Bữa cơm giá rẻ giữa phố
Cứ vào buổi trưa từ thứ Hai đến thứ Sáu hàng tuần, quán cơm Nghĩa tình Bình Tân nằm trên đường số 1, khu dân cư Vĩnh Lộc, phường Bình Tân (TP Hồ Chí Minh) lại nhộn nhịp người ra vào. Người bán vé số, lao động phổ thông, sinh viên, học sinh và những người có hoàn cảnh khó khăn lần lượt ghé quán dùng bữa.
Chỉ từ 1.000 - 5.000 đồng, thực khách có một suất cơm với các món ăn như thịt, cá… được chuẩn bị đầy đủ. Mức giá thấp hơn rất nhiều so với những suất cơm thông thường trên thị trường đã giúp những người có thu nhập hạn chế giảm bớt một phần chi phí sinh hoạt mỗi ngày.
Quán cơm do UBND phường Bình Tân phối hợp với Hội Chữ thập đỏ phường thành lập, hướng đến việc hỗ trợ những người có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Ghi nhận của phóng viên Báo Tin tức và Dân tộc, cứ khoảng 8 giờ sáng Thứ Hai đến Thứ Sáu, các hội viên Hội Chữ thập đỏ phường đã có mặt tại quán. Người quét dọn, người kê bàn ghế, lau bàn, chuẩn bị đũa muỗng, nước uống… Mỗi người một việc, không khí chuẩn bị cho buổi bán cơm diễn ra khẩn trương nhưng vui vẻ.
Ông Đoàn Quỳnh Anh, Chi hội trưởng Hội Chữ thập đỏ Khu phố 6 (phường Bình Tân) chia sẻ: “Tôi và chị Nguyễn Thị Dự - Chi hội trưởng Hội Chữ thập đỏ Khu phố 11, là hai người trực tiếp đứng bán cơm thường xuyên tại quán cơm Nghĩa tình Bình Tân. Gần 8 giờ, chúng tôi có mặt để dọn bàn ghế, lau chùi bàn ghế, chuẩn bị đũa muỗng. Đến hơn 10 giờ, các phần cơm được đưa đến. Bình quân mỗi ngày quán phục vụ khoảng 150 suất cơm. Những người đến quán chủ yếu là người bán vé số, lao động phổ thông, sinh viên, học sinh. Nhìn chung, tất cả những người có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn Thành phố đều có thể đến ăn. Những người đi ngang qua cũng có thể ghé quán dùng cơm”.
Đến hơn 10 giờ, những hộp cơm lần lượt được đưa đến quán. Các hội viên nhanh chóng sắp xếp và phục vụ thực khách. Không có sự khác biệt giữa người bán vé số, công nhân, sinh viên hay người lao động, mọi người đứng xếp hàng, bỏ tiền vào thùng tùy tâm và cùng ngồi xuống bàn dùng cơm với mức giá phù hợp khả năng của mình.
Cầm xấp vé số trên tay, bà Bùi Thị Tuyết tranh thủ ghé quán dùng bữa trưa. “Tôi đi bán vé số, mỗi ngày bán khoảng 160 tờ nên tiền lời chỉ được khoảng 160.000 đồng. Ăn cơm ở đây, mỗi ngày tôi tiết kiệm được khoảng 50.000 đồng. Tôi ăn ở đây gần một tháng nay, ngày nào cũng ghé dùng cơm trưa. Ở đây giá rẻ mà cơm cũng ngon, đồ ăn đầy đủ. Với người bán vé số như tôi thu nhập mỗi ngày không cao nên ăn ở đây vừa với túi tiền. Nếu ăn ở những nơi khác, giá cao hơn thì tiền lời từ việc bán vé số cũng còn lại ít hơn”, bà Tuyết chia sẻ.
Với bà Tuyết, một bữa cơm giá rẻ không chỉ giúp tiết kiệm vài chục nghìn đồng mỗi ngày. Khoản tiền ấy, nếu cộng lại theo từng tuần, từng tháng, trở thành một phần đáng kể trong chi phí sinh hoạt của bà.
Trong số những người đến quán cơm còn có sinh viên. Bạn Nguyễn Minh Anh, sinh viên một trường đại học trên địa bàn TP Hồ Chí Minh, chia sẻ: “Em biết đến quán cơm Nghĩa tình Bình Tân qua bạn bè. Mỗi phần cơm có giá rất phù hợp với sinh viên, lại đầy đủ món ăn và được phục vụ chu đáo. Những ngày học cả ngày, em thường ghé quán ăn trưa để tiết kiệm một phần chi phí sinh hoạt", Minh Anh Chia sẻ.
"Điều em cảm nhận rõ nhất là mọi người ở đây rất thân thiện, từ các cô chú phục vụ đến những người cùng ăn. Em thấy mô hình này rất ý nghĩa, không chỉ giúp sinh viên, người lao động có bữa cơm với giá phù hợp mà còn tạo cảm giác gần gũi, ấm áp. Em mong quán có thể duy trì lâu dài để nhiều người có hoàn cảnh khó khăn biết đến và được hỗ trợ”, Minh Anh cho biết thêm.
Không chỉ là một suất cơm
Để có những suất cơm giá 1.000 - 5.000 đồng là sự chung tay của nhiều người; trong đó, các hội viên Hội Chữ thập đỏ phường luân phiên hỗ trợ quán theo lịch được phân công.
