Kết luận thanh tra nêu rõ, việc Bộ Xây dựng quyết định thực hiện cổ phần hóa Công ty Đầu tư phát triển xây dựng (nay là DIC Corp) và thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp này là đúng với chủ trương, quy định của Chính phủ và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.
Việc cổ phần hóa và thoái vốn đảm bảo được tiến độ về thời gian theo chủ trương, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ… Kết luận thanh tra nêu rõ, từ khi chuyển sang công ty cổ phần đến khi thoái hết vốn nhà nước, vốn điều lệ của DIC Corp tăng từ 370 tỉ đồng lên hơn 2.381 tỉ đồng. Tổng tài sản cũng tăng từ 2.381 tỉ đồng tại thời điểm chuyển sang công ty cổ phần lên 6.133 tỉ đồng, tại thời điểm ngày 30/9/2017 trước khi thoái toàn bộ vốn nhà nước.
Cổ tức được chia cho phần vốn nhà nước trên 400 tỉ đồng, giá trị phần vốn nhà nước từ khi cổ phần hóa đến khi thoái vốn tăng từ 240 tỉ đồng lên 1.182 tỉ đồng. Sau thoái vốn đã thu nộp về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và Phát triển doanh nghiệp 2.274 tỉ đồng, thặng dư vốn 1.092 tỉ đồng.
Tuy nhiên trong quá trình cổ phần hóa và thoái vốn vẫn còn một số hạn chế, thiếu sót và vi phạm về căn cứ pháp lý và trình tự, thủ tục cổ phần hóa; xác định giá trị tài sản là công trình xây dựng trên đất; xác định giá trị tài sản là quyền sử dụng đất; xử lý tài chính trong giai đoạn từ khi xác định giá trị doanh nghiệp đến khi chính thức chuyển sang công ty cổ phần; phát hành cổ phiếu riêng lẻ; trình tự, thủ tục thoái vốn và việc xác định giá trị cổ phần hóa để thoái vốn nhà nước.
Cơ quan thanh tra cho rằng, Bộ Xây dựng căn cứ pháp lý là Nghị định 187/2004/NĐ-CP của Chính phủ để lập phương án cổ phần hóa doanh nghiệp là không đúng quy định. Cùng đó, Quyết định 1094 của Bộ Xây dựng phê duyệt giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa trên cơ sở kết quả thẩm tra việc xác định giá trị doanh nghiệp của Vụ Kế hoạch - Tài chính thuộc Bộ Xây dựng, không được Ban Chỉ đạo Cổ phần hóa thẩm tra là không đúng quy định.
Việc Bộ Xây dựng ban hành Quyết định 687 năm 2016 phê duyệt giá trị vốn nhà nước tại thời điểm 0 giờ, ngày 13/3/2008 để bàn giao doanh nghiệp nhà nước là Công ty Đầu tư phát triển xây dựng sang DIC Corp không đảm bảo đúng thời gian theo quy định.
Về trình tự, thủ tục thoái vốn và việc xác định giá trị cổ phần để thoái vốn nhà nước, Thanh tra Chính phủ nêu: Bộ Xây dựng ban hành văn bản phê duyệt phương án thoái vốn nhà nước tại DIC Corp vào tháng 11/2017 nhưng không xin ý kiến của Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư là không đúng quy định…
Về xử lý tài chính trong giai đoạn từ khi xác định giá trị doanh nghiệp đến khi chính thức chuyển sang công ty cổ phần, theo Thanh tra Chính phủ, trong quá trình quyết toán giá trị vốn nhà nước, DIC Corp đã hạch toán các khoản lỗ của 3 công ty con, được Bộ Xây dựng phê duyệt quyết toán vào giá trị vốn nhà nước tại thời điểm 0 giờ, ngày 13/3/2008 để bàn giao sang công ty cổ phần, không đúng quy định.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị, Bộ Xây dựng và người đại diện phần vốn nhà nước tại DIC Corp cần làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm đối với các khoản lỗ trên để xử lý theo đúng quy định.
Về phát hành cổ phiếu riêng lẻ, Bộ Xây dựng cũng bị nêu đích danh với vai trò là chủ sở hữu nhưng chưa làm hết trách nhiệm trong việc chỉ đạo về giá chào bán cổ phiếu riêng lẻ năm 2009, cần được kiểm điểm, xử lý theo quy định.
Kết quả thẩm định giá của đơn vị tư vấn và lịch sử giá giao dịch trên thị trường chứng khoán của mã cổ phiếu DIG đã được Bộ Xây dựng tham khảo, trên cơ sở đó Bộ Xây dựng xác định giá bán cổ phiếu tối thiểu là 15.000 đồng, cao hơn giá thẩm định của đơn vị tư vấn (12.430 đồng); giá bán khớp lệnh trên Sàn Giao dịch chứng khoán đã thực hiện là 19.250 đồng/cổ phiếu, cao hơn giá do Bộ Xây dựng xác định.
Cơ quan thanh tra xác định, những vi phạm trên có trách nhiệm của lãnh đạo Bộ Xây dựng giai đoạn 2007-2009 và giai đoạn 2016-2017 và có trách nhiệm của Ban Chỉ đạo Cổ phần hóa DIC Corp.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Xây dựng tổ chức kiểm điểm để có hình thức xử lý theo quy định đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan trong việc để xảy ra những hạn chế, vi phạm được chỉ ra qua thanh tra; đồng thời, đôn đốc các cá nhân, tổ chức khắc phục số tiền vi phạm; làm rõ việc chỉ đạo về giá chào bán cổ phiếu riêng lẻ năm 2009; xác định lại giá trị tài sản là quyền sử dụng đất dự án Khu đô thị du lịch sinh thái Đa Phước.
