#giám định ADN

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng hành trình tìm kiếm những người thân đã hy sinh trong chiến tranh vẫn chưa khép lại với nhiều gia đình.

Sáng 3/11, tại Trung tâm Sở Chỉ huy Quân khu 9, Ban Chỉ đạo Quân khu về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515 Quân khu) tổ chức Hội nghị tổng kết thực hiện nhiệm vụ năm 2026 và sơ kết giai đoạn 1 Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Việc xây dựng ngân hàng gen liệt sĩ mở ra cơ hội, niềm tin cho nhiều gia đình đang mong mỏi tìm lại danh tính người thân. Tuy nhiên, để đẩy nhanh tiến độ xác định danh tính liệt sĩ, cần kết nối đồng bộ dữ liệu, mở rộng phương pháp giám định ADN, hợp tác, chuyển giao công nghệ.

TP Hồ Chí Minh đang đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ bằng việc kết hợp tư liệu, nhân chứng, công nghệ và giám định ADN. Thành phố cũng yêu cầu các đơn vị xử lý đầy đủ nguồn tin, mở rộng địa bàn tìm kiếm, đáp ứng mong đợi của thân nhân.

Thành phố Hà Nội đã tổ chức khai quật, lấy mẫu 4.468 mộ liệt sĩ, đạt 100% kế hoạch. Trong đó, có 3.672 mộ đủ điều kiện lấy mẫu và 796 mộ không đủ điều kiện.

Tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thiêng liêng. Trong Chiến dịch 500 ngày đêm, các lực lượng đang đồng thời đẩy mạnh tìm kiếm tại thực địa, giám định ADN và xây dựng cơ sở dữ liệu sớm đưa các liệt sĩ trở về với gia đình.

Không chỉ thực hiện nhiệm vụ vận chuyển mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN, những chuyến bay CASA từ miền Nam ra Hà Nội còn mang theo niềm tự hào, lòng biết ơn của các phi công Lữ đoàn Không quân 918. 

Từ những hài cốt, di vật được tìm thấy mỗi ngày trong lòng đất Công viên Lê Thị Riêng, đến lễ tiễn đưa hài cốt liệt sĩ về nơi an nghỉ, một hành trình đầy ý nghĩa tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính những người lính đã hy sinh vì đất nước, vì dân tộc. Cùng nhìn lại chiến dịch “500 ngày đêm” tại TP Hồ Chí Minh qua những hình ảnh xúc động do phóng viên báo Tin tức và Dân tộc đã ghi lai qua mỗi ngày...

Ngày 22/10, Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh cho biết, lực lượng làm nhiệm vụ đã phát hiện, quy tập thêm 10 hài cốt liệt sĩ cùng 4 bộ di vật kèm theo tại Khu B, Công viên Lê Thị Riêng.

An Giang tổ chức Hội nghị tổng kết thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin năm 2026 và sơ kết giai đoạn 1 “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Sở Nội vụ TP Hồ Chí Minh cho biết đã hoàn thành khai quật 9.842 mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin, lấy 7.083 mẫu hài cốt phục vụ giám định ADN nhằm xác định danh tính, đáp ứng mong mỏi của các thân nhân liệt sĩ.

Trưa 21/10, sân bay Gia Lâm tổ chức tiếp nhận 8.453 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ được vận chuyển bằng máy bay quân sự từ Cần Thơ ra Hà Nội. Toàn bộ mẫu sinh phẩm được bàn giao cho Viện Pháp y Quân đội để giám định ADN, nhằm xác định danh tính các liệt sĩ.

Sáng 21/10, tại khu vực quân sự sân bay thành phố Cần Thơ, Bộ Tư lệnh Quân khu 9 phối hợp với Quân chủng Phòng không - Không quân và các tỉnh, thành phố Cần Thơ, An Giang, Vĩnh Long, Đồng Tháp tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương và vận chuyển, bàn giao 8.453 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN, xác định danh tính liệt sĩ.

Sáng 20/10, tại sân bay Cần Thơ, Quân khu 9 phối hợp các đơn vị khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị vận chuyển 8.453 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ ra Hà Nội bằng máy bay quân sự ngày 21/10. Các mẫu được kiểm tra và niêm phong nghiêm ngặt, phục vụ công tác giám định ADN.

Trung tâm Giám định ADN thuộc Viện Sinh học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam vừa tổ chức khai mạc Giai đoạn 2 chương trình “Đào tạo, tập huấn và chuyển giao công nghệ giám định ADN thế hệ mới (NGS-SNP) phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Đến ngày 9/10/2026, Chiến dịch 500 ngày đêm đã tìm kiếm, quy tập được 3.354 hài cốt liệt sĩ, đạt 47,91% kế hoạch; đồng thời, hoàn thành 99,89% tiến độ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ tại các địa phương.

Đằng sau từng mẫu xương đã mục nát là cuộc chiến thầm lặng của những người làm công tác giám định pháp y để tìm ra "chiếc chìa khóa" cuối cùng, mở ra cánh cửa đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương.

Để tìm lại tên cho các liệt sĩ là một trong những nỗ lực, gian truân và áp lực trong công tác giám định y khoa của các y bác sĩ bên trong các phòng xét nghiệm.

Công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đang được triển khai bằng phương pháp thực chứng và giám định ADN, trong đó việc ứng dụng các công nghệ giải trình tự gen thế hệ mới được đẩy mạnh nhằm nâng cao khả năng xác định danh tính với hài cốt có mức độ phân hủy cao.

Quảng Trị là tỉnh đầu tiên trong cả nước hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN. Sau những cuộc tìm kiếm dưới lòng đất, một hành trình khác đang tiếp tục: Trả lại tên cho người đã nằm xuống, để cuộc trở về sau hơn nửa thế kỷ được trọn vẹn.