếp xúc với doanh nghiệp ứng dụng công nghệ trong nông nghiệp, ông Nguyễn Hoàng Nhật, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần đầu tư và công nghệ Exabyte, nhận thấy nhiều đơn vị chú trọng thiết bị có sử dụng được hay không mà chưa quan tâm đầy đủ đến bảo mật. Việc thiết bị có bảo đảm an toàn hoặc nhà cung cấp có cập nhật bản vá thường xuyên cũng chưa được xem xét kỹ.
Theo ông, đây là vấn đề cần lưu ý khi các giải pháp Internet vạn vật (IoT) ngày càng được ứng dụng trong canh tác và bảo quản nông sản. Doanh nghiệp cần quan tâm đến bảo mật ngay tại các thiết bị trực tiếp thu thập dữ liệu và kết nối với hệ thống. Khả năng hoạt động của thiết bị cần đi cùng việc duy trì an toàn trong quá trình sử dụng.
Bên cạnh bảo mật, ông Nhật nêu trở ngại từ phần mềm quản trị nguồn lực doanh nghiệp (ERP). Một số nền tảng có quá nhiều biểu mẫu và thông tin phải nhập khiến doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã hoặc nông hộ gặp khó khăn khi tiếp cận. Yêu cầu thao tác phức tạp có thể cản trở việc đưa phần mềm vào công việc hằng ngày.
Ông cho biết một số doanh nghiệp đang xây dựng nền tảng phù hợp hơn với cách vận hành tại Việt Nam. Việc điều chỉnh công cụ theo điều kiện của người sử dụng được kỳ vọng hỗ trợ quá trình chuyển đổi sang nông nghiệp thông minh và nông nghiệp chính xác.
Những trở ngại này cho thấy lựa chọn công nghệ cần tính đến cả khả năng vận hành và bảo vệ hệ thống. Người sản xuất phải sử dụng được phần mềm, còn doanh nghiệp cần hiểu rõ việc hỗ trợ và cập nhật bảo mật của thiết bị khi mở rộng kết nối.
Ông Chen Peretz, Trưởng Phái đoàn Kinh tế và Thương mại Israel tại Việt Nam, cho rằng công nghệ nông nghiệp và an ninh mạng của Israel cùng phát triển từ những nhu cầu cấp thiết. Hạn chế về nguồn nước buộc người sản xuất quản lý tài nguyên chính xác hơn. Những nguy cơ trên không gian mạng cũng thúc đẩy việc phát triển giải pháp bảo vệ hệ thống.
Theo ông, công nghệ nông nghiệp còn giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu. Người sản xuất phải quan tâm đến an toàn thực phẩm trong toàn bộ chuỗi cung ứng, cùng yêu cầu quản lý nguồn nước và thích ứng với biến đổi khí hậu. Công nghệ vì vậy cần phục vụ cả hiệu quả canh tác và khả năng tiếp cận thị trường.
Để đáp ứng nhu cầu đó, ông Chen Peretz nhấn mạnh việc điều chỉnh sản phẩm theo từng thị trường. Doanh nghiệp Israel muốn phát triển tại Việt Nam cần đối tác địa phương đáng tin cậy và phải hiểu điều kiện sử dụng khác với Mỹ, châu Âu hay các thị trường châu Á khác.
“Điều chúng tôi mong muốn chứng kiến là những mối quan hệ đối tác bền vững - nghĩa là hai công ty cùng hợp tác và đồng phát triển sản phẩm, các công ty đến đây để sản xuất sản phẩm tại Việt Nam chứ không chỉ đơn thuần bán sản phẩm tại đây”, ông Chen Peretz nói.
Ông cho biết Phái đoàn Kinh tế và Thương mại Israel hỗ trợ kết nối theo cả hai chiều. Doanh nghiệp Việt Nam tìm kiếm giải pháp cụ thể có thể thông qua phái đoàn để tiếp cận đối tác phù hợp. Mục tiêu là phát triển những quan hệ hợp tác lâu dài và mang lại lợi ích cho cả hai bên.
Ở góc độ đầu tư, ông Tomer Shpilman, Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Quỹ đầu tư Aurelius Capital, cho biết quỹ quan tâm đến doanh nghiệp giải quyết những vấn đề gây khó khăn và tốn kém cho khách hàng. Khi đầu tư từ sớm, nhà đầu tư chú trọng năng lực đội ngũ sáng lập và lợi thế công nghệ khó sao chép.
Ông cũng coi trọng những nhà sáng lập từng trực tiếp trải qua vấn đề mà họ muốn giải quyết. Kinh nghiệm trong lĩnh vực giúp họ hiểu nhu cầu khách hàng và tìm cách đưa công nghệ vào quy trình vận hành. Ông bày tỏ mong muốn phát triển hợp tác tại Việt Nam với sự tham gia của các nhà đầu tư chiến lược trong việc lựa chọn công nghệ và đưa sản phẩm vào thị trường.
