Phân quyền mạnh, chính quyền gần dân hơn
Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, TP Hà Nội giảm 76% đơn vị cấp xã, 126 xã, phường hiện nay trực tiếp quản lý hơn 2.755 thôn, tổ dân phố và phục vụ gần 8,9 triệu dân. Việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã không theo tư duy cơ học, đơn thuần giảm đầu mối, mà gắn với tổ chức lại không gian phát triển và tái cấu trúc mô hình quản trị của thành phố.
Mặc dù phải xử lý đồng thời nhiều nhiệm vụ cấp bách và phức tạp, thành phố vẫn giữ vững ổn định chính trị, đoàn kết, thống nhất trong toàn hệ thống; không làm gián đoạn hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và phục vụ nhân dân. Hoạt động của chính quyền xã, phường có nhiều chuyển biến rõ nét theo hướng gần dân, sát dân, chủ động và phục vụ nhân dân tốt hơn.
Đáng chú ý, công tác phân quyền, phân cấp và phân định thẩm quyền được thành phố triển khai đồng bộ, quyết liệt; phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” đã góp phần rút ngắn thời gian xử lý công việc và nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu của người dân, doanh nghiệp. Chỉ trong chưa đầy một năm, các xã, phường đã tiếp nhận và giải quyết hơn 2,26 triệu hồ sơ thuộc các nhiệm vụ được phân cấp, điều chuyển từ cấp huyện và thành phố trước đây.
Thành phố công khai 100% thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của các cấp chính quyền; triển khai 2.077 thủ tục hành chính, trong đó có 1.118 thủ tục đủ điều kiện cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; hoàn thành tái cấu trúc 1.172 thủ tục hành chính, chuẩn hóa hơn 2.000 quy trình nội bộ và quy trình điện tử.
Bộ máy chính quyền chuyển dần sang tư duy phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động… Ứng dụng Công dân Thủ đô số iHanoi phát huy hiệu quả với hơn 6,2 triệu tài khoản đăng ký, tiếp nhận và xử lý trên 107.620 phản ánh, kiến nghị của người dân và doanh nghiệp…
Những kết quả đạt được trong năm đầu vận hành đã góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội và tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội. Năm 2025, GRDP của thành phố tăng 8,16%; tổng thu ngân sách nhà nước đạt trên 711 nghìn tỷ đồng, tăng 38,4%; vốn FDI đăng ký đạt 4,4 tỷ USD, tăng 169%; có 32,4 nghìn doanh nghiệp thành lập mới.
Năm 2026, TP Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng từ 11% trở lên. Trên cơ sở kết quả 6 tháng đầu năm, Hà Nội đặt mục tiêu quý III tăng trưởng 12,54% và quý IV tăng trưởng 14,6%.Thành phố cũng tổ chức thành công đại hội đảng bộ các cấp và cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, khẳng định sự ổn định, thông suốt của mô hình tổ chức mới…
Thành phố xác định 3 khâu đột phá: Xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cán bộ cơ sở, có phẩm chất, uy tín, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới; phát triển đồng bộ hạ tầng số, dữ liệu số và chính quyền số, tạo nền tảng cho chuyển đổi số toàn diện; tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, phân cấp, ủy quyền, quy hoạch, đầu tư, giải phóng mặt bằng và nguồn nhân lực, khơi thông và sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho phát triển.
Từ đổi mới quản trị đến những chuyển biến ở cơ sở
Trong năm đầu thực hiện chính quyền 2 cấp, Ban Tổ chức Thành ủy Hà Nội đã tham mưu triển khai đồng bộ các giải pháp về sắp xếp tổ chức bộ máy, công tác cán bộ và đổi mới phương thức lãnh đạo, góp phần bảo đảm hệ thống chính trị hoạt động ổn định, thông suốt.Công tác xây dựng đội ngũ cán bộ được chú trọng với nhiều lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên đề; từng bước chuyển từ quản lý biên chế sang quản trị nguồn nhân lực theo vị trí việc làm, năng lực thực tiễn và hiệu quả công việc.
Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Trần Thế Cương cho biết, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Đảng ủy HĐND thành phố đã chủ động vào cuộc từ rất sớm, tham gia trực tiếp với Trung ương để kiến tạo thể chế và lãnh đạo kịp thời, kỹ lưỡng công tác nhân sự khi vận hành mô hình mới.
Theo ông Trần Thế Cương, qua một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Đảng ủy HĐND thành phố nhận thấy sự lãnh đạo xuyên suốt của cấp ủy và sự phối hợp nhịp nhàng của "4 trục" là nhân tố quyết định. Cùng với đó, yếu tố then chốt để HĐND đảm đương khối lượng công việc tăng đột biến là việc bố trí, phát huy vai trò nòng cốt của lực lượng đại biểu HĐND hoạt động chuyên trách.
Bí thư Đảng ủy xã Minh Châu Nguyễn Đức Tiến cho biết, sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Minh Châu đã tạo nhiều dấu ấn nổi bật trong quản trị cơ sở, từng bước chuyển mình thành địa phương năng động với nhiều mô hình sáng tạo, hiệu quả. Một trong những điểm nhấn nổi bật là mô hình đột phá về an sinh xã hội, y tế và giáo dục.
Minh Châu trở thành xã đầu tiên trong cả nước tổ chức khám sức khỏe toàn dân, lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho 100% người dân. Địa phương cũng dành gần 4 tỷ đồng để chăm lo, hỗ trợ các đối tượng chính sách, người dân khó khăn và thực hiện miễn phí tiền phà cho toàn bộ học sinh trung học phổ thông.
Về hạ tầng và phát triển kinh tế, việc đưa tuyến xe buýt 20ATC vào hoạt động đã giúp phá thế cô lập của xã đảo, tạo thuận lợi cho người dân đi lại, học tập và giao thương. Sau cải tạo, khu vực chợ Minh Châu kết hợp bến xe buýt trở thành trung tâm thương mại - dịch vụ và điểm chợ đêm thu hút đông đảo du khách, mở ra hướng phát triển kinh tế đêm tại địa phương.
Bên cạnh đó, mô hình “Chính quyền 2 phục vụ” được xem là nét mới trong cải cách hành chính tại xã Minh Châu. Theo đó, ban ngày cán bộ phục vụ người dân tại trụ sở, buổi tối trực tiếp đến tận hộ gia đình để hỗ trợ giải quyết thủ tục, tiếp nhận kiến nghị.