Ba dự án được thực hiện bằng hình thức đầu tư công, với sơ bộ tổng mức đầu tư hơn 162.000 tỷ đồng. Các dự án được chuẩn bị đầu tư trong giai đoạn 2026 - 2027, triển khai bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và khởi công năm 2027; cơ bản hoàn thành năm 2030, đưa vào khai thác từ năm 2031.
Cụ thể, Nghị quyết về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Bảo Hà - Lai Châu, đoạn Bảo Hà - Tân Phong được thông qua với 95,39% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành.
Cao tốc Bảo Hà - Lai Châu, đoạn Bảo Hà - Tân Phong được đề xuất với chiều dài khoảng 119km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 80 - 100km/giờ, kết nối cao tốc Hà Nội - Lào Cai với khu vực phường Tân Phong, tỉnh Lai Châu.
Sơ bộ tổng mức đầu tư 50.990 tỷ đồng, gồm 48.986 tỷ đồng ngân sách Trung ương và 2.004 tỷ đồng ngân sách tỉnh Lai Châu. Dự án gồm 4 dự án thành phần, dự kiến triển khai từ năm 2027, cơ bản hoàn thành năm 2030 và đưa vào khai thác năm 2031.
Nghị quyết về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum với 95,59% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành.
Cao tốc Quảng Ngãi - Kon Tum có chiều dài khoảng 132km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 80-100km/giờ, điểm đầu kết nối cao tốc Bắc - Nam phía Đông, điểm cuối giao đường Hồ Chí Minh.
Tổng mức đầu tư sơ bộ 48.283 tỷ đồng, gồm 46.236 tỷ đồng ngân sách Trung ương và 2.047 tỷ đồng ngân sách địa phương. Dự án gồm hai dự án thành phần: Xây lắp và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; UBND tỉnh Quảng Ngãi được đề xuất làm cơ quan chủ quản. Dự kiến khởi công quý IV/2027, cơ bản hoàn thành năm 2030, đưa vào khai thác năm 2031.
Nghị quyết về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên, địa phận tỉnh Sơn La với 96,59% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành.
Cao tốc Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên, đoạn qua tỉnh Sơn La có chiều dài khoảng 179,5km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 80km/h, ứng dụng công nghệ hiện đại, hướng tới khai thác bằng hệ thống giao thông thông minh.
Tổng mức đầu tư sơ bộ 63.120 tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương dự kiến bố trí 43.812 tỷ đồng, phần còn lại huy động từ các nguồn vốn hợp pháp khác. Dự án gồm 8 dự án thành phần, trong đó có 4 dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và 4 dự án xây dựng đường cao tốc. Dự kiến triển khai từ năm 2027, cơ bản hoàn thành năm 2030 và đưa vào khai thác năm 2031.
Các dự án này nhằm cụ thể hóa chủ trương phát triển hạ tầng giao thông chiến lược, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội theo Nghị quyết của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng thời đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng.
Trước khi Quốc hội thông qua, báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội về chủ trương đầu tư 3 dự án, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, đây không phải là những tuyến đường đơn lẻ mà là các trục kết nối liên vùng, góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn hạ tầng giao thông khu vực Tây Bắc, Trung Bộ, Tây Nguyên; thu hẹp khoảng cách giữa miền núi và miền xuôi; củng cố quốc phòng, an ninh trên địa bàn chiến lược. Đặc biệt, khi dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu hoàn thành, 34/34 địa phương trong cả nước sẽ có đường cao tốc.
Bộ trưởng Bộ Xây dựng cho biết thêm, các dự án này sẽ được áp dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại, bảo đảm yêu cầu về an toàn, đồng bộ, chất lượng và hiệu quả; ứng dụng công nghệ cao trong khảo sát, thiết kế, thi công, thích ứng biến đổi khí hậu; đồng thời thực hiện quản lý khai thác bằng hệ thống giao thông thông minh, để phát huy hiệu quả đầu tư.
Khi hoàn thành, các tuyến cao tốc không chỉ rút ngắn thời gian, khoảng cách địa lý mà còn mở ra những cơ hội phát triển mới cho kinh tế cửa khẩu, thương mại biên giới, logistics, du lịch và tiêu thụ nông sản khu vực Tây Bắc, Trung Bộ, Tây Nguyên.
Để đẩy nhanh tiến độ, các dự án này được áp dụng một số cơ chế, chính sách đặc biệt tương tự các dự án quan trọng quốc gia đã được Quốc hội chấp thuận. Theo đó, 5 nhóm chính sách gồm: thẩm quyền điều chỉnh chủ trương đầu tư; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; chỉ định thầu; điều chỉnh quy hoạch; và bố trí bãi đổ chất thải rắn xây dựng.