Theo trang Bloomberg, đây là động thái lớn khiến Trung Quốc trở thành quốc gia đầu tiên cấm thiết kế tay nắm cửa ẩn, một xu hướng phổ biến trong ngành xe điện. Quy định sẽ có hiệu lực từ ngày 1/1/2027, trong khi các mẫu xe đã được phê duyệt và đang trong quá trình ra mắt tại Trung Quốc sẽ phải thay đổi thiết kế trước tháng 1/2029.
Quyết định này được đưa ra sau một loạt sự cố, bao gồm hai vụ tai nạn xe điện của Xiaomi ở Trung Quốc, trong đó nghi ngờ mất điện đã ngăn cửa mở, khiến người bị nạn không thể thoát ra ngoài.
Mặc dù các quy định mới chỉ ảnh hưởng đến xe điện bán tại Trung Quốc, nhưng do tầm ảnh hưởng lớn của quốc gia này đối với ngành công nghiệp ô tô toàn cầu, chúng có thể gây tác động đến các thị trường khác. Cửa xe của Tesla đang là mục tiêu của một cuộc điều tra an toàn tại Mỹ, trong khi các cơ quan quản lý châu Âu cũng đang tìm cách áp dụng các quy tắc riêng.
Ông Bill Russo, người sáng lập công ty tư vấn Automobility tại Thượng Hải, nhận định: "Trung Quốc đang chuyển mình từ vị trí chỉ là thị trường xe điện lớn nhất sang vị trí quốc gia đặt ra các quy tắc quản lý công nghệ xe mới". Ông cho rằng Bắc Kinh có thể sử dụng thị trường trong nước khổng lồ để thiết lập các tiêu chuẩn an toàn, từ đó ảnh hưởng đến cả các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc và nước ngoài, đồng thời tác động đến xuất khẩu xe điện và các chuẩn mực toàn cầu.
Tác động của thay đổi này có thể không đồng đều và chi phí thực hiện vẫn chưa rõ ràng. Một nguồn tin từ một nhà sản xuất xe điện Trung Quốc cho biết chi phí thay đổi thiết kế có thể lên tới hơn 100 triệu nhân dân tệ (tương đương 374 tỷ đồng) cho mỗi mẫu xe. Theo China Daily, khoảng 60% trong số 100 mẫu xe điện bán chạy nhất vào tháng 4/2025 sẽ cần phải thay đổi tay nắm cửa.
Các mẫu xe bao gồm Tesla Model Y và Model 3, BMW iX3, Nio ES8, Li Auto i8, Xpeng P7 và cả mẫu xe thể thao YU7 của Xiaomi, đều sẽ phải thiết kế lại tay nắm cửa để tuân thủ quy định mới. Các tai nạn liên quan đến thiết kế tay nắm cửa đã thúc đẩy việc điều chỉnh, sau các vụ tai nạn chết người, đặc biệt là vụ hai chiếc xe Xiaomi SU7 gặp tai nạn vào năm 2025.
Quy định mới rất cụ thể: tay nắm cửa ngoài xe phải có khoảng lõm ít nhất 6cm x 2cm để người dùng có thể nắm lấy và bên trong xe, biển báo hướng dẫn mở cửa phải có kích thước không nhỏ hơn 1cm x 0,7cm. Các nhà sản xuất ô tô nước ngoài vẫn chưa công bố cách thức họ sẽ thay đổi thiết kế cửa xe cho thị trường Trung Quốc.
Tesla đã cho biết sẽ thực hiện những thay đổi cần thiết và cải tiến cơ chế mở cửa bằng tay để phù hợp với quy định mới. Chủ tịch Tesla, Robyn Denholm, cũng cho biết công ty sẽ xem xét lập trình khóa tự động mở khi điện áp pin thấp.
Đối với các nhà sản xuất ô tô, các quy định về tay nắm cửa đại diện cho một sự thay đổi quan trọng trong các tiêu chuẩn an toàn toàn cầu, nơi Trung Quốc ngày càng trở thành thế lực thống trị. Ông Russo cho rằng với vị thế mạnh mẽ của Trung Quốc trong sản xuất xe điện và công nghệ lái xe thông minh, các quy định của quốc gia này sẽ có khả năng được phần còn lại của thế giới tuân theo.
Ngoài tay nắm cửa, Bộ Công an Trung Quốc cũng đang lên kế hoạch giới hạn tốc độ tăng tốc của ô tô từ trạng thái đứng yên và tăng cường giám sát các hệ thống hỗ trợ lái xe tiên tiến. Ông Russo nhận định: "Trung Quốc đang dẫn đầu rất xa trong việc thương mại hóa các công nghệ tiên tiến, đặc biệt là trong lĩnh vực điện khí hóa và xe tự lái. Trung Quốc sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thiết lập các tiêu chuẩn quy định và vượt lên phần còn lại của thế giới".
| Tại Việt Nam, những vấn đề về quản trị và kiểm soát rủi ro của trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đang được đặt ra cùng với quá trình phát triển và ứng dụng công nghệ. Luật Trí tuệ nhân tạo, có hiệu lực từ ngày 1/3/2026, quy định phân loại hệ thống AI theo mức độ rủi ro và yêu cầu đối với các hệ thống có rủi ro cao phải bảo đảm khả năng giám sát, can thiệp của con người, đồng thời lưu giữ hồ sơ kỹ thuật và nhật ký hoạt động. Những quy định này tạo cơ sở pháp lý cho việc kiểm soát các hệ thống AI trong bối cảnh công nghệ ngày càng được ứng dụng sâu rộng trong đời sống và sản xuất. |
