Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 16/7 (giờ địa phương) đã ra tuyên bố hoan nghênh việc Trung Quốc rút giàn khoan Hải Dương 981 ra khỏi vùng biển Việt Nam hơn hai tháng sau khi giàn khoan này được hạ đặt trái phép bất chấp những phản ứng mạnh mẽ của Việt Nam và cộng đồng quốc tế.
Theo Reuters, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Jen Psaki cho biết Mỹ muốn vấn đề Biển Đông được giải quyết thông qua con đường ngoại giao. "Vụ giàn khoan cho thấy rõ sự cần thiết các bên phải làm rõ tuyên bố chủ quyền của mình dựa trên luật pháp quốc tế, để đạt được nhận thức chung về cách ứng xử và hành vi phù hợp ở các khu vực tranh chấp", bà Psaki nói.
Người phát ngôn Bộ ngoại giao Mỹ cũng nhắc lại lời kêu gọi các bên ngừng ngay "các hành động đơn phương mang tính khiêu khích" và coi Tuyên bố về ứng xử ở Biển Đông, mà Trung Quốc và các nước ASEAN đã ký kết năm 2002, là văn kiện định hướng cho vấn đề Biển Đông.
Trước đó, ngày 15/7, Trung Quốc thông báo đã rút giàn khoan Hải Dương 981 về phía đảo Hải Nam sau khi hạ đặt trái phép giàn khoan này trên vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa Việt Nam từ ngày 2/5/2014. Bộ Ngoại giao Việt Nam đã ra tuyên bố yêu cầu Trung Quốc không đưa giàn khoan Hải Dương-981 quay trở lại hoặc đưa bất cứ giàn khoan nào khác vào hoạt động trên bất kỳ khu vực nào thuộc vùng biển của Việt Nam được quy định bởi Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982, tôn trọng quyền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam đối với vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa Việt Nam.
Phía Mỹ cũng đã nhiều lần có các tuyên bố phản đối việc Trung Quốc hạ đặt giàn khoan 981 và có các hành vi gây hấn, sử dụng vũ lực trên vùng biển Việt Nam. Gần đây nhất, ngày 11/7, Thượng viện Mỹ đã ra nghị quyết yêu cầu Trung Quốc rút giàn khoan Hải Dương 981 cùng các lực lượng hộ tống, ngay lập tức trả mọi việc trở về nguyên trạng trước ngày 1/5/2014.
Thu Hằng
