Kết nối dịch vụ từ khâu đặt lịch đến phục hồi
Tại tọa đàm "Chuẩn hoá quốc tế: Hành trình chăm sóc - nghỉ dưỡng để phát triển du lịch y tế" do Báo Dân trí tổ chức diễn ra vào sáng 19/11 tại TP Hồ Chí Minh, các chuyên gia cho rằng khách quốc tế cần có đủ thông tin để lựa chọn cơ sở y tế ngay từ khi lên kế hoạch sang Việt Nam. Họ cần biết nơi nào đáp ứng nhu cầu điều trị, thủ tục và chi phí dự kiến ra sao, đơn vị nào hỗ trợ sau khi xuất viện. Những thông tin này cũng giúp du khách chủ động sắp xếp vé máy bay, chỗ ở và thời gian lưu trú phù hợp với lịch điều trị.
Bác sĩ CKII Huỳnh Minh Chín, Phó Giám đốc Sở Y tế TP Hồ Chí Minh cho biết, Thành phố có đội ngũ chuyên gia và nhiều bệnh viện công lập, tư nhân có khả năng thực hiện kỹ thuật chuyên sâu trong các lĩnh vực tim mạch, ung bướu và sức khỏe sinh sản. Một số bệnh viện đã tiếp cận các tiêu chuẩn quốc tế. Thành phố cũng có lợi thế về đường bay quốc tế, khách sạn và dịch vụ lưu trú. Tuy vậy, bệnh viện, doanh nghiệp lữ hành và cơ sở phục hồi chức năng vẫn chủ yếu hoạt động riêng lẻ, khiến các dịch vụ chưa nối tiếp nhau trong suốt hành trình của khách.
Bác sĩ Chín cũng cho biết, Thành phố có thể hướng đến ba nhóm khách. Đó là nhóm khách kiều bào và người Việt Nam ở nước ngoài có thể kết hợp thăm thân với khám, điều trị hoặc chăm sóc sức khỏe. Nhóm khách Đông Nam Á và các thị trường châu Á có thể cân nhắc chi phí khi chọn điểm đến, vì vậy cơ sở y tế cần công khai giá dịch vụ và duy trì các yêu cầu về chuyên môn, nhân lực, an toàn. Nhóm khách có khả năng chi trả cao từ các nước phát triển có nhu cầu về nha khoa, thẩm mỹ, điều trị vô sinh và chăm sóc sức khỏe sinh sản.
Tiến sĩ Dương Đức Minh, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và hợp tác quốc tế thuộc Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế và du lịch, cho rằng Thành phố cần hiểu cách từng nhóm khách lựa chọn và thanh toán dịch vụ. Một người tự chi trả có thể cần bảng giá và lịch hẹn rõ ràng. Khách có bảo hiểm cần biết phạm vi chi trả và thủ tục xác nhận. Doanh nghiệp đưa nhân viên đi khám định kỳ lại cần lịch tiếp nhận theo đoàn và phương thức thanh toán phù hợp. Những khác biệt này đặt ra yêu cầu kết nối với các đơn vị bảo hiểm và hệ thống thanh toán quốc tế.
Theo ông Dương Đức Minh, dữ liệu công khai về du lịch y tế còn hạn chế, khiến khách nước ngoài khó tìm hiểu và đặt dịch vụ từ xa. Thành phố có thể xây dựng một kênh thông tin chính thống, cập nhật danh sách cơ sở, phạm vi chuyên môn và đầu mối liên hệ. Kênh này cần có người trực để giải đáp thắc mắc, hướng dẫn đặt lịch và chuyển yêu cầu đến đúng đơn vị. Khi thông tin được cập nhật thường xuyên, du khách có thêm căn cứ để đối chiếu với nội dung quảng bá trên mạng xã hội.
Ông Phạm Công Tuấn Hạ, Trợ lý Nhà sáng lập thương hiệu Đôi Dép cho biết, bệnh viện, cơ sở lưu trú và doanh nghiệp lữ hành cần thống nhất cách phối hợp trước khi chào bán sản phẩm. Bệnh viện phụ trách chuyên môn và xác định thời gian theo dõi. Doanh nghiệp lữ hành bố trí phương tiện, lịch trình và dịch vụ phù hợp với tình trạng sức khỏe của khách. Cơ sở lưu trú cần hiểu những yêu cầu chăm sóc trong giai đoạn phục hồi. Theo ông Hạ, trải nghiệm tốt ở từng khâu có thể giúp điểm đến giữ chân khách và được giới thiệu rộng rãi hơn.
