Trong một bản tin trước đó, tờ Washington Post (WP) của Mỹ cho biết, Trung Quốc sở hữu hoặc vận hành các cảng và bến đỗ tại gần 100 địa điểm ở hơn 50 quốc gia, trải rộng khắp mọi đại dương và mọi lục địa. Nhiều cảng nằm dọc theo một số tuyến đường biển chiến lược nhất thế giới.
Theo nguồn tin trên, tuyến đường biển đầy tham vọng của Trung Quốc là hướng về phía Nam từ bờ biển nước này, qua tuyến đường vận chuyển chính ở Ấn Độ Dương và các điểm "thắt nút cổ chai" hàng hải nhộn nhịp nhất ở Trung Đông, rồi kết thúc ở châu Âu.
Theo WP, phần lớn các khoản đầu tư được thực hiện bởi các công ty thuộc sở hữu của Chính phủ Trung Quốc, khiến Bắc Kinh trở thành nhà điều hành lớn nhất các cảng nằm ở trung tâm của chuỗi cung ứng toàn cầu.
Mặc dù mục tiêu đã nêu trong các khoản đầu tư của Trung Quốc là thương mại nhưng Mỹ và các đồng minh ngày càng lo ngại về những tác động quân sự tiềm tàng.
Trích dẫn các nhà phân tích, WP nêu rõ việc mở rộng cảng biển là rất quan trọng đối với sức mạnh kinh tế của Trung Quốc và cũng có ý nghĩa quân sự. Mục đích của mạng lưới hàng hải này là thương mại - nhằm tăng cường và hợp lý hóa khả năng tiếp cận thị trường toàn cầu của Trung Quốc.
Carol Evans, Giám đốc Viện Nghiên cứu Chiến lược thuộc Đại học Chiến tranh Lục quân Mỹ, nêu quan điểm: “Đây không phải là ngẫu nhiên. Tôi tin chắc rằng có một khía cạnh chiến lược đối với các cảng cụ thể mà họ đang nhắm mục tiêu đầu tư”.
Năm 2018, Trung Quốc đã mở rộng phạm vi hoạt động hàng hải tại cảng Khalifa ở Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, một điểm kết nối quan trọng giữa châu Á, châu Phi, châu Âu và Trung Đông. Tập đoàn Cosco Shipping thuộc sở hữu nhà nước của Trung Quốc đã xây dựng một bến container thương mại tại cảng và hiện đang hoạt động.
Các nhà phân tích lưu ý, mạng lưới cảng trên giúp Bắc Kinh có cơ hội nắm các giao dịch kinh doanh của các đối thủ cạnh tranh và có thể được sử dụng để giúp Trung Quốc bảo vệ các tuyến đường cung cấp, theo dõi các hoạt động của Mỹ.
Các cảng do Trung Quốc sở hữu hiện đã là nơi dừng chân của các tàu chiến nước này, chẳng hạn như một nhóm tàu chiến đã cập cảng Lagos của Nigeria vào tháng 7 năm nay.
Cuối năm 2015, Trung Quốc thừa nhận đang xây dựng căn cứ quân sự gần cảng Djibouti ở châu Phi do Trung Quốc điều hành. Căn cứ ở châu Phi trên được chính thức khai trương vào năm 2017, chỉ cách một căn cứ quân sự Mỹ khoảng 10 km.
Nằm ở lối vào hẹp của Biển Đỏ, Djibouti án ngữ trên một trong những tuyến đường vận chuyển nhộn nhịp nhất thế giới, nơi khoảng 10% lượng dầu xuất khẩu toàn cầu và 20% hàng hóa thương mại đi qua eo biển đến và đi từ Kênh đào Suez.
Trong khi Bắc Kinh còn phải mất nhiều thập kỷ mới có thể bắt kịp sự hiện diện quân sự của Mỹ trên toàn cầu, Trung Quốc lại có lực lượng hải quân lớn nhất và phát triển nhanh nhất thế giới, đồng thời nước này đang ngày càng mở rộng sự hiện diện vượt ra ngoài bờ biển Đông Á.
Chẳng hạn, từ việc không có sự hiện diện hải quân ở Ấn Độ Dương hai thập kỷ trước, Trung Quốc hiện duy trì từ 6 đến 8 tàu chiến trong khu vực vào bất kỳ thời điểm nào.
