Ngày 14/3, tại TP Hồ Chí Minh đã diễn hội thảo khoa học với chủ đề “Cập nhật những tiến bộ trong kỹ thuật thay khớp gối”, do Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn tổ chức, thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia trong lĩnh vực chấn thương chỉnh hình trong và ngoài nước. Hội thảo nhằm chia sẻ các cập nhật chuyên môn, kinh nghiệm lâm sàng cũng như thảo luận về những xu hướng công nghệ mới trong phẫu thuật thay khớp gối.
ThS.BS Nguyễn Tấn Lãm chia sẻ thông tin tổng quan về phẫu thuật thay khớp gối và xu hướng điều trị hiện nay tại hội thảo.
Điểm nhấn của chương trình là phiên phẫu thuật thị phạm trực tiếp một ca thay khớp gối phức tạp, do Ths. BS Nguyễn Tấn Lãm cùng ê-kíp tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn thực hiện. Toàn bộ quá trình phẫu thuật và các chỉ số sinh tồn của người bệnh được truyền hình trực tiếp từ phòng mổ đến hội trường thông qua hệ thống truyền dẫn hình ảnh tích hợp, giúp các bác sĩ tham dự theo dõi, trao đổi chuyên môn và cập nhật kinh nghiệm thực hành lâm sàng.
Ths.BS Nguyễn Tấn Lãm, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, thoái hóa khớp gối là một quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể. Khi khớp đã thoái hóa thì rất khó phục hồi hoàn toàn như ban đầu. Trước đây, bệnh thường gặp ở người trung niên từ 40 - 45 tuổi trở lên, tuy nhiên hiện nay, nhiều trường hợp mới ngoài 30 tuổi đã có dấu hiệu thoái hóa, cho thấy xu hướng trẻ hóa của bệnh.
Thực tế điều trị tại bệnh viện từng ghi nhận trường hợp bệnh nhân nam 32 tuổi có mức độ thoái hóa khớp gối tương đương người 60 -70 tuổi. Khai thác bệnh sử, bệnh nhân không chơi thể thao nặng, cũng không làm việc chân tay, nhưng sống tại chung cư không có thang máy nên mỗi ngày phải lên xuống cầu thang nhiều lần. Theo bác sĩ, nếu hệ cơ, đặc biệt là cơ đùi, không đủ khỏe thì việc lên xuống cầu thang thường xuyên có thể làm tăng áp lực lên khớp gối và thúc đẩy quá trình thoái hóa.
Các bác sĩ cập nhật và thực hành trên các trang thiết bị phục vụ phẫu thuật thay khớp gối tại hội thảo.
BS Nguyễn Tấn Lãm cho rằng, nguyên nhân khiến bệnh ngày càng trẻ hóa chủ yếu liên quan đến thay đổi trong lối sống. Trước đây, nhiều người lao động chân tay, vận động nhiều nên hệ cơ khỏe, giúp hỗ trợ và bảo vệ khớp gối tốt hơn. Trong khi đó, hiện nay nhiều người làm việc văn phòng, ngồi lâu, ít vận động, khiến cơ bắp yếu dần, làm tăng nguy cơ tổn thương khớp gối.
Ngoài ra, khi vận động bị hạn chế, người bệnh dễ tăng cân, béo phì, làm tăng áp lực lên khớp gối. Bệnh thường biểu hiện bằng tình trạng đau khớp, hạn chế vận động và ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, từ đó làm giảm chất lượng cuộc sống.
Tại hội thảo, các chuyên gia cho biết phẫu thuật thay khớp gối toàn phần hoặc bán phần hiện là giải pháp điều trị quan trọng đối với người bệnh thoái hóa khớp gối nặng, biến dạng khớp hoặc đau kéo dài, ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt hằng ngày. Trong thực hành lâm sàng, mục tiêu của thay khớp không chỉ là thay thế phần khớp bị tổn thương mà còn hướng tới phục hồi chức năng vận động phù hợp với đặc điểm giải phẫu, nhu cầu vận động của từng người bệnh.
ThS.BS Nguyễn Ngọc Bảo Long, Giám đốc Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn cho biết, những năm gần đây bệnh viện đã triển khai điều trị nhiều trường hợp thay khớp gối phức tạp như thay khớp toàn phần, bán phần, thay đồng thời hai khớp gối hoặc thay hai bên trong một thì phẫu thuật. Các ca bệnh thuộc nhiều nhóm đối tượng khác nhau, từ người cao tuổi bị loãng xương, biến dạng khớp đến người trẻ có nhu cầu phục hồi vận động cao.
Song song với việc cập nhật kỹ thuật, từ tháng 3/2026, Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn đã đưa vào vận hành hệ thống phòng mổ hiện đại theo mô hình tích hợp và điều khiển tập trung. Hệ thống cho phép đồng bộ các thiết bị hỗ trợ như gây mê, nội soi và hiển thị hình ảnh, góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp của ê-kíp phẫu thuật, đặc biệt trong các ca can thiệp phức tạp.
"Tại nhiều quốc gia, phẫu thuật thay khớp gối thường được thực hiện sớm hơn khi bệnh ảnh hưởng đến sinh hoạt của người bệnh. Trong khi đó, tại Việt Nam, nhiều người bệnh thường đến khám ở giai đoạn muộn do tâm lý e ngại phẫu thuật hoặc điều kiện kinh tế, khiến quá trình điều trị gặp nhiều khó khăn hơn. Hiện nay, cùng với sự phát triển của kỹ thuật phẫu thuật, các công nghệ hỗ trợ như robot cũng đang được nghiên cứu và ứng dụng nhằm nâng cao độ chính xác trong phẫu thuật thay khớp gối", bác sĩ Lãm thông tin thêm.
Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của chiến lược điều trị toàn diện, bao gồm đánh giá đúng chỉ định, lựa chọn phương pháp phẫu thuật phù hợp, kiểm soát đau hiệu quả và phục hồi chức năng sớm. Việc phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa như phẫu thuật, gây mê hồi sức, chăm sóc hậu phẫu và phục hồi chức năng được xem là yếu tố quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và rút ngắn thời gian nằm viện cho người bệnh.
Tuy nhiên, bác sĩ Nguyễn Tấn Lãm khẳng định, thoái hóa khớp là quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể nên hiện nay chưa có phương pháp nào có thể đảo ngược hoàn toàn tình trạng này. Vì vậy, việc điều trị thường được thực hiện theo từng bước, tùy theo mức độ bệnh và tình trạng của từng người bệnh.
Trong khuôn khổ hội thảo, nhiều báo cáo chuyên môn được trình bày bởi các chuyên gia như PGS, TS, BS Đào Xuân Thành, Phó Giám đốc, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình và Y học Thể thao Bệnh viện Đại học Y Hà Nội; TS. BS Trần Bình Dương, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình Bệnh viện Chợ Rẫy. Chương trình cũng có sự tham gia của GS, BS Nattapol Tammachote, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình, Khoa Y Đại học Thammasat, với nội dung trao đổi về sự phát triển của phẫu thuật thay khớp gối toàn phần và xu hướng ứng dụng robot trong lĩnh vực này.