Tuy nhiên, việc triển khai các dịch vụ số của ngành Y tế vẫn còn những điểm nghẽn về dữ liệu, quy trình nghiệp vụ và tiến độ thực hiện. Bộ Y tế đang yêu cầu các đơn vị phối hợp, xác định rõ trách nhiệm, giải pháp và thời hạn xử lý.
Ứng dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả hoạt động
Là bệnh viện đa khoa tuyến cuối, Bệnh viện Bạch Mai mỗi ngày tiếp nhận lượng lớn người bệnh từ nhiều tỉnh, thành phố. Khối lượng hồ sơ, thủ tục hành chính và dữ liệu chuyên môn đặt ra yêu cầu cấp thiết về đổi mới phương thức quản lý, ứng dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả hoạt động.
Ngày 1/11/2024, Bệnh viện Bạch Mai triển khai bệnh án điện tử, đánh dấu bước tiến quan trọng trong hành trình số hóa hoạt động khám, chữa bệnh. Việc giảm sử dụng hồ sơ giấy, hạn chế in phim chẩn đoán hình ảnh góp phần tiết kiệm chi phí, giảm áp lực lưu trữ và giúp nhân viên y tế thuận tiện hơn trong tra cứu thông tin. Quan trọng hơn, chuyển đổi số tạo điều kiện để các quy trình được tổ chức khoa học, dành thêm nguồn lực cho công tác chuyên môn và chăm sóc người bệnh.
Với ứng dụng Bạch Mai Care, người dân có thể chủ động đăng ký khám trên điện thoại, lựa chọn chuyên khoa và khung giờ phù hợp theo các tiện ích được triển khai. Việc chuẩn bị lịch khám từ trước giúp giảm bớt những thao tác trực tiếp, đặc biệt thuận tiện với người bệnh ở xa. Ứng dụng được kết nối với nền tảng định danh điện tử VNeID, góp phần thúc đẩy số hóa thủ tục y tế. Cùng với đó, bệnh viện triển khai các giải pháp như kiosk y tế thông minh, quét mã QR và thanh toán viện phí không dùng tiền mặt tại các cơ sở.
Những thay đổi này hướng tới một quy trình khám bệnh thuận tiện hơn, giảm thời gian thực hiện thủ tục và hạn chế việc sử dụng giấy tờ không cần thiết. Dữ liệu y tế chỉ phát huy hiệu quả khi được quản lý an toàn và chia sẻ phù hợp giữa các cơ sở khám, chữa bệnh. Hiện Bệnh viện Bạch Mai đang thúc đẩy kết nối dữ liệu khám, chữa bệnh, hướng tới hỗ trợ bác sĩ tiếp cận thông tin cần thiết, hạn chế các xét nghiệm trùng lặp khi đủ điều kiện chuyên môn và tạo thuận lợi cho người bệnh trong quá trình chuyển tuyến.
Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương triển khai bệnh án điện tử từ tháng 9/2025, từng bước thay đổi phương thức quản lý, lưu trữ và khai thác thông tin người bệnh, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động khám, chữa bệnh. Thay cho hồ sơ giấy phải lưu trữ và luân chuyển qua nhiều khâu, thông tin về bệnh sử, kết quả xét nghiệm, hình ảnh chẩn đoán, thuốc và quá trình điều trị được số hóa, kết nối trên hệ thống. Nhờ đó, bác sĩ tại các khoa có thể chủ động tra cứu dữ liệu cần thiết trong quá trình thăm khám, giảm thời gian tìm kiếm hồ sơ, hạn chế việc chờ đợi chuyển giấy tờ giữa các bộ phận.
Trước đây, khi cần tra cứu lịch sử điều trị của người bệnh, bác sĩ phải liên hệ Phòng Kế hoạch Tổng hợp để lấy mã lưu trữ, sau đó tìm hồ sơ tại kho. Dù hồ sơ được sắp xếp theo quy định, khối lượng lưu trữ lớn vẫn khiến quá trình tìm kiếm mất nhiều thời gian. Việc chuyển sang bệnh án điện tử đã khắc phục đáng kể hạn chế này. Chỉ với mã người bệnh, bác sĩ có thể nhanh chóng tiếp cận lịch sử khám, chữa bệnh qua nhiều năm trên hệ thống.
Quan trọng hơn, việc số hóa và kết nối dữ liệu không chỉ rút ngắn thời gian tra cứu mà còn tạo điều kiện để bác sĩ tiếp cận đầy đủ hơn thông tin bệnh sử, có thêm cơ sở đánh giá tình trạng hiện tại, theo dõi diễn biến điều trị và lựa chọn chỉ định phù hợp. Đối với những người bệnh nhiều lần đến khám, bệnh án điện tử càng phát huy ý nghĩa khi thông tin điều trị được lưu trữ tập trung, giúp giảm sự phụ thuộc vào các giấy tờ mà người bệnh tự lưu giữ, đồng thời hỗ trợ quá trình khám, chữa bệnh liên tục và hiệu quả hơn.
Tháo gỡ điểm nghẽn về dữ liệu và dịch vụ số
Để chuyển đổi số phát huy hiệu quả, bên cạnh việc triển khai các ứng dụng tại cơ sở khám, chữa bệnh, ngành Y tế cần đẩy nhanh tiến độ các nhiệm vụ về kết nối, chia sẻ và tái sử dụng dữ liệu, đồng thời rà soát, hoàn thiện quy trình điện tử trong giải quyết thủ tục hành chính.
