 Hai cụm tàu sân bay USS John C. Stennis (CVN 74) và USS Ronald Reagan (CVN 76) đã được quân đội Mỹ triển khai ở Biển Đông. Ảnh: Reuters |
Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (VOA) hôm 29/6 cho biết mới đây 2 Cố vấn An ninh quốc gia Richard V. Allen và Robert McFarlane dưới thời Tổng thống R. Reagan đã tham gia hoạt động kỷ niệm 50 năm thành lập của Ủy ban Toàn quốc Quan hệ Mỹ - Trung (NCUSCR) và có cuộc đối thoại với Chủ tịch NCUSCR về quan hệ Mỹ - Trung.
Tại cuộc đối thoại, ông McFarlane, người kế nhiệm ông Allen làm Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ năm 1983 - 1985, cho rằng việc để quan hệ Mỹ - Trung rơi vào tình trạng mất kiểm soát thậm chí còn tạo ra mối đe dọa lớn hơn cả mối đe dọa từ vấn đề hạt nhân của Triều Tiên, đòi hỏi phải toàn tâm chú ý.
Nếu để phát triển tùy tiện, quan hệ Mỹ - Trung, mối quan hệ song phương mà ông McFarlane nhận định là quan trọng nhất thế giới trong thế kỷ 21, sẽ xấu đi bởi các sự kiện bất ngờ, sự cố trên biển hoặc những tuyên bố thiếu cẩn trọng.
Đối với vấn đề Biển Đông, ông McFarlane cho rằng phía Mỹ cần phải làm rõ để phía Trung Quốc biết rằng chính sách tái cân bằng châu Á - Thái Bình Dương của Mỹ không chỉ đơn thuần là lời nói.
Về phần mình, ông Allen, người làm Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ năm 1981 - 1982, hi vọng Chính phủ Mỹ đương nhiệm có lập trường nguyên tắc và mạnh mẽ về vấn đề tự do hàng hải, cho rằng tình hình Biển Đông hiện nay có điểm tương đồng rất thú vị với sự kiện Vịnh Sidra trên Địa Trung Hải năm 1981.
Sau khi Libya tuyên bố Vịnh Sidra thuộc lãnh hải nước này vào năm 1973, Washington đã nhiều lần thách thức tuyên bố chủ quyền của Tripoli (với lý do tuyên bố của Libya không phù hợp tiêu chuẩn luật quốc tế).
Đồng thời với đó, Mỹ đã tiến hành một loạt hoạt động bảo vệ tự do hàng không trên vùng trời Vịnh Sidra, và ngày 19/8/1981, khi hai chiến đấu cơ của Libya lao lên thực hiện nhiệm vụ đánh chặn và phóng tên lửa nhằm vào máy bay Mỹ, đối tượng bị bắn hạ lại chính là hai chiến đấu cơ của Libya.
