Khi bóng đá trực diện được tung hô
Jason Burt nhắc về bài bình luận cách đây 2 thập kỷ của Jorge Valdano, cựu HLV Real Madrid, đăng trên tờ Marca (Tây Ban Nha) về trận bán kết Champions League 2005 giữa Liverpool và Chelsea: "Rất mãnh liệt, rất tập thể, rất chiến thuật, rất thể lực, rất trực diện. Nhưng một đường chuyền ngắn ư? Không đời nào. Một pha lừa bóng ư? Không đời nào. Một cú tăng tốc ư? Không. Một pha bật tường? Một pha xâu kim? Một cú đánh gót? Đừng nực cười".
Tựu trung, Valdano cho rằng người hâm mộ bóng đá quá cuồng nhiệt đến mức họ sẵn sàng xem trận đấu này là "một tác phẩm nghệ thuật". Premier League mùa 2025/26 không đến mức đó, nhưng đang có một xu hướng đáng lo: Bóng đá trực diện được tung hô và người ta hồ hởi tuyên bố rằng đó mới là "cách chơi đúng".
Sau khi Matty Cash ghi bàn từ một pha dàn xếp phạt góc bài bản của Aston Villa trước Man City, hình ảnh trên truyền hình lại chiếu vào HLV phụ trách tình huống cố định Austin MacPhee trên khu kỹ thuật, chứ không phải HLV trưởng Unai Emery. Vài giờ sau đó, Tottenham đánh bại Everton 3-0 trong một trận đấu mà hầu hết diễn ra quanh khu vực 6 mét.
"Sự "Mỹ hóa" của Premier League đã mang đến hàng loạt ông chủ người Mỹ. Và giờ đây, chúng ta có cả những HLV hành xử như thể đây là giải bóng bầu dục NFL, môn thể thao ám ảnh với các tình huống cố định, cùng những "sách chiến thuật" được vẽ vời chi tiết", Jason Burt nhấn mạnh.
Arsenal hiện là đội dẫn đầu Premier League. Họ đã ghi 16 bàn, trong đó có 9 từ các pha bóng cố định, 2 từ chấm phạt đền và chỉ 5 bàn từ bóng sống. Có tới 14 đội ghi nhiều bàn từ bóng sống hơn Arsenal. Arsenal là một đội bóng tốt nhưng không phải mọi thứ họ thể hiện đều "đã mắt", đặc biệt là khi so với các đội nhỏ hơn. Trong khi nhiều người nói bóng đá trở nên kịch tính hơn khi chơi trực diện hơn. Thế nhưng, Jason Burt đưa ra thống kê mùa này lại có ít bàn thắng hơn, tổng cộng 241 bàn, trung bình 2,68 bàn mỗi trận, thấp nhất kể từ mùa 2017/18.
Điều đáng lo ngại là thời gian bóng thực sự lăn trên sân đang ở mức thấp nhất kể từ mùa 2022/23, với trung bình chỉ 55 phút 12 giây mỗi trận.
Các đội Premier League bắt chước nhau khiến giải đấu kém hấp dẫn?
Các tình huống cố định cũng khiến nhịp độ trận đấu bị ngắt quãng. Người hâm mộ muốn xem thứ bóng đá tốc độ, mạch lạc, trôi chảy nhưng thay vào đó, trận đấu lại bị gián đoạn liên tục, ngày càng giống NFL hơn.
Công bằng mà nói, trước đó bóng đá đã đi quá xa theo hướng ngược lại. Có nhiều thời điểm các đội chỉ giữ bóng để mà giữ bóng, còn cầu thủ thì ngày càng ngại mạo hiểm.
"Điều gây khó chịu nhất là khi một cầu thủ chạy cánh đối mặt với hậu vệ – rồi lại chuyền bóng ngược về phía sau thay vì dốc bóng qua người. Thậm chí người ta còn đặt tên cho lối chơi đó: "hình móng ngựa", một bài tập chiến thuật trong đó các cầu thủ luân chuyển bóng từ biên này sang biên kia để giữ quyền kiểm soát. Mục tiêu là tìm ra sơ hở rồi tung ra đường chuyền quyết định", Jason Burt viết.
Bóng đá khi ấy biến thành trò chơi "theo công thức", hoặc "theo chữ cái", khi A chuyền cho B, rồi B chuyền cho C. Rồi lại quay lại từ đầu. Việc thủ môn triển khai bóng từ tuyến dưới, với mục tiêu thoát pressing, cũng trở thành nỗi bực dọc khác, đặc biệt là bởi không nhiều người có kỹ năng như Ederson. Và thế là những bàn thua ngớ ngẩn xuất hiện chỉ vì các HLV cố bắt chước Guardiola nhưng lại sở hữu những cầu thủ kém hơn nhiều.
Điều đó dẫn đến một câu hỏi khác: Tại sao các HLV dường như đều bắt chước xu hướng hiện tại, bất kể đó là xu hướng nào?
Câu trả lời có vẻ đơn giản: Họ thiếu can đảm để đi ngược dòng. Một số người cho rằng điều này khiến giải đấu trở nên cân bằng hơn và đó là lý do vì sao Bournemouth và Sunderland hiện góp mặt trong Top 4.
Dù việc các đội này vươn lên là đáng hoan nghênh, nhưng nhận định đó không đúng. Họ có thể tận dụng tốt các tình huống cố định, nhưng điều đó không hoàn toàn lý giải được thành công của họ.
Bóng đá cần sự cân bằng và đội đang thể hiện điều đó rõ nhất chính là nhà vô địch châu Âu PSG. Họ chơi nhanh, đôi khi trực diện và điều quan trọng là khi các cầu thủ chạy cánh có bóng, họ dám đối đầu trực tiếp với hậu vệ. PSG di chuyển linh hoạt, kéo giãn hàng phòng ngự đối phương và vẫn duy trì lối chơi qua tuyến giữa. Không nhiều đội có tiềm lực như PSG, nhưng đó mới là cách bóng đá hiện đại nên được chơi.
Mùa giải 2025 - 2026 chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ ở Ngoại hạng Anh sau 9 vòng đấu so với cùng giai đoạn này mùa trước. Arsenal (22 điểm) dẫn đầu bảng xếp hạng mùa này trong khi mùa trước, Man City (23 điểm) đứng số 1. Man City hiện đang xếp thứ 5 với 16 điểm.
Liverpool cũng sa sút, tụt từ hạng 2 mùa trước (22 điểm) xuống hạng 7 mùa này (15 điểm). MU có sự thay đổi lớn khi từ vị trí thứ 14 (11 điểm) mùa trước lên hạng 6 (16 điểm) mùa này.
Bournemouth bất ngờ đứng thứ 2 (18 điểm) mùa này trong khi mùa trước họ đứng thứ 11 sau 9 vòng. Tân binh Sunderland cũng gây ngỡ ngàng khi đang đứng vị trí thứ 4 (17 điểm).
