Lễ hội Hết chá – nét văn hóa tâm linh của đồng bào dân tộc Thái

Ngày 23/3, tại bản Áng, xã Đông Sang (huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La) đã diễn ra Lễ hội Hết chá năm 2019.

Đây là một nét văn hóa tâm linh có từ lâu đời của đồng bào dân tộc Thái và bản Áng chính là cái nôi sinh ra Hết chá.

Chú thích ảnh
Người dân nhảy múa, tham gia nhiều hoạt động của Lễ hội Hết chá.

Lễ hội Hết chá gồm hai phần lễ và hội. Ở phần lễ, ngay từ sáng sớm chủ lễ và các thầy mo đã làm thủ tục cúng thổ thần, thần linh, thần cây đa, sư phụ hết chá để báo cáo việc tổ chức lễ hội. Trong đó, nét đặc sắc của lễ hội chính là nghi lễ rước hoa mạ, hoa ban và cây nêu về sân khấu - nơi diễn ra lễ hội.

Ngay sau nghi lễ là phần hội với các trò chơi dân gian vui nhộn như tung còn, tó má lẹ, đi cầu kiều… Cùng với đó là những điệu xòe uyển chuyển, nhịp nhàng, duyên dáng quanh cây nêu hòa cùng tiếng trống, tiếng chiêng rộn rã và âm thanh chầm bổng của đội nhạc như đang mời gọi người dân cũng như du khách đang tham dự lễ hội.   

Lễ hội Hết chá là hình thức sinh hoạt văn hóa tâm linh sâu sắc; đồng thời là lễ hội đoàn kết cộng đồng, cùng giúp nhau vượt qua những khó khăn trong cuộc sống. Đây còn là dịp để người dân tạ ơn đất trời, tạ ơn đấng sinh thành, giáo dưỡng, cầu chúc cho vạn vật hòa hợp, sinh sôi nảy nở, cuộc sống yên vui, mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt bội thu, mọi người ấm no hạnh phúc; thể hiện ý thức gắn kết cộng đồng dân tộc Thái, cùng nhau bước vào mùa vụ mới.

Được biết, xưa kia, người Thái rất nghèo, không có tiền mua thuốc chữa bệnh, thường đến nhờ thầy cúng cũng vừa là người bốc thuốc nam, đã chữa khỏi bệnh cho những người ốm và thầy cúng nhận họ làm con nuôi. Hàng năm, thầy cúng tổ chức lễ hội Hết chá chính là lễ tạ ơn của những người được thầy mo chữa khỏi bệnh; đồng thời là lễ tạ ơn trời đất, tổ tiên, thần linh đã giúp cho con người sống ở trần gian duy trì được cuộc sống, đoàn kết xây dựng bản làng và cầu cho người khang vật thịnh, mưa thuận gió hòa để mùa màng bội thu. Mang ơn thầy các con nuôi lại đến tạ ơn, nhưng lúc đó là thời điểm đầu năm đang bận rộn cho Tết nên thầy mo ấn định lễ tạ ơn tổ chức vào tháng 3 hàng năm. Từ đó, có lễ hội Hết chá. 

Tuy nhiên, qua thăng trầm của lịch sử, nhằm giữ gìn, phát huy các giá trị, bản sắc văn hóa dân tộc, cùng với sự hỗ trợ của Ủy ban nhân dân huyện Mộc Châu, sự chung tay của chính quyền địa phương, nhân dân bản Áng đã sưu tầm và phục dựng lại Lễ hội Hết chá để gìn giữ cho thế hệ con cháu sau này. Nhờ đó, từ năm 2008 đến nay, khi hoa Ban sắc trắng, hoa Mạ ánh vàng thì Lễ hội Hết chá lại tưng bừng được diễn ra và trở thành một trong những hoạt động thường niên.

Tin, ảnh: Nguyễn Cường (TTXVN)

Dành cho bạn

Tổng hợp tin nóng quốc tế 24h - Ngày 23/9/2026

Tổng hợp tin nóng quốc tế 24h - Ngày 23/9/2026

Trong 24 giờ qua, thế giới diễn ra một số sự kiện đáng chú ý như: Tám nước Arab và Hồi giáo thúc đẩy lộ trình hòa bình tại Gaza; Mỹ, Đan Mạch, Greenland ký thỏa thuận an ninh; Iran nêu điều kiện mở lại eo biển Hormuz và Saudi Arabia cảnh báo căng thẳng với Houthi chưa hạ nhiệt.

Xử lý nhà đất dôi dư - Bài cuối

Xử lý nhà đất dôi dư - Bài cuối

Phương án phân loại đã định hình, nhu cầu tái sử dụng đã rõ, song từ chủ trương đến khi nhà, đất dôi dư thực sự đi vào hoạt động lại vướng hàng loạt "nút thắt" về thủ tục, quy hoạch và định giá.

Xử lý nhà, đất công dôi dư - Bài 2

Xử lý nhà, đất công dôi dư - Bài 2

Từ những trụ sở hành chính không còn sử dụng, nhiều công trình đã nhanh chóng "hồi sinh" khi được linh hoạt chuyển đổi sang phục vụ giáo dục, y tế, văn hóa và sinh hoạt cộng đồng. Cách làm này không chỉ giúp tiết kiệm ngân sách đầu tư công mà còn đáp ứng kịp thời các nhu cầu dân sinh cấp thiết.

Xử lý nhà, đất công dôi dư - Bài 1

Xử lý nhà, đất công dôi dư - Bài 1

Sau quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính, hàng nghìn cơ sở nhà, đất công dôi dư trên cả nước đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về quản lý và khai thác. Làm sao để tránh lãng phí, biến những trụ sở cũ thành nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội thay vì thành "gánh nặng" quản lý là bài toán đòi hỏi sự linh hoạt, phân cấp mạnh mẽ và tư duy xử lý sát với thực tiễn.