Theo báo Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng ngày 8/4, sứ mệnh Artemis II được kỳ vọng tạo cú hích mới cho tham vọng không gian của Ấn Độ, khi quốc gia này tìm cách mở rộng vai trò trong các chương trình thám hiểm Mặt Trăng và phát triển ngành công nghiệp vũ trụ.
Tàu Orion trong khuôn khổ Artemis II đã đạt khoảng cách tối đa hơn 406.000 km từ Trái Đất, vượt kỷ lục thiết lập bởi Apollo 13. Đây là sứ mệnh có người lái đầu tiên bay quanh Mặt Trăng sau hơn nửa thế kỷ, được xem là bước chuẩn bị quan trọng để Mỹ đưa con người quay lại Mặt Trăng vào năm 2028.
Dù không có phi hành gia tham gia, Ấn Độ vẫn được đánh giá là bên hưởng lợi gián tiếp. Quốc gia này đã tham gia Artemis Accords, bộ nguyên tắc do Mỹ dẫn dắt nhằm thúc đẩy hợp tác, chia sẻ dữ liệu và khả năng tương thích trong thám hiểm không gian. Theo các chuyên gia, thành công của Artemis II sẽ củng cố hệ sinh thái hợp tác mà Ấn Độ hiện là một thành viên.
Ông Kaushik Ray, chuyên gia quốc phòng và không gian, nhận định việc tham gia Artemis Accords giúp Ấn Độ có thể thiết kế các hệ thống tương thích với hạ tầng Mặt Trăng toàn cầu, thay vì phát triển riêng lẻ. Điều này mở ra khả năng hợp tác sâu hơn trong các chương trình thám hiểm tương lai.
Tổ chức Nghiên cứu Vũ trụ Ấn Độ (ISRO) đang chuẩn bị cho chương trình bay có người lái đầu tiên mang tên Gaganyaan, dự kiến đưa phi hành gia lên quỹ đạo thấp của Trái Đất vào năm 2027. Nếu thành công, Ấn Độ sẽ trở thành quốc gia thứ tư trên thế giới thực hiện chuyến bay không gian có người lái, sau Nga, Mỹ và Trung Quốc.
Song song với đó, các sứ mệnh Mặt Trăng thuộc chương trình Chandrayaan tiếp tục được thúc đẩy. Thành công của Chandrayaan-3 với việc hạ cánh mềm gần cực Nam Mặt Trăng đã đưa Ấn Độ vào nhóm các quốc gia có năng lực thám hiểm tiên tiến. Nước này hiện lên kế hoạch triển khai Chandrayaan-4 vào khoảng năm 2028 nhằm thu thập mẫu vật và đưa về Trái Đất.
Ngoài ra, Ấn Độ đang hợp tác với Cơ quan vũ trụ Nhật Bản (JAXA) trong dự án Thám hiểm Vùng Cực Mặt Trăng (LUPEX) để nghiên cứu khu vực cực Nam Mặt Trăng, nơi được cho là có trữ lượng băng nước tiềm năng.
Trong nước, New Delhi đã mở cửa ngành không gian cho khu vực tư nhân từ năm 2023, dẫn đến sự xuất hiện của hơn 400 công ty khởi nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực như vệ tinh, tên lửa và phân tích dữ liệu. Theo dự báo của Liên đoàn Công nghiệp và Thương mại Ấn Độ và công ty kiểm toán Ernst & Young, quy mô nền kinh tế không gian của nước này có thể đạt 44 tỷ USD vào năm 2033, tương đương khoảng 8% thị trường toàn cầu.
Tuy nhiên, ngân sách dành cho không gian của Ấn Độ vẫn còn khiêm tốn, với khoảng 1,6 tỷ USD cho giai đoạn 2026 - 2027, thấp hơn nhiều so với mức chi khoảng 18 tỷ USD của Trung Quốc. Trong bối cảnh cạnh tranh gia tăng, các chuyên gia cho rằng Ấn Độ cần tăng đầu tư, đồng thời thúc đẩy khu vực tư nhân để tận dụng tối đa cơ hội từ các chương trình quốc tế như Artemis.
Ông Srinivaasan Balakrishnan, chuyên gia tại tổ chức Indic Researchers Forum, nhận định Artemis II đang gửi tín hiệu mạnh mẽ tới thị trường, xác nhận tiềm năng hình thành một nền kinh tế Mặt Trăng. Theo ông, các doanh nghiệp Ấn Độ có thể tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, đặc biệt trong các lĩnh vực động cơ đẩy, robot và truyền thông không gian.
Thành công của Artemis II vì vậy không chỉ mang ý nghĩa khoa học đối với Mỹ và các đối tác, mà còn góp phần định hình lại cán cân hợp tác và cạnh tranh trong ngành công nghiệp không gian toàn cầu, trong đó Ấn Độ nổi lên như một nhân tố ngày càng quan trọng.
