Bộ khẳng định làm đúng quy trình
Mở đầu buổi đối thoại, TS Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Tiểu học, Bộ GD&ĐT cho biết: Việc tiếp nhận hồ sơ đăng ký thẩm định sách giáo khoa, thành lập hội đồng thẩm định quốc gia, quá trình thẩm định đều diễn ra đúng quy định. Thành viên hội đồng thẩm định có 15 ngày nghiên cứu sách giáo khoa độc lập, sau đó có các buổi làm việc chung và nghe đối thoại của tác giả. Các thành viên tiếp tục làm việc độc lập và tiến hành bỏ phiếu. Sau đó, hội đồng gặp gỡ thông báo cho tác giả sách giáo khoa ý kiến đánh giá của hội đồng. Trong quá trình thẩm định, có 2 lần tác giả được gặp, nghe ý kiến, đối thoại với hội đồng.
Đợt thẩm định đầu tiên có 49 bản thảo sách giáo khoa đăng ký, trong đó có 38 bản thảo được hội đồng đánh giá đạt, 11 bản thảo không đạt ở cả vòng 1 và 2. Những sách giáo khoa đạt tiếp tục được rà soát, tham vấn ý kiến các cơ quan liên quan trước khi trình Bộ trưởng Bộ GD&ĐT phê duyệt. Đến nay, có 32 sách giáo khoa được phê duyệt.
Bộ GD&ĐT thành lập hội đồng thẩm định chương trình thực nghiệm theo 2 vòng. Hội đồng đã trình bộ trưởng kết quả đánh giá vòng 1 chương trình thực nghiệm phù hợp với chương trình hiện hành và cho phép thực hiện một năm trước khi chương trình giáo dục phổ thông mới triển khai. Ở vòng 2, hội đồng cũng khẳng định có một số ý kiến góp ý từ vòng 1 đã được tác giả sửa chữa, nhưng còn một số nội dung chưa sửa chữa.
Về chương trình Tiếng Việt Công nghệ giáo dục, PGS TS Nguyễn Kế Hào dẫn chứng kết quả cụ thể triển khai tại các tỉnh, thành. Trẻ em học tiếng Việt công nghệ giáo dục nhanh, chắc, không tái mù, đặc biệt những vùng khó khăn. Chương trình thực nghiệm nhận được phản hồi của cán bộ quản lý, giáo viên ở các địa phương về tiếng Việt Công nghệ rất tốt. Nhờ đó, Việt Nam mới hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học và xóa mù chữ.
PGS TS Nguyễn Kế Hào cho rằng Bộ GD&ĐT áp dụng quan điểm chưa linh hoạt, mềm dẻo khi chỉ đạo việc thẩm định sách giáo khoa. Ông mong muốn ở cuộc đối thoại này được gặp Bộ trưởng và thông qua đây, đề nghị Bộ GD-ĐT cần đi các địa phương để xem việc dạy tiếng Việt công nghệ giáo dục như thế nào.
Còn GS TSKH Hồ Ngọc Đại bày tỏ mong muốn thông qua cuộc đối thoại này bộ sách Công nghệ giáo dục được sử dụng cho năm học mới. GS TSKH Hồ Ngọc Đại cho biết, chương trình thực nghiệm đã được triển khai 40 năm và ông từng dạy chương trình công nghệ giáo dục tại Nga. Trong 40 năm đó, ông không hề xa rời việc dạy học trong nhà trường. Từ những gì nghiên cứu, thực nghiệm, ông khẳng định sẽ chịu trách nhiệm với những gì viết ra và không thể sửa chữa.
Mong muốn thẩm định lại sách Công nghệ giáo dục
Về phía các thành viên hội đồng thẩm định, PGS Trần Kiều - Chủ tịch hội đồng thẩm định môn toán cho rằng, không phải mọi kết luận của hội đồng đều được tất cả các chủ biên tán thành. Do đó, hội đồng thẩm định cũng rất linh hoạt, rộng rãi. Về kiến nghị thẩm định bộ sách Công nghệ giáo dục, PGS Trần Kiều cho rằng, khi có chương trình mới, sẽ có những sách giáo khoa mới phù hợp với chương trình. Có những cuốn sách giáo khoa rất hay nhưng vẫn phải ngừng. Không thể lấy việc có nhiều học sinh đang học để yêu cầu được tiếp tục.
Tại cuộc đối thoại này, GS TSKH Hồ Ngọc Đại và PGS TS Nguyễn Kế Hào trông đợi ở Bộ GD&ĐT không chỉ là tổ chức thẩm định lại sách giáo khoa Công nghệ giáo dục theo quy trình, tiêu chí và quan điểm thẩm định tương tự như đã làm, mà cần đối thoại để Bộ GD&ĐT đánh giá công tâm, khách quan thành quả của Công nghệ giáo dục. Đồng thời, mong muốn Bộ GD&ĐT thẩm định lại sách giáo khoa Công nghệ giáo dục để tránh việc vận dụng quy định cứng nhắc.
Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Hữu Độ cho biết đã rà soát toàn bộ quá trình triển khai, lựa chọn nhân sự khi triển khai sách giáo khoa theo chương trình mới. Bộ GD&ĐT đã lựa chọn những nhân sự nghiêm túc, trách nhiệm, minh bạch, để đóng góp bộ sách tốt nhất cho học sinh, xã hội, tạo điều kiện tốt nhất để thực hiện chủ trương xã hội hóa sách giáo khoa.
Trước kiến nghị của PGS TS Nguyễn Kế Hào về việc đánh giá bộ sách Công nghệ giáo dục theo một cách thức khác, Thứ trưởng Nguyễn Hữu Độ cho biết, chương trình là gốc, chỉ có một chương trình thống nhất trên toàn quốc. Sách giáo khoa có thể điều chỉnh hàng năm.
“Để tạo ra sự công bằng giữa các bộ sách, cần xây dựng tiêu chuẩn, tiêu chí thống nhất trên toàn quốc. Vì vậy đề xuất của PGS Nguyễn Kế Hào rất khó thực hiện. Chương trình đổi mới sách giáo khoa thay đổi từ mục tiêu thì nội dung phải thay đổi”, Thứ trưởng Nguyễn Hữu Độ thông tin.
Bộ GD&ĐT ghi nhận, tổng hợp ý kiến của GS Hồ Ngọc Đại, PGS TS Nguyễn Kế Hào để báo cáo lên Chính phủ.
