Đây là một trong các nghi lễ trọng tâm trong chuỗi sự kiện Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam - phản ánh sâu sắc về văn hoá tâm linh và tinh thần cộng đồng của người dân Nam Bộ.
Lễ phục hiện rước tượng Bà Chúa Xứ núi Sam diễn ra trong không khí trang nghiêm, đúng các nghi thức truyền thống, từ Lễ khai thủy - đăng sơn - thỉnh Thánh Mẫu, dâng hương Đài liệt sĩ; đến di kiệu Bà từ Đài liệt sĩ lên đỉnh núi Sam để thực hiện lễ phục hiện thỉnh áo, mão Bà lên kiệu...
Trong tiếng trống múa lân rộn rã, đoàn rước tượng Bà Chúa Xứ núi Sam kéo dài hơn hơn 3km từ trên đỉnh núi xuống dưới chân núi với sự tham gia của hàng ngàn người dân và du khách thập phương trong trang phục chỉnh tề. Theo sau các vị bô lão phường Vĩnh Tế và lãnh đạo tỉnh An Giang, đoàn hành lễ thành kính dâng hương tại Miếu Bà, Nhà bia liệt sĩ, trước khi thực hiện nghi thức rước tượng Thánh Mẫu từ đỉnh núi về nơi an vị dưới chân núi Sam.
Tại đây, chương trình sân khấu hóa tái hiện lễ phục dựng và nghi thức thỉnh Thánh Mẫu nhập miếu chính thức diễn ra, khép lại một hành trình văn hóa tâm linh vừa trang trọng vừa linh thiêng.
Ông Lê Văn Phước, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang cho biết, Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam năm nay diễn ra từ ngày 7/6 đến 12/6 (nhằm ngày 22 đến 27/4 âm lịch). Lễ hội mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc của cư dân vùng sông nước Nam Bộ. Đặc biệt, Chương trình Lễ phục hiện rước Tượng Bà Chúa Xứ núi Sam từ bệ đá Bà ngự trên đỉnh núi Sam về Miếu Bà ở dưới chân núi được xây dựng dựa trên những cứ liệu sinh động, thể hiện sự giao thoa văn hóa của 4 dân tộc Kinh, Khmer, Chăm, Hoa ở vùng biên giới Tây Nam của Tổ quốc, qua đó đã góp phần tạo nên bản sắc riêng của vùng đất An Giang.
Bên cạnh đó, Lễ hội còn tạo nên không khí sôi động, hấp dẫn, náo nhiệt nhưng uy nghiêm và trang trọng. Người dân và du khách cả trong và ngoài nước tìm đến với núi Sam - Vĩnh Tế - An Giang để cảm nhận sức sống mãnh liệt văn hóa Nam Bộ và nét đặc biệt rất riêng trong gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
Theo ông Lê Văn Phước, sau gần một năm thay đổi địa giới hành chính, vận hành bộ máy chính quyền địa phương hai cấp và triển khai Chương trình hành động quốc gia về bảo vệ, phát huy giá trị di sản phi vật thể, Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam năm 2026 chính là bản giao hòa kết tinh giữa thiên nhiên và con người. Nơi núi, sông, biển, đảo hòa cùng nhịp sống của những người con xứ sở, kiêu hãnh bước vào kỷ nguyên phát triển mới.
Với phương châm đưa Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam trở về đúng bản chất vốn có của một không gian văn hóa cộng đồng, năm nay, phần hội được tổ chức sinh động, đáp ứng trọn vẹn nhu cầu đời sống tinh thần của nhân dân và du khách. Song song đó, công tác quảng bá di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại này ngày càng được chú trọng, không chỉ thúc đẩy mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội mà còn tôn vinh, trao truyền nguyên vẹn những giá trị văn hoá tâm linh cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Ngoài Lễ phục hiện rước tượng Bà, Lễ hội cấp quốc gia Vía Bà Chúa Xứ núi Sam còn có các nghi lễ đặc sắc khác, như: Lễ tắm Bà vào 24 giờ đêm ngày 8/6 đến rạng sáng ngày 9/6 (từ 24 giờ đêm 23/4 âm lịch đến rạng sáng ngày 24/04 âm lịch); lễ thỉnh sắc thần Thoại Ngọc Hầu từ lăng mộ về Miếu Bà; lễ Túc yết và Xây chầu; lễ Chánh tế; lễ Hồi sắc đưa sắc ông Thoại Ngọc Hầu từ Miếu Mà về lăng mộ…
Thông qua Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam năm 2026, tỉnh An Giang mong muốn tiếp tục đưa sự kiện này trở thành hoạt động văn hóa, du lịch quy mô lớn, hướng tới xây dựng sản phẩm, thương hiệu văn hóa, du lịch tỉnh An Giang trên nền tảng các giá trị văn hóa của dân tộc.
Tháng 12/2024, Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam (tỉnh An Giang) đã được UNESCO ghi danh vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại - đây là niềm vinh dự, tự hào của chính quyền và cộng đồng dân cư Vĩnh Tế - Châu Đốc nói riêng, tỉnh An Giang nói chung.