Theo số liệu tổng hợp trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, Bộ Y tế có 139 thủ tục hành chính có trường thư điện tử (email), trong đó 2 thủ tục quy định bắt buộc kê khai; 13 thủ tục có trường ngày cấp căn cước/căn cước công dân, trong đó 2 thủ tục quy định bắt buộc kê khai; 137 thủ tục có trường số điện thoại, trong đó 133 thủ tục quy định bắt buộc kê khai.
Về tiến độ thực hiện 82 nhóm dịch vụ công theo Kế hoạch số 02-KH/BCĐTW, Bộ Y tế có 4 nhóm thủ tục hành chính đang được triển khai, gồm: thực hiện, điều chỉnh, thôi hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng, hỗ trợ kinh phí chăm sóc, nuôi dưỡng hằng tháng; xác định, xác định lại mức độ khuyết tật và cấp Giấy xác nhận khuyết tật; cấp Giấy phép hành nghề khám bệnh, chữa bệnh/Giấy phép hành nghề dược; cấp Giấy tiếp nhận bản công bố hợp quy, cấp Giấy xác nhận công bố phù hợp, đăng ký bản công bố sản phẩm, xác nhận nội dung quảng cáo hoặc đăng ký nội dung quảng cáo đối với sản phẩm dinh dưỡng y học, thực phẩm bảo vệ sức khỏe.
Hiện nay, các đơn vị của Bộ Y tế và Bộ Công an đã thống nhất quy trình nghiệp vụ, xây dựng biểu mẫu, hoàn thành kiểm thử trên môi trường điện tử nhưng chưa kiểm thử trên môi trường chính thức.
Đối với 13 cơ sở dữ liệu Bộ Y tế được giao theo Kế hoạch số 02-KH/BCĐTW, Nghị quyết số 11/NQ-CP và Quyết định số 11/QĐ-TTg, hiện chưa ban hành Từ điển dữ liệu dùng chung, quy trình thu thập, tạo lập, cập nhật và văn bản quy định nội hàm danh mục trường thông tin đối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế.
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho rằng cần đẩy nhanh các nhiệm vụ chuyển đổi số. Theo Thứ trưởng, nếu chậm trễ, các nhiệm vụ này có thể làm trì hoãn việc kết nối, chia sẻ dữ liệu và triển khai dịch vụ số, ảnh hưởng đến công tác quản lý, điều hành và phục vụ người dân. Đối với các nhiệm vụ liên quan đến dữ liệu, hạ tầng công nghệ, phần mềm, quy trình nghiệp vụ và kết nối giữa các hệ thống, Thứ trưởng Thường trực Vũ Mạnh Hà khẳng định chuyển đổi số phải tạo ra kết quả thực tế. Mục tiêu cuối cùng là giúp người dân, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và cơ quan quản lý sử dụng dữ liệu, dịch vụ số thuận tiện, chính xác, an toàn hơn.
Trên cơ sở các căn cứ, thông số và dữ liệu đã tổng hợp, Thứ trưởng Thường trực yêu cầu các Cục, Vụ, Văn phòng Bộ Y tế phối hợp chặt chẽ, có trách nhiệm với Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia theo hướng “6 rõ”, xác định đầu mối cụ thể đối với những điểm nghẽn thuộc lĩnh vực được phân công để sớm tháo gỡ; đồng thời đổi mới cách thức tổ chức, phương pháp xử lý và bảo đảm phối hợp đồng bộ.
Trung tâm cũng được giao lập nhóm Zalo gồm lãnh đạo cấp trưởng đơn vị, lãnh đạo cấp phó phụ trách lĩnh vực và chuyên viên thực hiện nhiệm vụ chuyển đổi số để thường xuyên báo cáo, cập nhật tiến độ, khó khăn và phương án giải quyết. Các đơn vị trực tiếp chịu trách nhiệm triển khai; Trung tâm thực hiện rà soát, đôn đốc, tổng hợp và báo cáo.
Cùng với đó, Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia cần lập danh mục các nhiệm vụ chuyển đổi số đang triển khai, tập trung vào những nhiệm vụ đã quá hạn nhưng chưa hoàn thành; có nguy cơ chậm tiến độ; đã hoàn thành nhưng chưa vận hành thực chất hoặc chưa đạt yêu cầu; phụ thuộc vào nhiều đơn vị, hệ thống hoặc cơ sở dữ liệu khác nhau.
Đối với từng nhiệm vụ, phải xác định rõ nội dung, đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp, thời hạn, kết quả phải đạt, tình trạng hiện tại, nguyên nhân chậm, phương án xử lý và thời hạn hoàn thành mới. Qua đó, các Thứ trưởng phụ trách chuyên môn kịp thời nắm bắt tình hình, tham mưu Bộ trưởng chỉ đạo.
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà nhấn mạnh, việc xác định rõ điểm nghẽn gắn với đơn vị chịu trách nhiệm, giải pháp và thời hạn xử lý cụ thể là yêu cầu đặt ra để đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm các hệ thống số, dữ liệu và quy trình của ngành Y tế thực sự kết nối, vận hành hiệu quả.
Tháo gỡ điểm nghẽn dữ liệu và dịch vụ số đòi hỏi các đơn vị xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm, tiến độ và kết quả cần đạt. Với yêu cầu tăng cường phối hợp, rà soát, đôn đốc và xử lý kịp thời vướng mắc, Bộ Y tế hướng tới bảo đảm các hệ thống số, dữ liệu và quy trình thực sự kết nối, vận hành hiệu quả, phục vụ thuận tiện, chính xác và an toàn hơn cho người dân.