Anh Bùi Văn Tấn, Chi hội trưởng Hội Chữ thập đỏ Khu phố 5, cho biết: “Các hội viên Hội Chữ thập đỏ phường sẽ phân chia lịch trong tháng để luân phiên đến hỗ trợ tại quán cơm. Tôi thường đến phụ dọn bàn ghế, phục vụ và vệ sinh. Thông thường, tôi hỗ trợ từ khoảng 9 giờ 30 phút đến 12 giờ 30 phút, sau khi dọn dẹp xong mới về. Tôi tham gia hỗ trợ tại quán được gần hai tháng. Trong thời gian đó, tôi gặp nhiều trường hợp để lại ấn tượng, nhất là những người đi lại khó khăn, người khuyết tật. Với những trường hợp này, quán cũng linh động hỗ trợ, người nhà có thể đến nhận phần cơm rồi mang về cho người không thể trực tiếp đến quán”.
Theo ông Tấn, điều đặc biệt ở đây là quán không chỉ nhận sự hỗ trợ từ các nhà hảo tâm mà còn có nhiều người dù điều kiện không quá dư dả nhưng khi thấy mô hình ý nghĩa cũng muốn chung tay. Người thì hỗ trợ 500.000 đồng, 1 triệu đồng tùy theo khả năng; có người hỗ trợ nước đá, nước uống, dụng cụ phục vụ quán. Mỗi người góp một phần, cùng chung tay vì cộng đồng.
“Chúng tôi làm công việc này hoàn toàn thiện nguyện, không có phụ cấp hay bất kỳ khoản hỗ trợ nào. Mọi người đều vui vẻ tham gia với mong muốn góp sức giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn", ông Tấn chia sẻ.
Trao đổi với phóng viên, ông Trần Tấn Thi, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ phường Bình Tân (TP Hồ Chí Minh), cho biết: “Ý tưởng thành lập quán cơm xuất phát từ thực tế nhiều năm làm công tác thiện nguyện. Thay vì chỉ trao những suất cơm miễn phí, Hội mong muốn thay đổi phương thức hỗ trợ, tạo không gian phục vụ người có hoàn cảnh khó khăn như một quán cơm thông thường. Từ đó, Hội triển khai mô hình quán cơm Nghĩa tình Bình Tân’với mức giá từ 1.000 - 5.000 đồng/suất, vừa góp phần chia sẻ khó khăn với người dân, vừa tạo cảm giác gần gũi, bình đẳng cho người đến dùng bữa”.
Theo ông Thi, cách làm này vừa mang tính nhân văn vừa thể hiện sự tôn trọng đối với người có hoàn cảnh khó khăn. Thay vì nhận suất ăn miễn phí, người dân được phục vụ như tại một quán cơm thông thường, có không gian ăn uống, nước uống và những bữa cơm được chuẩn bị chu đáo, tạo cảm giác gần gũi, ấm cúng.
Hiện mỗi ngày quán phục vụ khoảng 140 - 150 suất cơm. Đối với những trường hợp khó khăn không thể trực tiếp đến quán, người thân có thể đến nhận cơm thay. Hội viên Hội Chữ thập đỏ sẽ nắm thông tin, xác minh hoàn cảnh để hỗ trợ thêm suất ăn mang về.
Hiện mô hình được triển khai 6 tháng với nguồn kinh phí do UBND phường vận động các nhà hảo tâm hỗ trợ. Sau thời gian sơ kết, Hội sẽ đánh giá số lượng suất cơm phục vụ, nguồn thu từ mức giá 1.000 - 5.000 đồng và các khoản hỗ trợ để có phương án duy trì. Một số nhà hảo tâm sau khi trải nghiệm mô hình cũng trực tiếp đóng góp; trong đó có người định kỳ vào ngày 15 Âm lịch hàng tháng hỗ trợ 150 suất cơm chay miễn phí.
“Mô hình có được kết quả bước đầu nhờ sự quan tâm, hỗ trợ của Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Bình Tân và sự đóng góp của các Mạnh Thường Quân cùng tinh thần tình nguyện của hội viên, thanh thiếu niên Hội Chữ thập đỏ phường. Tuy nhiên, để duy trì mô hình lâu dài, bài toán kinh phí vẫn là một trong những khó khăn lớn. Với khoảng 140 - 150 suất cơm mỗi ngày, chi phí trung bình khoảng 4,5 triệu đồng/ngày, Hội cần sự chung tay, hỗ trợ của các Mạnh Thường Quân để duy trì hoạt động ổn định”, ông Thi cho biết.
Bên cạnh kinh phí, nhân lực phục vụ cũng là vấn đề được Hội quan tâm, nhất là lực lượng nấu ăn và vệ sinh. Hiện quán chủ yếu đặt các suất cơm từ bên ngoài thay vì tổ chức nấu trực tiếp. Về an toàn thực phẩm, Hội phối hợp với Trạm Y tế phường và các cơ quan chức năng thực hiện lấy mẫu, lưu mẫu thức ăn trước khi phục vụ.
Theo ông Thi, quán cơm Nghĩa tình Bình Tân được thành lập nhân dịp kỷ niệm một năm thành lập phường Bình Tân, với mong muốn hỗ trợ thiết thực cho người dân có hoàn cảnh khó khăn. Trước mắt, Hội sẽ sơ kết sau 6 tháng hoạt động để đánh giá hiệu quả và xây dựng kế hoạch phù hợp cho giai đoạn tiếp theo, đồng thời tiếp tục vận động sự đồng hành của các nhà hảo tâm để duy trì mô hình.