Độc đáo lễ hội Pang A của dân tộc La Ha ở Sơn La

Lễ hội Pang A của dân tộc La Ha ở Sơn La đã hình thành rất lâu đời, nhằm nhắc nhở con cháu ghi nhớ công ơn thầy cúng có công chữa bệnh cho mình; đồng thời cầu cho mùa màng tốt tươi; dòng tộc phát triển...

Cuối tháng 4, khi cây măng đắng trong rừng bắt đầu nhú, cây ban chúm chím khoe sắc, người La Ha (bản Nà Tạy, xã Pi Toong, huyện Mường La, Sơn La) tổ chức lễ Pang A. 

La Ha là một trong số 16 dân tộc trên toàn quốc cần được bảo tồn văn hóa truyền thống khẩn cấp. Dân tộc La Ha theo tín ngưỡng thờ đa thần giáo. Họ quan niệm có nhiều loại ma, ma lành giúp ích cho con người, ma dữ chuyên gieo rắc tai họa, bệnh tật. Con người bị ốm đau phải nhờ các thầy mo cúng, nhờ âm binh gọi hồn về để được khỏe mạnh. Khi chữa khỏi bệnh, thầy cúng nhận người bệnh làm con nuôi. Trong dịp lễ hội Pang A, các con nuôi tạ ơn thầy cúng và các âm binh đã chữa khỏi bệnh cho mình, cầu mong thầy cúng khỏe mạnh, sống lâu để chữa bệnh cho dân bản.

Chú thích ảnh
Trong lễ cúng Pang A không thể thiếu cây Xặng Bók, làm từ cây móc và cây chuối rừng, trong đó cây móc tượng trưng cho trâu đen, cây chuối tượng trưng cho trâu trắng.
Chú thích ảnh
Trên cây móc trang trí nhiều vật dụng liên quan đến đời sống sinh hoạt hàng ngày như: Sợi sùng, sợi mon, cống mạy, con ve, quả còn, chim cu gáy, hoa ban, hoa mạ, hoa trạng nguyên, chiếc kiếm, lá chắn, ống tre, cày và bừa...
Chú thích ảnh
Mâm lễ vật được chuẩn bị một cách thành kính.
Chú thích ảnh
Các đồ cúng trong mâm lễ tùy thuộc vào điều kiện kinh tế và tình hình bệnh tật của mỗi người. Nếu người nào bị bệnh nặng thì mâm lễ phải có 1 con sóc khô, 1 chai rượu trắng, 1 chum rượu cần, 1 bát gạo và 1 quả trứng. 
Chú thích ảnh
Mâm lễ chính của thầy cúng đặt ở dưới cùng và chồng lần lượt các mâm của con nuôi lên trên. Mâm của con nuôi nào từng bị bệnh nặng thì đặt lên trên cùng.
Chú thích ảnh
Trong khi mọi người dựng cây Xặng Bók, gia đình thầy cúng chuẩn bị một mâm lễ, nhờ một người trong gia đình làm lễ cúng hồn chủ nhà. Nghi lễ này có ý nghĩa cầu mong cho các vị thần linh phù hộ, giữ hồn cho thầy cúng trong quá trình hành lễ được may mắn, không bị lạc hồn, lạc vía.
Chú thích ảnh
Thầy cúng đọc bài mời thần linh xuống dự lễ.
Chú thích ảnh
Thầy cúng làm lễ mời tổ tiên, các thầy, ma, hồn thầy cúng… rồi lần lượt cúng cho con nuôi được khỏe mạnh mãi mãi, không ốm đau, làm ra nhiều thóc ngô, nuôi được nhiều con vật…
Chú thích ảnh
Thầy cúng vẩy nước cầu cho mưa thuận gió hòa, cây cối tốt tươi...
Chú thích ảnh
… sau khi cúng xong cho mỗi con nuôi, thầy cúng mời con nuôi uống rượu và ăn lộc.
Chú thích ảnh
Sau lễ cúng là những điệu múa dân gian.
Chú thích ảnh
Điệu múa đặc biệt trong lễ Pang A là múa Sừng Lừng (mang tính phồn thực) cầu mong cho con người thoát nạn "hữu sinh vô dưỡng", khỏe mạnh, vạn vật sinh sôi nảy nở.
Chú thích ảnh
Lễ hội Pang A mang tính cộng đồng, các trò diễn trong lễ phản ánh tín ngưỡng trong việc chữa các loại bệnh, thao tác nông nghiệp...
Lê Phú/ Báo Tin tức

Dành cho bạn

Việt Nam - Pháp mở rộng không gian hợp tác chiến lược

Việt Nam - Pháp mở rộng không gian hợp tác chiến lược

Được bồi đắp qua nhiều thế hệ từ những gắn kết về lịch sử, văn hóa, giáo dục, khoa học đến giao lưu nhân dân sâu rộng, quan hệ Việt - Pháp vượt qua những thăng trầm của lịch sử, xây dựng thành công mối quan hệ hữu nghị, bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau và cùng hướng tới tương lai.
Phó Thủ tướng Thường trực làm việc về triển khai các dự án điện tại Cần Thơ

Phó Thủ tướng Thường trực làm việc về triển khai các dự án điện tại Cần Thơ

Chiều tối 12/9, tại thành phố Cần Thơ, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc làm việc với lãnh đạo thành phố Cần Thơ, các bộ, ngành, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia Việt Nam (PVN) về tình hình triển khai các dự án điện trên địa bàn thành phố.

Đưa tình hữu nghị Việt Nam - Thái Lan ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất, bền vững

Đưa tình hữu nghị Việt Nam - Thái Lan ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất, bền vững

Nhân dịp Nhà vua Maha Vajiralongkorn và Hoàng hậu Vương quốc Thái Lan thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam từ ngày 14 - 16/9/2026, phóng viên Thông tấn xã Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn Thượng tướng, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Thành, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam - Thái Lan về ý nghĩa chuyến thăm cũng như vai trò của đối ngoại nhân dân trong việc củng cố lòng tin chiến lược giữa hai nước.