Chuyên gia nhận định nguyên nhân gây gián đoạn dịch vụ tại Mỹ

Hàng loạt sự cố công nghệ bất ngờ xảy ra tại Mỹ đã gây tâm lý bất an trong dư luận và buộc các quan chức cấp cao nước này phải lên tiếng bác bỏ những đồn đoán tràn lan, từ nghi vấn tấn công mạng có chủ đích cho đến vấn đề trí tuệ nhân tạo mất kiểm soát.

Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ các hệ thống cũ kỹ, quá phức tạp cùng tâm lý vội vã của các chính phủ và doanh nghiệp nhằm bảo vệ hệ thống trước những mối đe dọa mới do AI gây ra.

Một chi nhánh ngân hàng Bank of America ở thành phố Boston, bang Massachusetts (Mỹ). Ảnh: Đoàn Hùng/Pv TTXVN tại Mỹ
Một chi nhánh ngân hàng Bank of America ở thành phố Boston, bang Massachusetts (Mỹ). Ảnh: Đoàn Hùng/Pv TTXVN tại Mỹ

Giáo sư khoa học thông tin Steven Jackson tại Đại học Cornell cho rằng các hệ thống này tích hợp phần mềm với thiết bị vật lý, do đó việc sửa chữa một bộ phận này sẽ dễ làm hỏng một bộ phận khác. Đặc biệt, công việc này lại càng trở nên khó khăn hơn bởi các kỹ sư phải làm việc với sức ép thời gian, tâm lý lo âu và mối đe dọa gia tăng đáng kể.

Một nguyên nhân khác nằm ở công nghệ điện toán đám mây – các mạng lưới máy tính quy mô lớn được các công ty thuê ngoài để lưu trữ dữ liệu và vận hành chương trình thay vì sử dụng máy chủ nội bộ. Hiện chỉ một số ít công ty lớn có khả năng cung cấp năng lực tính toán mạnh như vậy. Do đó, khi một nhà cung cấp gặp sự cố, dù là nhỏ, hàng triệu người dùng có thể bị ảnh hưởng ngay lập tức, như trường hợp của dịch vụ Microsoft Outlook. Trong một báo cáo mới đây, các nhà nghiên cứu tại công ty phân tích Forrester nhận định đã đến lúc cần giải quyết “bài toán” tập trung quá nhiều quyền lực công nghệ vào tay một số ít doanh nghiệp.

Trong khi đó, Giáo sư Kalle Lyytinen tại Đại học Case Western Reserve chỉ ra rằng các công ty lại đang giảm đội ngũ nhân sự bảo trì hệ thống. Theo ông, việc vận hành các hệ thống này đòi hỏi kiến thức chuyên sâu về kiến trúc phần mềm và mã nguồn (code) để khi xảy ra trục trặc, kỹ sư có thể tìm lỗi và khắc phục. Một bộ phận nhân sự kỹ thuật đang bị AI thay thế, song ông Lyytinen cảnh báo mã nguồn do AI viết không thể hiểu được cách toàn bộ hệ thống kết nối với nhau, trong khi ngày càng ít người thực sự nắm rõ hoạt động của các đoạn mã.

Giáo sư Jackson cũng cho rằng Mỹ thường chi tiêu quá ít cho việc duy trì tốt hạ tầng cơ bản do tranh cãi kéo dài về thuế và chi tiêu công. Ngoài ra, biến đổi khí hậu cũng làm gia tăng áp lực khi các hiện tượng thời tiết cực đoan ảnh hưởng xấu đến các trang thiết bị.

Trong khi đó, các hệ thống thiết yếu như kiểm soát không lưu, lưới điện và an ninh mạng vẫn chưa được nâng cấp tương xứng, ngay cả khi nhu cầu gia tăng. Có nhiều chuyến bay, trung tâm dữ liệu và tác vụ hơn được thực hiện bằng máy tính. Các hệ thống luôn được bật và hoạt động hết công suất, khiến các công ty khó thực hiện các đợt nâng cấp bài bản và có kế hoạch - yếu tố cần thiết để đảm bảo hạ tầng bền vững.

Những ngày qua, nhiều chuyến bay phải ngừng hoạt động, máy rút tiền tự động (ATM) ngưng làm việc, còn người dùng không thể sử dụng dịch vụ Outlook hay truy cập ảnh trên Apple iCloud. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định không có bằng chứng cho thấy các sự cố này có liên quan đến nhau, cũng như không có dấu hiệu chứng tỏ đây là cuộc tấn công mạng. Sau đó, Giám đốc cơ quan Tình báo Quốc gia Mỹ cũng đưa ra nhận định tương tự.

Nguyễn Hằng/TTXVN

Dành cho bạn

APEC 2026: Nga khẳng định vai trò tăng trưởng toàn cầu của châu Á - Thái Bình Dương

APEC 2026: Nga khẳng định vai trò tăng trưởng toàn cầu của châu Á - Thái Bình Dương

Phát biểu tại phiên họp toàn thể các nhà lãnh đạo Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở thành phố Thâm Quyến (Trung Quốc) ngày 19/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin nhận định châu Á - Thái Bình Dương đã trở thành một trong những động lực thúc đẩy phát triển toàn cầu, với tiềm lực sản xuất, công nghệ và logistics ngày càng được củng cố.

Mexico tăng cường giám sát môi trường sau vụ nổ tên lửa Starship

Mexico tăng cường giám sát môi trường sau vụ nổ tên lửa Starship

Ngày 18/11, Cơ quan Bảo vệ môi trường liên bang Mexico (Profepa) cho biết sẽ yêu cầu công ty công nghệ vũ trụ SpaceX của tỷ phú Elon Musk chịu trách nhiệm đối với các mảnh vỡ từ vụ nổ tầng đẩy tên lửa Starship trong cuộc thử nghiệm tại bang Texas (Mỹ) hôm 13/11 vừa qua, sau khi nhiều mảnh vỡ dạt vào bãi biển Bagdad, thành phố Matamoros, bang Tamaulipas, Đông Bắc Mexico.