Quang cảnh buổi gặp mặt doanh nghiệp có đóng góp lớn cho tăng trưởng và ngân sách tỉnh Phú Thọ, ngày 23/10/2026. Ảnh: Tạ Toàn/TTXVN
Bài cuối: Đổi mới điều hành, khơi thông sức mạnh sản xuất
Nếu bài toán nguồn lực đặt ra yêu cầu đưa dự án vào hoạt động đúng thời điểm, thì bài toán điều hành quyết định việc doanh nghiệp có thể đi qua những nút thắt ấy nhanh đến đâu. Thủ tục đầu tư, mặt bằng, nguồn điện, nhân lực hay cơ chế chính sách đều tác động trực tiếp đến kế hoạch sản xuất. Với Phú Thọ, đồng hành cùng doanh nghiệp cần được đo bằng kết quả giải quyết công việc, chứ không chỉ bằng số cuộc đối thoại hay lượng kiến nghị được tiếp nhận.
Từ kiến nghị cụ thể đến yêu cầu cải cách
Tại cuộc gặp mặt các doanh nghiệp có đóng góp lớn cho tăng trưởng kinh tế và ngân sách do UBND tỉnh tổ chức ngày 23/10, đại diện doanh nghiệp nêu 10 ý kiến về những vướng mắc trong đầu tư và hoạt động sản xuất. Có vấn đề thuộc thẩm quyền địa phương, có nội dung liên quan chính sách ngành và quy định pháp luật. Điểm chung là doanh nghiệp cần câu trả lời rõ về cơ quan xử lý, lộ trình và điều kiện thực hiện để chủ động kế hoạch kinh doanh.
Ông Chen Kou-Chuan, Phó Tổng giám đốc Công ty TNHH Compal (Việt Nam), đề nghị tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính, mở rộng cách làm tương tự các cơ chế luồng xanh. Đặc thù sản phẩm điện tử có vòng đời ngắn, yêu cầu thời gian giao hàng nghiêm ngặt, khiến mỗi khâu chậm trễ đều có thể ảnh hưởng đơn hàng và chi phí. Compal cũng kiến nghị nghiên cứu cơ chế hậu kiểm đối với một số trường hợp xây dựng, cho phép triển khai hạng mục cơ bản khi đáp ứng điều kiện an toàn thiết yếu, song song với hoàn thiện thủ tục. Đề xuất này cần được cơ quan có thẩm quyền xem xét trong khuôn khổ pháp luật hiện hành.
Cùng với thủ tục, Compal đặt vấn đề đào tạo nhân lực sát nhu cầu nhà máy, tăng liên kết giữa cơ sở giáo dục và doanh nghiệp, thu hút lao động kỹ thuật cao, giỏi ngoại ngữ. Điều đó cho thấy cải thiện môi trường đầu tư không dừng ở thời gian cấp phép; một dây chuyền mới chỉ phát huy hiệu quả khi có đội ngũ đủ năng lực vận hành.
Với Toyota Việt Nam, yêu cầu phối hợp gắn với dự án mở rộng, hiện đại hóa nhà máy tại thành phố Phúc Yên. Bà Nguyễn Thị Thu Huyền, Phó Tổng giám đốc công ty, cho biết doanh nghiệp dự kiến khởi công tháng 5/2027 và từng bước đưa hạng mục mới vào hoạt động từ năm 2029. Để giữ tiến độ này, doanh nghiệp đề nghị được hỗ trợ đồng bộ các thủ tục về đất đai, môi trường, công nghệ, phòng cháy, chữa cháy và xây dựng. Những thủ tục thuộc nhiều lĩnh vực càng cần đầu mối phối hợp rõ ràng ngay từ giai đoạn chuẩn bị.
Toyota đồng thời đề nghị làm rõ vị trí của xe hybrid tự sạc trong lộ trình phát triển ngành ô tô, nghiên cứu chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt có xét mức phát thải CO₂ và điều kiện lưu thông ở vùng phát thải thấp. Đây là những kiến nghị về chính sách có phạm vi rộng, cần được phân loại và chuyển đúng cấp có thẩm quyền, tránh để doanh nghiệp chờ đợi một câu trả lời vượt quá khả năng quyết định của địa phương.
Bà Nguyễn Thị Thu Hà, Giám đốc Tài chính kiêm Giám đốc Đối ngoại Công ty TNHH Piaggio Việt Nam, nêu vướng mắc trong phân loại công nghệ chuyển giao theo tiêu chuẩn khí thải, có thể tác động đến sản xuất xe máy cho các thị trường còn chấp nhận tiêu chuẩn tương ứng. Piaggio đề nghị rà soát quy định và xem xét phương án chuyển tiếp phù hợp với dự án đang triển khai. Cách xử lý cần bảo đảm tuân thủ pháp luật, đồng thời tạo tính dự báo cho hoạt động đầu tư, xuất khẩu.
Ông Su Sixin, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Điện tử BYD Việt Nam, phản ánh tình trạng mất điện ảnh hưởng sản xuất, đồng thời đề nghị xem xét việc thực hiện song song một số thủ tục môi trường đối với từng hạng mục dự án theo quy định. Các ý kiến khác liên quan đào tạo cán bộ, tiếp cận vốn, ưu đãi thuế, khoa học công nghệ và chi phí nguyên vật liệu, vận tải. Mỗi nhóm vướng mắc đòi hỏi giải pháp khác nhau, nhưng đều cần quy trình tiếp nhận, phản hồi và theo dõi đến cùng.