Chuẩn hóa chất lượng trước khi mở rộng thị trường
Bác sĩ Nguyễn Phan Tú Dung, Giám đốc Bệnh viện JW Hàn Quốc, cho rằng chất lượng điều trị, an toàn và uy tín quyết định khả năng thu hút người bệnh quốc tế. Khi quảng cáo trực tuyến khiến khách khó phân biệt giữa các đơn vị cung cấp dịch vụ, cơ quan quản lý cần công khai thông tin về địa chỉ, phạm vi hoạt động và năng lực của từng cơ sở.
Các bệnh viện cũng cần giám sát việc thực hiện quy trình chuyên môn và cung cấp hướng dẫn để người bệnh biết cách liên hệ khi cần hỗ trợ sau điều trị.
Theo bác sĩ Dung, một số người Việt Nam ở nước ngoài và khách nước ngoài sang Việt Nam phẫu thuật cần lưu trú từ 2 đến 3 tuần hoặc lâu hơn để bác sĩ theo dõi quá trình hồi phục. Thời gian lưu trú vì vậy cần phù hợp với chỉ định chuyên môn. Ông đề xuất nghiên cứu giải pháp tạo thuận lợi cho việc gia hạn lưu trú đối với người bệnh cần tiếp tục theo dõi. Bệnh viện và đơn vị lữ hành cũng cần trao đổi sớm để khách dự trù chỗ ở và lịch trở về.
Ở góc độ quản lý, ông Huỳnh Minh Chín cho biết, ngành y tế TP Hồ Chí Minh tập trung vào bốn nhóm giải pháp. Trước hết, ngành sẽ rà soát các cơ sở đủ điều kiện, sau đó hỗ trợ những đơn vị được chọn xây dựng lộ trình nâng chất lượng và tiếp cận tiêu chuẩn quốc tế. Ngành cũng sẽ phối hợp xây dựng các gói sản phẩm theo tiêu chí của Bộ Y tế và điều kiện thực tế của Thành phố. Cùng với đó, các đơn vị sẽ tăng cường phối hợp và quảng bá những dịch vụ phù hợp với năng lực thực tế của từng cơ sở.
Theo đó, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh cũng dự kiến phối hợp với Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh và các đơn vị liên quan xây dựng bộ tiêu chí, quy trình và phân định trách nhiệm trong từng khâu. Cơ chế này sẽ giúp xác định đơn vị nào tiếp nhận yêu cầu ban đầu, đơn vị nào quản lý chất lượng điều trị và ai hỗ trợ khách khi họ chuyển từ bệnh viện sang cơ sở phục hồi hoặc lưu trú. Doanh nghiệp cũng có căn cứ để xây dựng lịch trình theo khuyến nghị của bác sĩ và thông báo cho khách về các dịch vụ đã bao gồm trong gói.
Tại toà đàm, các chuyên gia cũng lưu ý rằng, chất lượng phục vụ du lịch y tế phụ thuộc vào đội ngũ trực tiếp làm việc với khách. Nhân viên cần có khả năng giao tiếp với người đến từ các nền văn hóa khác nhau, chuyển tải rõ hướng dẫn của bác sĩ và phối hợp khi lịch điều trị thay đổi. Trong khâu lưu trú và nghỉ dưỡng, doanh nghiệp cần tính đến tập quán, nhu cầu riêng của khách và khả năng hỗ trợ khi họ cần liên hệ với cơ sở y tế.
Dự thảo Đề án phát triển du lịch y tế giai đoạn 2026 - 2030 của Bộ Y tế đề xuất phát triển sản phẩm theo nhu cầu thị trường và lợi thế của từng địa phương. Với TP Hồ Chí Minh, hướng đi này cho phép Thành phố lựa chọn những dịch vụ có thế mạnh, xây dựng quy trình phục vụ và giới thiệu đến từng nhóm khách. Khi bệnh viện, doanh nghiệp lữ hành và cơ sở lưu trú phối hợp từ lúc tiếp nhận yêu cầu, du khách có thể lên kế hoạch chuyến đi với lịch khám, phương án phục hồi và đầu mối hỗ trợ rõ ràng.
Theo Sở Y tế TP Hồ Chí Minh, mục tiêu đến năm 2030 là cả nước có 20 bệnh viện đạt chuẩn quốc tế và 30 gói sản phẩm y tế được chuẩn hóa. Bộ Y tế đề xuất TP Hồ Chí Minh là một trong những điểm đến trọng điểm. Thành phố có thể thu hút kiều bào và khách quốc tế bằng các dịch vụ nha khoa, thẩm mỹ, hỗ trợ sinh sản, kết hợp chăm sóc sau điều trị. Các cơ sở cần công khai chi phí và hỗ trợ khách đặt lịch khám từ xa.