Sự bùng nổ AI không cứu được nhiều doanh nghiệp Trung Quốc khỏi thua lỗ

Lợi nhuận các doanh nghiệp niêm yết Trung Quốc tăng trong nửa đầu năm nhờ nhu cầu AI, nhưng khoảng 1/4 công ty vẫn thua lỗ khi bất động sản, ôtô và hàng tiêu dùng chịu sức ép từ nhu cầu nội địa yếu.

Quang cảnh một nhà máy của doanh nghiệp ở Cáp Nhĩ Tân, tỉnh Hắc Long Giang, Trung Quốc. Ảnh: THX/TTXVN
Quang cảnh một nhà máy của doanh nghiệp ở Cáp Nhĩ Tân, tỉnh Hắc Long Giang, Trung Quốc. Ảnh: THX/TTXVN

Theo Nikkei Asia, khoảng 5.400 doanh nghiệp niêm yết trên các sàn chứng khoán Trung Quốc đại lục, không tính nhóm tài chính, đạt tổng lợi nhuận ròng 1.900 tỷ nhân dân tệ (283 tỷ USD) trong 6 tháng đầu năm, tăng 22% so với cùng kỳ. Đây là lần đầu trong 5 năm lợi nhuận nửa đầu năm tăng ở mức hai chữ số.

Động lực đáng kể đến từ ngành bán dẫn, khi nhu cầu máy chủ phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) tăng mạnh. Công ty mẹ của nhà sản xuất thiết bị bán dẫn ChangXin Memory Technologies (CXMT) ghi nhận lợi nhuận ròng 77,6 tỷ nhân dân tệ, đảo chiều từ khoản lỗ 2,3 tỷ nhân dân tệ cùng kỳ năm trước. Doanh nghiệp này đóng góp khoảng một phần tư mức cải thiện lợi nhuận của toàn bộ nhóm.

Cambricon Technologies, thường được gọi là "Nvidia của Trung Quốc", cũng ghi nhận lợi nhuận tăng hơn gấp đôi. Công ty đang mở rộng sang các lĩnh vực như vật liệu và thiết bị sản xuất chip.

Đà phục hồi đang cho thấy sự phân hóa rõ giữa nhóm công nghệ hưởng lợi từ AI và các ngành truyền thống của nền kinh tế Trung Quốc.

Các doanh nghiệp tài nguyên cũng cải thiện kết quả nhờ giá hàng hóa tăng. Công ty sản xuất và phân phối dầu khí lớn nhất Trung Quốc PetroChina hưởng lợi từ giá dầu thô tăng trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông, trong khi giá vàng, đồng và lithium thúc đẩy lợi nhuận của một số công ty khai khoáng.

Dù lợi nhuận toàn thị trường tăng mạnh, đà phục hồi không diễn ra trên diện rộng. Khoảng 2.700 doanh nghiệp, tương đương hơn một nửa số công ty được thống kê, ghi nhận lợi nhuận giảm trong nửa đầu năm.

Có tới 1.411 doanh nghiệp báo lỗ, tăng khoảng 10% so với cùng kỳ năm trước và là mức cao nhất từng ghi nhận trong nửa đầu năm, chiếm khoảng 26% tổng số doanh nghiệp.

William Bratton, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu cổ phiếu tiền mặt tại BNP Paribas, cho rằng câu chuyện tăng trưởng lợi nhuận chưa diễn ra trên diện rộng, mà vẫn tập trung vào khu vực sản xuất.

Lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết Trung Quốc đã giảm trong ba năm liên tiếp tính đến năm 2025. Meng Lei, chiến lược gia cổ phiếu Trung Quốc tại UBS Securities, dự báo lợi nhuận năm 2026 có thể tăng khoảng 15%, đồng thời cho rằng xu hướng lợi nhuận đang bước vào giai đoạn chuyển biến, với công nghệ là động lực chính.

Bất động sản tiếp tục là điểm yếu lớn. Tập đoàn bất động sản China Vanke ghi nhận khoản lỗ 14,9 tỷ nhân dân tệ, lớn nhất trong nhóm doanh nghiệp được khảo sát, trong số 104 công ty bất động sản, có tới 60 doanh nghiệp báo lỗ.

Dù thị trường nhà ở tại Thượng Hải và một số thành phố lớn có dấu hiệu cải thiện, giá nhà mới vẫn thấp. Bất động sản chiếm hơn một nửa tài sản của các hộ gia đình Trung Quốc, do đó giá nhà giảm khiến người dân thận trọng hơn trong chi tiêu.

Cuộc chiến giá cũng gây sức ép lên nhiều ngành. Doanh thu của chuỗi siêu thị Yonghui Superstores giảm 20%, buộc công ty phải đóng cửa các cửa hàng hoạt động kém hiệu quả.

Ngành xe điện không tránh khỏi xu hướng này. BYD, nhà sản xuất xe điện lớn nhất Trung Quốc, ghi nhận lợi nhuận ròng giảm 21%. Seres Group, hãng xe năng lượng mới hợp tác với Huawei, chuyển từ có lãi sang thua lỗ.

Muyuan Foods, một trong những nhà sản xuất thịt lợn lớn nhất Trung Quốc, ghi nhận khoản lỗ 6 tỷ nhân dân tệ, trái ngược mức lợi nhuận 10,5 tỷ nhân dân tệ cùng kỳ năm trước.

Các nhà sản xuất tấm pin mặt trời cũng chịu tác động từ cuộc chiến giá. JinkoSolar Holding nằm trong số những doanh nghiệp lỗ sâu hơn, trong khi số công ty thua lỗ trong ngành gần như tăng gấp đôi, lên 73.

Kế hoạch kinh tế 5 năm của Trung Quốc đến năm 2030 đặt trọng tâm vào nâng cao năng suất và hiện đại hóa công nghiệp thông qua AI. Tuy nhiên, tổ chức nghiên cứu Rhodium Group cho rằng các ngành công nghệ cao vẫn có quy mô nhỏ so với những lĩnh vực truyền thống như bất động sản và đầu tư hạ tầng, cho thấy AI chưa thể bù đắp hoàn toàn những khó khăn của nền kinh tế Trung Quốc.

Bảo Hân/Báo Tin tức và Dân tộc

Dành cho bạn

Thu hẹp khoảng cách số trong thương mại điện tử với tên miền .VN

Thu hẹp khoảng cách số trong thương mại điện tử với tên miền .VN

Thương mại điện tử Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới. An toàn giao dịch, niềm tin của người tiêu dùng, khả năng xây dựng thương hiệu số lâu dài và thu hẹp khoảng cách số giữa các địa phương đang trở thành những điều kiện quan trọng của tăng trưởng bền vững. Trong bối cảnh đó, tên miền quốc gia .VN tạo dựng một nền tảng hiện diện số chính thức, ổn định và đáng tin cậy cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các chủ thể kinh tế.