Trong không gian nhỏ khoảng chừng 10 m2, căn bếp nhỏ của gia đình chị Mai Thu Hiền (làng lựu Bảo, phường Kim Long, thành phố Huế) ngày nào cũng đỏ lửa từ sáng sớm đến mịt tối. Ngồi giữa những chiếc nồi làm bánh quen thuộc, thoăn thoắt tráng bánh, chị Hiền nói: “Tôi không biết làng bánh tráng này có từ khi nào, nhưng khi vừa làm dâu, tôi đã được từ mẹ chồng dạy cho nghề làm bánh này. Chắc cũng khoảng ngót nghét 30 năm rồi. Nghề làm bánh tráng này tuy không thể giàu, nhưng đủ để nuôi cho mấy con tôi lớn khôn, học đến đại học”.
Theo chị Hiền, bánh tráng làng Lựu Bảo nổi tiếng bởi khâu chọn nguyên liệu tinh sạch, có nguồn gốc rõ ràng, không sử dụng hóa chất. Đặc biệt, bánh tráng khi nướng lên khi ăn có vị thơm, bùi, giòn.
Với hơn 60 kinh nghiệm làm nghề bánh tráng, theo ông Nguyễn Thế Tiến, người dân làng Lựu Bảo, phường Kim Long, thành phố Huế cho biết, để tạo nên những chiếc bánh tráng thơm ngon, nguyên liệu chủ đạo chính là gạo, nhưng không phải loại gạo nào cũng phù hợp.
Người dân làng Lựu Bảo luôn kỹ lưỡng chọn lựa gạo trắng, dẻo thơm, chất lượng cao. Sau đó, người làm nghề ngâm gạo suốt đêm cho hạt nở mềm, rồi mang đi xay thành bột mịn màng. Khi bột đã đạt độ nhuyễn lý tưởng, người dân sử dụng chiếc khuôn tre đặc trưng để tráng từng lớp bánh thật mỏng. Công đoạn này đòi hỏi sự khéo léo và kinh nghiệm. Sau khi tráng xong, những tấm bánh mỏng được mang ra phơi dưới nắng trời tự nhiên. Thông thường, mỗi tấm cần phơi từ 1 đến 2 tiếng để đạt độ giòn vừa phải và có vị thơm ngon.
Hiện làng Lựu Bảo có 62 hộ vẫn còn sản xuất bánh tráng. Tuy vậy theo thời gian, làng nghề truyền thống đang đối diện với nhiều khó khăn. Cuộc sống hiện đại, công nghệ máy móc mới từ xay, trộn, tráng bánh đã làm cho các sản phẩm thủ công dần mất đi sự cạnh tranh. Hơn nữa, lớp trẻ ngày nay ít mặn mà với việc duy trì nghề truyền thống khiến nhiều người cao tuổi lo lắng về tương lai của làng nghề.
Ông Nguyễn Thế Tiến chia sẻ: “Trước đây nghề làm bánh tráng là nghề chính của đại đa số người dân trong làng, cũng là sinh kế chính. Những người lớn tuổi trong làng rất mong muốn giữ gìn và phát triển nghề bánh tráng. Tuy nhiên, do thu nhập từ nghề này không còn hấp dẫn so với nhiều công việc khác, thế hệ trẻ ngày càng ít mặn mà, khiến nghề truyền thống đứng trước nguy cơ mai một”.
Để giữ gìn và bảo tồn làng nghề làm bánh tráng Lựu Bảo, chính quyền địa phương cũng đang triển khai nhiều phương án. Ông Đồng Sĩ Toàn, Chủ tịch UBND phường Kim Long, thành phố Huế cho hay: "Bánh tráng Lựu Bảo đã khẳng định được thương hiệu nổi tiếng, được biết đến rộng rãi không chỉ trong thành phố mà còn ở nhiều địa phương khác. Để nâng cao chất lượng sản phẩm cũng như gia tăng giá trị kinh tế cho làng nghề, chúng tôi đã và đang triển khai một số giải pháp cụ thể. Trước hết là xây dựng nhãn hiệu tập thể cho làng nghề truyền thống này, đồng thời tận dụng các chính sách hỗ trợ dành cho làng nghề để trang bị thêm thiết bị, cải thiện quy trình sản xuất và nâng cao chất lượng bánh tráng.
Bên cạnh đó, phường Kim Long cũng đang xây dựng điểm đến du lịch, tổ chức tour du lịch cho du khách có thể đến làng nghề để thăm quan và trải nghiệm làm nghề, chụp ảnh. Chúng tôi kỳ vọng, khi triển khai phương án này, người dân không chỉ tập trung sản xuất mà còn tham gia trực tiếp vào việc quảng bá, giới thiệu sản phẩm bánh tráng Lựu Bảo đến với du khách".
"Điều này không chỉ giúp việc duy trì và phát huy giá trị văn hóa của làng nghề mà còn là nguồn sinh kế bền vững cho nhiều hộ gia đình. Đặc biệt, trong bối cảnh các sản phẩm truyền thống, tự nhiên ngày càng được ưa chuộng nên bánh tráng Lựu Bảo có thêm cơ hội để vươn xa”, Chủ tịch UBND phường Kim Long chia sẻ.
