Quyết định được Bộ Lao động Mỹ công bố ngày 8/10, dưới sự chỉ đạo của Phó Tổng thống JD Vance, khiến các doanh nghiệp bị ảnh hưởng không thể tiếp tục nộp hồ sơ mới hoặc xử lý các hồ sơ PERM đang chờ giải quyết.
Theo truyền thông Mỹ, động thái này nhằm vào các công ty bị chính quyền cho rằng sử dụng con đường từ thị thực H-1B đến thẻ xanh để tuyển lao động nước ngoài với chi phí thấp, trong khi vẫn cắt giảm nhân sự Mỹ.
Microsoft và loạt công ty công nghệ bị đình chỉ
Trong thông báo tại Nhà Trắng, Phó Tổng thống Vance đặc biệt chỉ trích Microsoft, cho rằng tập đoàn này thể hiện rõ những vấn đề mà chính quyền Trump muốn xử lý.
Theo số liệu được ông Vance đưa ra, Microsoft đã sa thải khoảng 6.000 lao động Mỹ trong năm qua, nhưng cùng thời gian được cấp hơn 6.300 thị thực H-1B và gần 3.000 hồ sơ thẻ xanh.
"Nếu làm phép tính, cứ mỗi lao động Microsoft sa thải, họ lại thay thế bằng một người rưỡi lao động nước ngoài", ông nói.
Số liệu liên bang cho thấy Microsoft được phê duyệt 6.258 hồ sơ H-1B trong năm tài chính gần nhất, trong khi Bộ Lao động Mỹ ghi nhận 3.157 hồ sơ PERM từ doanh nghiệp này.
Ngoài Microsoft, Bộ Lao động Mỹ đình chỉ chương trình PERM đối với Adobe và 6 công ty gia công công nghệ gồm Cognizant, Infosys, Tata, Wipro, HCL và Capgemini. Bộ trưởng Lao động Keith Sonderling cho biết Microsoft và Adobe bị đình chỉ do liên quan đến "nhiều cuộc điều tra liên bang đang diễn ra".
Quyết định mới nêu rõ các hồ sơ xin chứng nhận lao động thường trú của những công ty này sẽ không được tiếp tục xử lý, đồng thời hồ sơ mới cũng không được tiếp nhận. Điều này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến những lao động nước ngoài đang làm việc theo diện H-1B và chờ doanh nghiệp bảo lãnh để xin thẻ xanh.
PERM trở thành tâm điểm tranh cãi về lao động nước ngoài
H-1B là thị thực dành cho lao động nước ngoài có chuyên môn cao, đặc biệt phổ biến trong ngành công nghệ. Thị thực này thường cho phép người lao động làm việc tại Mỹ tối đa 6 năm. Nếu muốn ở lại lâu dài, họ có thể được doanh nghiệp bảo lãnh xin thẻ xanh.
PERM là một bước quan trọng trong quy trình này. Doanh nghiệp phải chứng minh đã tìm kiếm lao động Mỹ cho vị trí tuyển dụng nhưng không tìm được người đáp ứng yêu cầu, qua đó bảo đảm việc tuyển lao động nước ngoài không gây bất lợi cho thị trường lao động trong nước.
Những người chỉ trích chương trình cho rằng một số doanh nghiệp có thể thực hiện quy trình tuyển dụng mang tính hình thức, chẳng hạn đăng tin tuyển dụng theo đúng quy định nhưng không thực sự tìm kiếm ứng viên Mỹ.
Trong khi đó, những người ủng hộ PERM cho rằng cơ chế này mang lại sự ổn định cho doanh nghiệp và lao động H-1B. Nhiều người đã sống tại Mỹ nhiều năm cùng vợ chồng, con cái và xây dựng cuộc sống lâu dài tại đây. Việc mất cơ hội xin thường trú có thể khiến kế hoạch của cả gia đình bị đảo lộn.
Chính quyền Trump cho rằng việc siết chặt H-1B và PERM là cần thiết để ngăn gian lận và bảo vệ việc làm cho người Mỹ. Bộ trưởng Sonderling nói Bộ Lao động đã phát hiện những vụ gian lận liên quan đến thị thực với tổng giá trị lên tới 22 tỷ USD.
Theo lập luận của chính quyền, vấn đề không chỉ dừng ở việc một lao động nước ngoài được tuyển dụng. Nếu tiếp tục được doanh nghiệp bảo lãnh thẻ xanh, người này có thể ở lại Mỹ lâu dài cùng gia đình và cuối cùng trở thành công dân Mỹ.
Tuy nhiên, những người ủng hộ H-1B cho rằng Mỹ vẫn thiếu nhân lực có trình độ phù hợp trong một số lĩnh vực công nghệ và chuyên môn cao, do đó tuyển dụng lao động nước ngoài là cần thiết để đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế.
Phó Tổng thống Vance cũng thừa nhận chương trình lao động tay nghề cao có những mặt tích cực, lấy tỷ phú Elon Musk làm ví dụ về một người từng hưởng lợi từ hệ thống nhập cư nhân tài.
Microsoft vẫn được Nhà Trắng vinh danh
Quyết định đình chỉ Microsoft diễn ra cùng ngày CEO Satya Nadella của tập đoàn này nằm trong danh sách các lãnh đạo công nghệ được Tổng thống Trump vinh danh tại Nhà Trắng.
Khi được hỏi về điều này, ông Vance nói Microsoft vẫn là một công ty Mỹ quan trọng và chính quyền muốn doanh nghiệp tiếp tục phát triển. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh tập đoàn phải tạo thêm cơ hội cho lao động Mỹ.
"Thông điệp của chúng tôi với Microsoft không phải là muốn làm tổn hại công ty, mà muốn công ty phát triển bằng cách tuyển dụng và trao thêm cơ hội cho những người Mỹ", phó Tổng thống nói.
Ngoài CEO Nadella, những lãnh đạo công nghệ được Tổng thống Trump trao huân chương còn có Elon Musk, Michael Dell của Dell Technologies và Jensen Huang, CEO Nvidia.
Động thái mới đánh dấu bước siết chặt đáng chú ý của chính quyền Trump đối với con đường từ H-1B đến thẻ xanh. Với những lao động nước ngoài đang chờ doanh nghiệp hoàn tất thủ tục PERM, việc các công ty bị đình chỉ có thể khiến quá trình xin thường trú bị gián đoạn và tạo thêm bất ổn cho kế hoạch ở lại Mỹ lâu dài.
