Quang cảnh một phiên họp Quốc hội Iraq ở thủ đô Baghdad. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Truyền thông Trung Đông ngày 6/1 đưa tin Iraq đang tiến hành thành lập chính phủ mới sau cuộc tổng tuyển cử ngày 11/11/2025. Quốc hội mới sẽ bỏ phiếu bầu Tổng thống trong phiên họp dự kiến diễn ra trong tháng này. Theo một thỏa thuận đạt được vào năm 2023 sau khi chính quyền của Tổng thống Saddam Hussein bị lật đổ, chức vụ Tổng thống ở Iraq dành riêng cho người Kurd, trong khi Chủ tịch Quốc hội phải là người Arập-Hồi giáo theo dòng Sunni và Thủ tướng là người Hồi giáo Shiite. Một thỏa thuận khác giữa người Kurd cũng quy định chức vụ Tổng thống thuộc về ứng cử viên do Liên minh người Kurd yêu nước (PUK) đề cử, trong khi quyền lãnh đạo Khu tự trị người Kurd thuộc về đối thủ của họ là đảng Dân chủ người Kurd (KDP).
PUK ngày 6/1 tuyên bố ứng cử viên Tổng thống của họ là cựu Bộ trưởng Môi trường Iraq Nizar Amedi, trong khi KDP đề cử Ngoại trưởng Iraq Fuad Hussein, một chính trị gia người Kurd, cho chức vụ đứng đầu nhà nước Iraq. Những tranh chấp chính trị giữa KDP và PUK đã làm trì hoãn việc thành lập chính quyền Khu tự trị người Kurd sau cuộc bầu cử hội đồng địa phương vào tháng 10/2024.
Chủ tịch Quốc hội Iraq Haibat Al Halbousi, người mới được bầu vào tuần trước cùng cấp phó, cũng tuyên bố rằng ít nhất 44 ứng cử viên đã nộp đơn tranh cử chức Tổng thống. Trong khi đó, Tổng thống đương nhiệm Abdul Latif Rashid, người được KDP ủng hộ vào năm 2021, đang tìm kiếm nhiệm kỳ thứ hai. Một quan chức trong Quốc hội Iraq cho biết các chính trị gia người Kurd khác cũng như các ứng cử viên độc lập đã nộp đơn ứng cử vào chức vụ này, song không cung cấp thêm chi tiết.
Các đảng phái chính trị theo dòng Hồi giáo Shiite của Iraq đã thành lập Khối Hợp tác, khối lớn nhất trong Quốc hội, nhưng họ vẫn chưa đạt được đồng thuận về ứng cử viên cho vị trí thủ tướng. Thủ tướng đương nhiệm Mohammed Shia Al Sudani đang tìm kiếm nhiệm kỳ tiếp theo nhưng vấp phải sự phản đối từ các lực lượng theo dòng Hồi giáo Shiite. Theo luật định, Quốc hội Iraq phải bầu ra Tổng thống trong vòng 30 ngày kể từ phiên họp đầu tiên, được tổ chức vào ngày 29/12/2025. Sau đó, tân Tổng thống sẽ bổ nhiệm Thủ tướng, do khối nghị sĩ lớn nhất lựa chọn, để thành lập Nội các trong vòng 15 ngày.