Lấy trách nhiệm và thời hạn làm thước đo
Tại cuộc gặp mặt các doanh nghiệp có đóng góp lớn cho tăng trưởng kinh tế và ngân sách, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông yêu cầu người đứng đầu sở, ngành và địa phương trực tiếp nắm tình hình các doanh nghiệp chủ lực, từ tiến độ đơn hàng, khả năng tăng sản lượng đến kế hoạch triển khai dự án. Sở Kế hoạch và Đầu tư được giao tổng hợp kiến nghị, phân loại theo thẩm quyền, xác định cơ quan chủ trì và thời hạn xử lý. Những nội dung lớn, liên ngành hoặc kéo dài do lãnh đạo UBND tỉnh trực tiếp chỉ đạo; người đứng đầu cơ quan chịu trách nhiệm về kết quả phần việc được giao.
Cách tiếp cận này có ý nghĩa ở chỗ chuyển trọng tâm từ “ghi nhận khó khăn” sang “giải quyết khó khăn”. Một kiến nghị cần có địa chỉ tiếp nhận, người chịu trách nhiệm, mốc thời gian phản hồi và kết quả có thể kiểm chứng. Những vấn đề vượt thẩm quyền phải được chuyển cấp kịp thời và thông tin lại cho doanh nghiệp, thay vì để hồ sơ đi qua nhiều đầu mối mà không rõ tiến độ.
Trong lĩnh vực hạ tầng cụm công nghiệp, Ban Chỉ đạo 330 do Phó Chủ tịch UBND tỉnh làm Trưởng ban được thành lập để rà soát từng dự án, xác định phần việc đã hoàn thành, nội dung tồn tại và trách nhiệm liên quan. Kết luận kiểm tra cần gắn với công việc cụ thể, cơ quan thực hiện và thời hạn hoàn thành. Cơ chế này đặc biệt quan trọng đối với những dự án vướng giải phóng mặt bằng, nơi tiến độ phụ thuộc sự phối hợp giữa chủ đầu tư, chính quyền cơ sở và cơ quan chuyên môn.
Tại dự án cụm công nghiệp trên địa bàn, sự phối hợp tại chỗ mang lại nhiều kết quả thiết thực. Với dự án rộng hơn 20 ha, tổng mức đầu tư 120 tỷ đồng, khởi công tháng 4/2026, địa phương phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư và cơ quan chuyên môn tuyên truyền, đối thoại, xử lý vấn đề phát sinh; người dân đồng thuận bàn giao mặt bằng, tạo điều kiện xây dựng hạ tầng. Sự đồng thuận ấy không thay thế yêu cầu tuân thủ trình tự pháp luật, nhưng giúp rút ngắn khoảng cách giữa chủ trương đầu tư và triển khai thực tế.
Sở Kế hoạch và Đầu tư còn được giao xây dựng cơ chế phối hợp, trao đổi thông tin và hỗ trợ trực tiếp, thường xuyên đối với doanh nghiệp, với thời hạn báo cáo UBND tỉnh trước ngày 5/11/2026. Trọng tâm là xác định đầu mối phụ trách từng doanh nghiệp hoặc nhóm doanh nghiệp, chủ động phát hiện khó khăn mà không phát sinh thêm thủ tục, báo cáo không cần thiết. Tại thời điểm biên tập, chưa có thông tin xác minh độc lập về kết quả hoàn thành nhiệm vụ này; vì vậy, hiệu quả của cơ chế vẫn cần được theo dõi qua thực tiễn triển khai.
Các mô hình Luồng xanh 24 giờ, Luồng xanh 50% trong phạm vi áp dụng và chương trình Cà phê doanh nhân là những kênh tương tác đã được tỉnh triển khai. Bước tiếp theo là kết nối các kênh thành quy trình hỗ trợ thông suốt, tránh để doanh nghiệp phải trình bày cùng một vấn đề nhiều lần. Dữ liệu kiến nghị cần được sử dụng để nhận diện các điểm nghẽn lặp lại, từ đó kiến nghị sửa quy trình hoặc đề xuất điều chỉnh chính sách phù hợp.
Đối với các doanh nghiệp, cần chủ động cung cấp hồ sơ đầy đủ, xác định rõ nhu cầu và cập nhật kế hoạch sản xuất, đầu tư. Sự phối hợp hai chiều giúp cơ quan quản lý nhận diện sớm nguy cơ chậm tiến độ, đồng thời giúp nhà đầu tư chủ động trước những điều kiện phải đáp ứng. Kết quả hỗ trợ nên được lượng hóa bằng thời gian xử lý hồ sơ, số vướng mắc tháo gỡ, dự án đưa vào vận hành và công suất thực tế được bổ sung.
Tại Phú Thọ, mục tiêu tăng trưởng hai con số đòi hỏi không chỉ khả năng huy động các nguồn lực đầu tư mà quan trọng hơn là hiệu quả tổ chức thực hiện. Việc cụ thể hóa tiến độ từng dự án, xác định rõ trách nhiệm giải quyết các khó khăn, vướng mắc và đẩy nhanh tiến độ các công trình hạ tầng sẽ góp phần khơi thông nguồn lực, tạo thêm động lực cho phát triển kinh tế. Đây cũng là điều kiện quan trọng để tỉnh duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026, đồng thời nâng cao chất lượng và tính bền vững của tăng trưởng trong những năm tiếp theo.
