Dự lễ khai mạc có Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; ông Lê Minh Hoan, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội; ông Bùi Thanh Sơn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam; đại diện Đại sứ quán một số nước; lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, các địa phương cùng đông đảo nghệ nhân, doanh nghiệp, du khách trong và ngoài nước.
Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Vương Quốc Tuấn - Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên nhấn mạnh: Lễ hội “Thái Nguyên - Hương sắc danh trà” không chỉ là dịp để giới thiệu sản phẩm và văn hóa trà đặc sắc đến với bạn bè, du khách trong và ngoài nước, mà còn thực sự trở thành cầu nối thắt chặt các mối quan hệ hợp tác quốc tế, kết nối các nhà sản xuất, nhà phân phối, tiêu thụ; mở ra cơ hội hợp tác kinh doanh, từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng trà toàn cầu.
Với tinh thần “Lan tỏa giá trị - Kết nối tinh hoa - Phát triển bền vững”, tỉnh Thái Nguyên mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của Chính phủ, các ban, bộ, ngành Trung ương, sự đồng hành của UNESCO, các tổ chức quốc tế; sự hợp tác của các địa phương trồng chè trong cả nước và sự chung tay của cộng đồng doanh nghiệp, nghệ nhân, người trồng chè trong việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa trà, xây dựng thương hiệu trà Việt Nam ngày càng uy tín trên thị trường khu vực và thế giới.
Festival năm nay được tổ chức tại ba điểm cầu: Quảng trường Võ Nguyên Giáp, xã Tân Cương và xã La Bằng, tạo thành hành trình trải nghiệm dành cho du khách. Tại đây, du khách có cơ hội trực tiếp tham gia các công đoạn trồng, hái, sao, chế biến và thưởng trà; gặp gỡ các nghệ nhân trà lâu năm, các đoàn nghệ thuật trong nước và quốc tế, qua đó cảm nhận trọn vẹn chiều sâu văn hóa, tinh thần và triết lý sống gửi gắm trong từng chén trà Việt.
Đáng chú ý, lễ hội mang ý nghĩa đặc biệt khi đánh dấu bước khởi đầu quan trọng trong quá trình chuẩn bị hồ sơ “Văn hóa Trà Việt” trình UNESCO ghi danh vào Danh sách Thực hành tốt về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể theo Công ước 2003. Đây là nỗ lực khẳng định bản sắc văn hóa trà Việt Nam, đồng thời gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch, ẩm thực và kinh tế sáng tạo.
Phát biểu tại sự kiện, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam khẳng định: Văn hóa trà Việt Nam là một “di sản sống”, phản ánh mối quan hệ hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Trà không chỉ là sản phẩm kinh tế mà còn là ký ức tập thể, là nghệ thuật giao tiếp gắn kết cộng đồng, các thế hệ và không gian văn hóa, cảnh quan.
UNESCO đánh giá cao những nỗ lực của Thái Nguyên trong việc quảng bá và lan tỏa văn hóa trà thông qua các lễ hội và hoạt động văn hóa, coi đây là nền tảng quan trọng để xem xét xây dựng hồ sơ đưa tri thức trồng và chế biến chè Thái Nguyên vào Danh sách Thực hành tốt của UNESCO về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể.
Tỉnh Thái Nguyên được thiên nhiên ưu đãi với địa hình bán sơn địa, khí hậu và thổ nhưỡng đặc biệt phù hợp cho cây chè phát triển. Sau quá trình mở rộng không gian phát triển ngành chè, Thái Nguyên hiện sở hữu nhiều vùng trà nổi tiếng như Tân Cương, La Bằng, Trại Cài, Khe Cốc, Bằng Phúc, hợp thành “ngũ đại danh trà” làm nên thương hiệu chè Thái Nguyên.
Ngay sau lễ khai mạc, chương trình nghệ thuật đặc biệt “Hương sắc danh trà” đã diễn ra với ba chương: “Vọng từ nguồn cội”, “Hương sắc đất trời - Tinh hoa trà Việt” và “Khát vọng vươn xa”, tái hiện hành trình của cây chè từ cội nguồn truyền thống đến khát vọng hội nhập, để lại nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng công chúng.
