#quyền tác giả

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang nhanh chóng tham gia vào nhiều khâu của đời sống âm nhạc, từ sáng tác, phối khí, tạo giọng hát đến dựng bản demo và nhạc nền cho chương trình.

Trong bối cảnh hoạt động sáng tạo, phổ biến và khai thác tác phẩm chuyển dịch ngày càng mạnh sang môi trường số, tỉnh Tây Ninh xác định bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan không chỉ là yêu cầu thực thi pháp luật mà còn gắn với phát triển tài sản trí tuệ, công nghiệp văn hóa và kinh tế số.

Trí tuệ nhân tạo đang tạo ra những thay đổi sâu rộng trong lĩnh vực văn hóa và sáng tạo, từ cách nghệ sĩ sáng tác, sản xuất nội dung cho tới việc tiếp cận công chúng. Tuy nhiên, cùng với cơ hội là những vấn đề về đạo đức, quyền tác giả và bảo tồn bản sắc văn hóa.

Những ngày gần đây, quy định về việc nhà hàng, quán cà phê,... phải trả phí bản quyền khi mở nhạc phục vụ khách hàng đang thu hút sự quan tâm của nhiều hộ kinh doanh. Phần lớn đều đồng tình với việc bảo vệ quyền tác giả, nhưng không ít người vẫn lúng túng vì chưa biết phải thực hiện như thế nào cho đúng.

Từ sao chép tác phẩm, phát tán nội dung trái phép đến phá bỏ các biện pháp bảo vệ bản quyền trên môi trường số, nhiều hành vi xâm phạm quyền tác giả hiện không chỉ bị phạt tiền mà còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu thu lợi lớn hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng.

Trong lúc âm nhạc châu Phi ngày càng hiện diện rõ hơn trên thị trường toàn cầu, nhiều quốc gia trong khu vực vẫn đang để thất thoát một phần đáng kể giá trị kinh tế do những điểm yếu kéo dài trong bảo hộ bản quyền, thực thi pháp luật, quản lý tập thể quyền tác giả và cơ chế chi trả tiền bản quyền.

Thời gian qua, công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ tại Việt Nam đã có nhiều chuyển biến tích cực khi hệ thống pháp luật về sở hữu trí tuệ tiếp tục được hoàn thiện. Bên cạnh đó, cơ chế phối hợp giữa các cơ quan thực thi từng bước được tăng cường; nhận thức của doanh nghiệp và người dân về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ ngày càng được nâng cao. Các lực lượng thực thi như Công an, Quản lý thị trường, Hải quan, Tòa án… đã xử lý nhiều vụ việc lớn, phức tạp, đặc biệt trong lĩnh vực hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, xâm phạm quyền tác giả và vi phạm bản quyền. Tuy nhiên, tình hình xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn diễn biến phức tạp. Hành vi vi phạm ngày càng tinh vi, có tổ chức, mở rộng mạnh sang môi trường thương mại điện tử và xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên các nền tảng số; nhiều vụ việc liên quan hàng hóa giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng, quyền tác giả, quyền liên quan trên Internet, gây ảnh hưởng lớn đến môi trường đầu tư, hoạt động sản xuất kinh doanh và quyền lợi người tiêu dùng.

Giai đoạn hiện nay, công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo ngày càng được nhận diện là một động lực quan trọng của phát triển bền vững, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển con người, quảng bá hình ảnh quốc gia và nâng cao vị thế Việt Nam trên phạm vi quốc tế.

Ngày 15/5, thông tin từ Bộ Công an cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu) đã khởi tố các vụ án về xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan tại một số công ty, đơn vị.

Từ tháng 2/2026, nhiều chính sách mới có hiệu lực, nổi bật là các quy định liên quan đến xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, vi phạm về quyền tác giả, quy định mới về hoạt động quảng cáo trên mạng...

Nghị định số 350/2025/NĐ-CP về khuyến khích phát triển văn học được Chính phủ ban hành và có hiệu lực từ ngày 15/2/2026, có ý nghĩa đặc biệt đối với đời sống văn học nghệ thuật Việt Nam.

Chính phủ ban hành Nghị định số 341/2025/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về quyền tác giả, quyền liên quan. Trong đó, quy định rõ những hành vi bị xử phạt hành chính về quyền tác giả, quyền liên quan.

Chiều 20/12, tại thành phố Huế, Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp với Sở Du lịch thành phố Huế tổ chức Hội nghị tổng kết giai đoạn 2017-2025 thực hiện Quyết định số 88/QĐ-TTg ngày 20/01/2017 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt đề án tăng cường năng lực quản lý và thực thi có hiệu quả pháp luật bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan.

Ngày 9/11, Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an thành phố Hà Nội thông tin, đơn vị vừa đánh sập website phim lậu với khoảng gần 50.000 phim có dấu hiệu xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.

Sự phát triển mạnh mẽ của internet, các nền tảng số, mạng xã hội… giúp mọi người có thể tham gia vào hoạt động âm nhạc trên không gian mạng, bao gồm từ việc sáng tạo, trình diễn đến công bố tác phẩm. Song cũng vì thế mà những vấn đề liên quan tới bản quyền âm nhạc trên không gian mạng lại càng trở nên phức tạp hơn.

Sáng 27/9, Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Cần Thơ tổ chức Hội nghị tập huấn, tuyên truyền, bồi dưỡng kiến thức pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan cho đại diện các Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, một số Đài Phát thanh và Truyền hình địa phương, các cơ quan, đơn vị, một số hiệp hội, tổ chức đại diện tập thể quyền tác giả của các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam.

Ngày 23/4/2024, Đoàn Thanh niên Bộ Khoa học & Công nghệ, Hội Truyền thông số Việt Nam cùng các tổ chức, doanh nghiệp trong lĩnh vực nội dung số, bản quyền số, công nghiệp sáng tạo, công nghiệp văn hoá, truyền thông và tiếp thị đã tổ chức sự kiện chào mừng Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 26/4.

Hiện nay, hoạt động “bán đứt” tác phẩm âm nhạc không chỉ diễn ra tại thị trường Việt Nam, mà còn là vấn đề nhức nhối ở nhiều quốc gia trên thế giới. Việc “bán đứt” tác phẩm và những rủi ro tiềm ẩn đối với quyền, lợi ích hợp pháp của nhạc sỹ, chủ sở hữu quyền tác giả là chuyện phức tạp mà các tác giả cần quan tâm.

Ngày 26/10, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Hội thảo “Khai thác và thực thi bản quyền trên không gian mạng” tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Ngày 20/7, Cục Bản quyền tác giả, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Hội nghị tập huấn, tuyên truyền phổ biến Nghị định 17/2023/NĐ-CP ngày 26/4/2023 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan.