Mục tiêu chung của Đề án thành lập và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam nhằm phát triển thị trường carbon tại Việt Nam, hỗ trợ giảm phát thải khí nhà kính theo cam kết tại Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC), tạo nguồn tài chính mới cho cắt giảm phát thải.
Đại diện Bộ Tài chính thông tin, Đề án đặt mục tiêu đến trước tháng 6/2025 từng bước xây dựng và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho việc trao đổi hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon và cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon, đảm bảo cơ sở pháp lý cho việc triển khai thí điểm sàn giao dịch carbon; xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ tổ chức vận hành thị trường carbon; năng lực quản lý, tổ chức vận hành thị trường carbon của cơ quan quản lý Nhà nước, năng lực và nhận thức của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân đáp ứng việc sẵn sàng tham gia thị trường carbon.
Theo Đề án, hàng hóa trên thị trường carbon gồm 2 loại: Hạn ngạch phát thải khí nhà kính, được phân bổ cho các cơ sở thuộc danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính do Thủ tướng ban hành theo phương thức miễn phí và phương thức đấu giá; tín chỉ carbon được xác nhận giao dịch trên thị trường.
“Việc tổ chức giao dịch trên thị trường carbon được thực hiện theo phương thức tập trung trên Sàn giao dịch carbon. Về thanh toán, giao dịch sẽ do hệ thống tự động thực hiện trên cơ sở kết quả giao dịch do Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) gửi, đảm bảo nguyên tắc việc chuyển giao hàng hóa được thực hiện đồng thời với thanh toán tiền tại ngân hàng thanh toán”, đại diện Bộ Tài chính cho biết.
Về lộ trình triển khai thị trường carbon, giai đoạn thực hiện thí điểm từ năm 2025 đến hết năm 2028, sau đó sẽ hoạt động từ năm 2029.
Trong giai đoạn này sẽ triển khai thực hiện thí điểm thị trường carbon trên toàn quốc. Việc chuyển nhượng tín chỉ carbon, kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính cho đối tác nước ngoài, quốc tế được nghiên cứu, quy định cụ thể tại các văn bản quy phạm pháp luật và được cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Toàn bộ hạn ngạch phát thải khí nhà kính được nghiên cứu, xem xét phân bổ miễn phí cho các cơ sở phát thải khí nhà kính thuộc một số lĩnh vực phát thải lớn. Tín chỉ carbon được xác nhận giao dịch trên sàn giao dịch carbon. Trong đó gồm các tín chỉ carbon thu được từ: Chương trình, dự án theo cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon trong nước; cơ chế phát triển sạch (CDM); cơ chế tín chỉ chung (JCM); cơ chế theo Điều 6 Thỏa thuận Paris.
