Nhà sưu tập Nguyễn Hữu Hoàng (Thừa Thiên - Huế) hiện đang sở hữu bộ sưu tập 40 trang phục cung đình triều Nguyễn độc đáo. Trong Festival Huế 2012 vừa qua, Nguyễn Hữu Hoàng đã trưng bày 12 hiện vật trong số đó, bao gồm một áo hoàng bào, một áo hoàng hậu, hai áo mã tiên của vũ công Bát dật trong dàn Nhã nhạc triều Nguyễn và một áo thuộc trang phục tuồng, một áo hoàng tử cùng một số áo đại triều của quan và hoàng thân triều Nguyễn.
Bộ sưu tập của Nguyễn Hữu Hoàng là kết quả sau hơn 20 năm anh đã cất công sưu tầm; trong đó còn có một áo hoàng bào của vua mà giới nghiên cứu hiện nay đang còn nhiều tranh cãi về chủ nhân của nó. Nguyễn Hữu Hoàng cho biết, trong một lần ra vùng Cùa (tỉnh Quảng Trị), anh đã tình cờ được chiêm ngưỡng chiếc áo của vua Nguyễn với hai mươi hình rồng năm móng được thêu nổi mặt trước, sau, trên cánh tay và cổ áo. Phía trước ngực thêu chữ Thọ. Áo hoàng bào thường được vua mặc trong các dịp thượng triều, thêu viên long (rồng cuộn tròn) bằng tơ vàng. Dù áo đã phai màu và có một số chỗ đứt chỉ nhưng với kinh nghiệm trong sưu tầm, anh Hoàng biết đích xác đó là áo hoàng bào, kích cỡ dài 1,07 m, trùng khớp kích cỡ của vua Hàm Nghi. Tuy nhiên, vẫn chưa thể khẳng định hoàng bào của vị vua nào, vì theo giới nghiên cứu, vua Duy Tân, Khải Định cũng có thân hình nhỏ gọn như thế.
Theo Tiến sĩ sử học Phan Thanh Hải, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế: Đây là những bộ trang phục đặc biệt quý hiếm trong số cổ vật ít ỏi còn lại của triều Nguyễn về chủng loại này, có giá trị cao về mặt văn hóa và lịch sử. Đặc biệt, chiếc hoàng bào dù chưa xác định cụ thể của vị vua nào nhưng những họa tiết trên áo, từ mỹ thuật đến chất liệu đạt đến mức hoàn hảo. Đây cũng là một trong những cơ sở để phục chế trang phục triều Nguyễn về sau này.
Quốc Việt
