Tiến tới Đại hội XIV của Đảng: Sử dụng hiệu quả 'vốn mồi' đầu tư công

Thu hút nguồn vốn lớn đầu tư công

Theo UBND tỉnh, năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với tỉnh Phú Thọ khi là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025 - 2030, triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030; đồng thời diễn ra Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. Trong bối cảnh đó, việc thu hút và sử dụng hiệu quả nguồn vốn đầu tư công năm 2026 được tỉnh Phú Thọ xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đóng vai trò then chốt trong việc tạo nền tảng, động lực cho phát triển nhanh và bền vững, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số của tỉnh.

Năm 2026 tỉnh Phú Thọ dự kiến huy động hơn 22.049 tỷ đồng các nguồn vốn đầu tư công, tăng 1.929,5 tỷ đồng so với số Trung ương giao, tương đương 14,2% kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030. Trong tổng nguồn vốn, vốn ngân sách Trung ương là 2.797,54 tỷ đồng, bao gồm vốn trong nước và vốn nước ngoài (ODA). Nguồn vốn ngân sách địa phương đạt 19.252,4 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng lớn, thể hiện nỗ lực của tỉnh trong khai thác, huy động các nguồn lực tại chỗ, nhất là nguồn thu từ tiền sử dụng đất.

Tỉnh xác định đầu tư công giữ vai trò “vốn mồi” trong việc dẫn dắt các nguồn lực xã hội, tạo động lực thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững, do vậy nguồn vốn sẽ được phân bổ theo nguyên tắc chặt chẽ, ưu tiên bố trí đủ vốn cho các dự án trọng điểm, dự án liên vùng, các dự án hoàn thành, dự án chuyển tiếp, dự án sử dụng vốn ODA và vốn đối ứng, thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản và hoàn trả vốn ứng trước, trước khi xem xét bố trí cho các dự án khởi công mới đủ điều kiện theo quy định.

Cùng với đó, tỉnh Phú Thọ cũng sẽ dành tỷ trọng lớn cho lĩnh vực giao thông, chiếm khoảng 50% tổng vốn phân bổ theo ngành, nhằm đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm, tạo kết nối liên vùng, liên tỉnh, thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội. Các lĩnh vực nông nghiệp, thủy lợi, môi trường; văn hóa, thể thao, du lịch, khoa học công nghệ; y tế; giáo dục, đào tạo; quốc phòng, an ninh cũng được bố trí vốn hợp lý, bảo đảm hài hòa, đồng bộ.

Đối với ngân sách cấp xã, tỉnh phân bổ hơn 7.121 tỷ đồng, ưu tiên cho các xã miền núi, vùng khó khăn, đồng thời khuyến khích các địa phương có nguồn thu cao chủ động đầu tư hạ tầng, tạo quỹ đất, tăng nguồn thu cho ngân sách.

Giải pháp quyết liệt, tổ chức thực hiện đồng bộ

Theo ông Phan Trọng Tấn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, để bảo đảm hoàn thành và vượt các mục tiêu đề ra, tỉnh Phú Thọ xác định nhiều giải pháp đồng bộ trong triển khai kế hoạch đầu tư công năm 2026. Theo đó, việc giải ngân vốn đầu tư công được coi là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, yêu cầu sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị ngay từ những tháng đầu năm, phấn đấu giải ngân tối thiểu 95%, tiến tới 100% kế hoạch vốn được giao.

Ngay từ những tháng đầu năm, tỉnh tập trung chỉ đạo các ban quản lý dự án, các sở, ngành, địa phương nâng cao trách nhiệm trong tổ chức thực hiện kế hoạch đầu tư công năm 2026; chủ động hoàn thiện thủ tục đầu tư các nhiệm vụ, dự án để có thể triển khai giải ngân ngay khi được bố trí vốn. Trong quá trình chuẩn bị đầu tư, các chủ đầu tư phải dự báo đầy đủ những rủi ro, khó khăn có thể phát sinh, nhất là trong bồi thường, giải phóng mặt bằng, chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng, khảo sát nguồn vật liệu xây dựng, bãi đổ thải, nguồn đất đắp và các thủ tục khai thác theo quy định.

Cùng với đó, tỉnh tiếp tục rà soát, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, tạo sự chủ động cho các đơn vị, địa phương gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ việc triển khai kế hoạch đầu tư công, quản lý đấu thầu nhằm bảo đảm hiệu quả đầu tư, nâng cao chất lượng công trình. Các chủ đầu tư, ban quản lý dự án xây dựng kế hoạch giải ngân chi tiết theo từng tháng, từng quý cho từng nhiệm vụ, dự án; phân công lãnh đạo trực tiếp theo dõi, chịu trách nhiệm về tiến độ và kết quả giải ngân. Kết quả giải ngân được xác định là căn cứ quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ và bình xét thi đua năm 2026 của các cơ quan, đơn vị và người đứng đầu.

Đối với giải phóng mặt bằng, tỉnh tập trung thực hiện đồng bộ các giải pháp về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, khai thác hiệu quả quỹ đất; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân, phát huy vai trò của các cấp ủy đảng, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị, xã hội nhằm tạo sự đồng thuận cao trong bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. UBND các xã, phường và các chủ đầu tư có trách nhiệm bảo đảm bàn giao mặt bằng sạch để triển khai thi công dự án đúng tiến độ.

Trong nghiệm thu, thanh toán, tỉnh yêu cầu thực hiện thanh toán vốn đầu tư trong thời hạn không quá 5 ngày làm việc kể từ khi có khối lượng được nghiệm thu; không để dồn thanh toán vào cuối năm. Các dự án đã hoàn thành phải khẩn trương hoàn thiện thủ tục quyết toán, giải ngân kịp thời cho nhà thầu theo hợp đồng.

Đồng thời, tỉnh cũng khẩn trương chuẩn bị đầu tư các dự án dự kiến bố trí trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026–2030, góp phần rút ngắn thời gian hoàn thiện thủ tục, đẩy nhanh tiến độ triển khai trong thời gian tới; đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm, gây chậm tiến độ thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công.

Bên cạnh đó, tỉnh chỉ đạo các sở, ngành chủ động bảo đảm nguồn vật liệu xây dựng, tháo gỡ kịp thời các vướng mắc về thủ tục, giá cả, nhằm đáp ứng yêu cầu tiến độ các dự án trọng điểm.

Với quyết tâm chính trị cao, sự chỉ đạo quyết liệt và cách làm bài bản, khoa học, nguồn vốn đầu tư công năm 2026 được kỳ vọng sẽ tạo bước đột phá mạnh mẽ trong phát triển hạ tầng, nâng cao năng lực cạnh tranh, góp phần đưa Phú Thọ phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.