RNA virus SARS-CoV-2 có thể tồn tại trong chất thải người nhiều tháng sau khi mắc COVID-19

Nếu như chỉ dựa trên các kết quả xét nghiệm dịch mũi và họng để xác định đã khỏi bệnh COVID-19 hay chưa, thì có lẽ chúng ta đã thiếu sót lớn. Các nhà khoa học tại trường Stanford Medicine (Mỹ) đã tiến hành một nghiên cứu và rút ra kết luận rằng chất thải từ những người mắc COVID-19 vẫn có thể chứa vật chất di truyền của virus SARS-CoV-2 đến 7 tháng sau lần đầu được chẩn đoán mắc bệnh. Những người này thường có các triệu chứng tiêu hóa kéo dài như buồn nôn, nôn mửa và đau bụng.
Chú thích ảnh
Hình ảnh do Cơ quan dược phẩm và thực phẩm Mỹ cung cấp về virus SARS-CoV-2 gây dịch viêm đường hô hấp cấp COVID-19. Ảnh: AFP/TTXVN

Đây là nghiên cứu đầu tiên đánh giá sự hiện diện của RNA virus trong chất thải của những người mắc COVID-19 ở mức độ từ nhẹ đến trung bình, được thu thập vào các thời điểm khác nhau sau khi những người này mắc bệnh. Kết quả này là minh chứng cho khả năng virus SARS-CoV-2 cũng lây nhiễm qua đường ruột.

RNA (axit ribonucleic) là một phân tử polyme cơ bản có nhiều vai trò sinh học trong mã hóa, dịch mã, điều hòa và biểu hiện của gene. Theo các nhà khoa học, virus được tìm thấy trong các mẫu bệnh phẩm là các mảnh vật liệu di truyền chứ không phải các hạt virus nguyên vẹn, có khả năng lây nhiễm. Tuy nhiên, kết quả này giúp làm sáng tỏ khả năng đường ruột có thể là một ổ chứa virus - nơi ẩn náu của các vật chất di truyền, đồng thời giúp lý giải các triệu chứng mà một số bệnh nhân gặp phải nhiều tháng sau lần đầu mắc bệnh. 

Phó Giáo sư Y khoa và di truyền học Ami Bhatt, tác giả của nghiên cứu, cho biết đến nay khoa học vẫn chưa xác định được nguyên nhân chính xác dẫn đến hội chứng COVID kéo dài (Long COVID), song nghiên cứu này cho thấy virus SARS-CoV-2 có thể ẩn náu trong đường ruột sau nhiều tháng mắc bệnh. Theo bà Bhatt, có khả năng hội chứng COVID kéo dài - trong đó người bệnh phải đối mặt với hàng loạt triệu chứng bệnh khác nhau - là do phản ứng của hệ thống miễn dịch đối với các protein của virus trong các ổ chứa nằm trên khắp cơ thể. Lý giải sâu hơn về khả năng này, Phó Giáo sư Bhatt lấy ví dụ triệu chứng "sương mù não" có thể bắt nguồn từ khả năng virus còn tồn tại trong hệ thống thần kinh. 

Phó Giáo sư Bhatt đang tiến hành nghiên cứu cách hệ vi sinh vật - "vũ trụ" vi khuẩn nằm trong hệ thống đường ruột - ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Mục đích của nghiên cứu là xác địch xem liệu "dấu vết" vi khuẩn có ảnh hưởng đến khả năng, cách thức và thời gian virus phát tán trong chất thải sau khi người bệnh phát hiện dương tính với virus SARS-CoV-2. 

Trong nghiên cứu mới này, các nhà khoa học đã tận dụng lợi thế của một thử nghiệm lâm sàng tiến hành hồi tháng 5/2020 về một phương pháp điều trị khả thi - interferon lambda - đối với các bệnh nhân mắc COVID-19 cấp độ nhẹ. Các nhà khoa học đã giám sát theo dõi các quá trình các triệu chứng khởi phát, mức độ và vị trí phát tán của virus, trong đó cũng thu thập các mẫu chất thải của người. 

