AI mở hướng mới cho quản trị đô thị

Việc Trung Quốc triển khai robot hỗ trợ điều phối giao thông và dịch vụ công cho thấy trí tuệ nhân tạo (AI) đang tiến sâu vào quản trị đô thị. Những thử nghiệm này cũng cung cấp kinh nghiệm tham khảo cho Việt Nam khi các thành phố đẩy mạnh điều hành dựa trên dữ liệu.

Chú thích ảnh
Một robot cảnh sát xuất hiện trên đường phố tại thành phố Vu Hồ, tỉnh An Huy, Trung Quốc. Ảnh: THX

Theo Tân Hoa xã, trong kỳ nghỉ Ngày Quốc tế Lao động, nhiều thành phố tại Trung Quốc đã triển khai robot cảnh sát giao thông nhằm hỗ trợ điều phối đô thị, cho thấy bước tiến mới trong việc ứng dụng AI vào dịch vụ công.

Tại Hàng Châu, thủ phủ tỉnh Chiết Giang, chính quyền đưa vào hoạt động một đội robot cảnh sát gồm 15 thiết bị tại các nút giao trung tâm từ ngày 1/5. Các robot này đảm nhiệm điều phối giao thông cho người đi bộ và phương tiện không động cơ, đồng thời hỗ trợ cảnh sát con người theo mô hình phối hợp người - máy.

Ở khu vực danh thắng Tây Hồ, robot được tích hợp màn hình tương tác cho phép du khách yêu cầu chỉ đường. Hệ thống xử lý dựa trên mô hình ngôn ngữ lớn, kết hợp dữ liệu giao thông và định vị theo thời gian thực để đề xuất lộ trình tối ưu bằng cả giọng nói và hình ảnh hiển thị.

Trong khi đó, tại các giao lộ đông đúc, robot đóng vai trò hỗ trợ thực thi pháp luật. Với công nghệ nhận diện hình ảnh, hệ thống robot có thể giám sát liên tục 24/7, phát hiện các vi phạm như phương tiện vượt vạch dừng hoặc người điều khiển không đội mũ bảo hiểm. Khi phát hiện sai phạm, robot phát cảnh báo âm thanh ngay lập tức và truyền dữ liệu về trung tâm điều hành để xử lý.

Ngoài chức năng giám sát, các robot còn có khả năng điều phối giao thông trực tiếp. Nhờ đồng bộ hóa theo thời gian thực với hệ thống đèn tín hiệu, robot có thể thực hiện các động tác tiêu chuẩn như dừng, đi, rẽ trái hoặc rẽ phải. Việc này giúp đảm bảo tín hiệu điều hướng rõ ràng, nhất quán với hệ thống đèn giao thông.

Theo lực lượng cảnh sát giao thông địa phương, việc triển khai robot đã giảm đáng kể khối lượng công việc cho nhân sự. Các thiết bị có thể hoạt động liên tục từ 8 đến 9 giờ mỗi ngày, xử lý các nhiệm vụ lặp lại, cho phép cảnh sát tập trung vào các tình huống phức tạp hơn cần đến phán đoán con người.

Xu hướng này không chỉ diễn ra tại Hàng Châu mà đang lan rộng trên toàn quốc. Tại thành phố Khách Thập (Tân Cương), robot mặc đồng phục phản quang đã tham gia điều tiết giao thông tại các nút giao lớn, thu hút sự chú ý của người dân và du khách. Trong khi đó, tại thành phố Ngạc Nhĩ Đa Tư ở Nội Mông, hai robot cảnh sát được triển khai để hướng dẫn giao thông, tuyên truyền an toàn và thực hiện tuần tra thông minh.

Giới chuyên gia nhận định việc mở rộng sử dụng robot cảnh sát không chỉ phản ánh năng lực công nghệ mà còn đánh dấu bước chuyển sang mô hình quản trị đô thị thông minh. Ông Jiang Lei, chuyên gia về robot hình người của Trung Quốc, cho rằng đây là giai đoạn bước ngoặt khi AI gắn với cơ thể vật lý bắt đầu tham gia trực tiếp vào hoạt động quản lý xã hội.

Trong bối cảnh lưu lượng giao thông tăng mạnh dịp lễ, các giải pháp tự động hóa được kỳ vọng giúp nâng cao hiệu quả điều phối và giảm áp lực cho hệ thống nhân lực. Tuy nhiên, việc mở rộng ứng dụng AI trong không gian công cộng cũng đặt ra các vấn đề về tiêu chuẩn vận hành, độ tin cậy và vai trò giám sát của con người trong dài hạn.

Nghị quyết số 57-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành xây dựng đô thị thông minh tại các thành phố trực thuộc Trung ương và một số địa phương đủ điều kiện. AI có thể hỗ trợ phân tích lưu lượng, điều khiển tín hiệu giao thông, dự báo sự cố hạ tầng và nâng cao chất lượng dịch vụ công. Tuy nhiên, hiệu quả triển khai còn phụ thuộc vào khả năng liên thông dữ liệu, tiêu chuẩn vận hành, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và cơ chế giám sát của con người.
Hải Trần/Báo Tin tức và Dân tộc

Dành cho bạn

Báo ảnh trong kỷ nguyên AI: Niềm tin và trách nhiệm

Báo ảnh trong kỷ nguyên AI: Niềm tin và trách nhiệm

Sự xuất hiện của trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh đang làm ranh giới giữa hình ảnh thật và hình ảnh được tạo ra trở nên khó nhận biết hơn, hệ quả là làm xói mòn niềm tin của công chúng. Vì vậy, AI đang buộc nghề báo ảnh phải định nghĩa lại thế nào là một bức ảnh báo chí đáng tin cậy.

Logo của Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) tại trụ sở ở Washington, D.C. Ảnh: THX/TTXVN

Sáng kiến của FBI tận dụng AI để ngăn các vụ xả súng trường học

Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) Kash Patel cho biết cơ quan này đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để ngăn chặn khoảng 6 vụ xả súng tại trường học, đồng thời tăng cường sử dụng công nghệ này thêm 605% kể từ khi ông nhậm chức. Cách tiếp cận này cũng có thể phù hợp để áp dụng tại Việt Nam.

Đột phá cải cách hành chính nhờ công nghệ AI và robot

Đột phá cải cách hành chính nhờ công nghệ AI và robot

Nhằm đẩy mạnh cải cách hành chính và xây dựng chính quyền số, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Đồng Xoài (thành phố Đồng Nai) đã đưa robot lễ tân cùng hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) đa kênh (chatbot, voicebot) vào hoạt động.