Phó Giáo sư Bhatt và các đồng nghiệp đã phân tích các mẫu phẩm thu được từ 113 người ở các thời điểm khác nhau sau khi nhiễm bệnh. Kết quả cho thấy, chất thải đường ruột của 50% số này còn chứa các mảnh vật chất di truyền virus trong 1 tuần sau khi những người này phát hiện mắc COVID-19.

Trong khi đó, chất thải của 13% số này còn tồn tại mảnh vật chất di truyền đến 4 tháng sau khi đã âm tính với virus và 4% có RNA trong chất thải đến 7 tháng sau lần đầu mắc bệnh. 

Theo các nhà nghiên cứu, các RNA virus này không đủ để giúp họ xác định các bệnh nhân đã nhiễm biến thể nào và liệu ở các thời điểm khác nhau là cùng một biến thể, song các nhà khoa học tin rằng, rất có khả năng các bệnh nhân trong quá trình thử nghiệm đã bị tái nhiễm COVID-19 với một biến thể khác. 

Các phát hiện trên có ý nghĩa đối với việc giám sát nước thải mà các nhà nghiên cứu và chính phủ đang áp dụng để truy vết số ca mắc COVID-19 ở các quận và thành phố trên khắp nước Mỹ. Theo Phó Giáo sư Bhatt, hiểu được cơ chế lây nhiễm và phát tán của virus rất quan trọng trong việc lập kế hoạch ứng phó với đại dịch.

Hoàng Châu (TTXVN)

Dành cho bạn

Nóng trong tuần: Iran giữ vững lập trường hạt nhân, Mỹ và Nga đạt thoả thuận mua dầu diesel

Nóng trong tuần: Iran giữ vững lập trường hạt nhân, Mỹ và Nga đạt thoả thuận mua dầu diesel

Iran kiên quyết giữ lập trường về vấn đề làm giàu urani, trong khi tình hình Yemen tiếp tục căng thẳng; Mỹ và Nga đạt thỏa thuận cung cấp dầu diesel nhằm giảm sức ép giá nhiên liệu; WTO nâng dự báo tăng trưởng thương mại toàn cầu năm 2026 và OPEC+ quyết định giữ nguyên sản lượng dầu mỏ trong tháng 11 là những sự kiện quốc tế nổi bật tuần qua.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei phát biểu tại cuộc họp báo ở Tehran. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Iran phản pháo ông Trump sau phát biểu gây tranh cãi về hai thành phố Mỹ

Bộ Ngoại giao Iran bác bỏ cảnh báo của Tổng thống Mỹ Donald Trump về nguy cơ Tehran tấn công Los Angeles hoặc San Diego, cho rằng đây là những kịch bản “tưởng tượng” nhằm gieo rắc nỗi sợ hãi trong công chúng Mỹ. Phản ứng được đưa ra sau khi phát biểu của ông Trump gây tranh cãi tại Mỹ, dù nhà lãnh đạo này đã khẳng định những lời nói của mình bị hiểu sai.

Tàu chở dầu MINERVA ZEN rời Nga ngày 22/9/2026, trước cả khi ông Trump công bố thỏa thuận về dầu diesel Nga. Ảnh: Windward

Tàu chở dầu rời Nga trước thỏa thuận Trump - Putin 17 ngày, dự kiến cập cảng Mỹ ngày 11/10

Tàu chở dầu MINERVA ZEN, được cho là vận chuyển dầu diesel Nga, dự kiến cập một cảng của Mỹ ngày 11/10, sau khi rời St. Petersburg từ ngày 22/9, tức 17 ngày trước khi Tổng thống Donald Trump công bố thỏa thuận năng lượng với người đồng cấp Vladimir Putin. Tuy nhiên, các nền tảng theo dõi tàu ghi nhận điểm đến khác nhau và chưa có bằng chứng xác nhận chuyến hàng liên quan trực tiếp đến thỏa thuận Mỹ - Nga.