50 năm Thành phố mang tên Bác qua những trang báo ghi dấu thời gian

Hoạt động được tổ chức nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026) và hướng tới dấu mốc 50 năm Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026). Diễn ra tại cơ sở 2 của nhà trường ở phường Đông Hưng Thuận (TP Hồ Chí Minh), triển lãm mở cửa đến hết ngày 21/6, thu hút sự quan tâm của đông đảo sinh viên, giảng viên, nhà báo, nhà nghiên cứu và những người yêu thích lịch sử báo chí.

Điểm nhấn của triển lãm là các số Báo Nhân Dân và Báo Văn Nghệ phát hành ngày 3/7/1976, ghi lại không khí chính trị - xã hội của thời điểm Quốc hội khóa VI quyết nghị đổi tên Thành phố Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố Hồ Chí Minh. Đây được xem là những tư liệu báo chí có giá trị đặc biệt, phản ánh một dấu mốc lịch sử quan trọng của thành phố và đất nước.

Theo ban tổ chức, những số báo này không chỉ ghi lại một dấu mốc quan trọng của thành phố mà còn giúp công chúng hôm nay tiếp cận trực tiếp với ngôn ngữ báo chí, cách tổ chức thông tin và nhịp sống thời sự của giai đoạn đất nước bước sang một chặng đường phát triển mới.

Tiến sĩ Kim Ngọc Anh, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình II cho biết, triển lãm là một trong những hoạt động trọng điểm trong chuỗi chương trình chào mừng Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam của nhà trường. Trong khuôn khổ chương trình, nhà trường còn tổ chức các tọa đàm nghề nghiệp, giao lưu với nhà báo và hoạt động thực hành dành cho sinh viên.

Theo ông Ngọc Anh, trong suốt 50 năm qua, báo chí luôn đồng hành cùng sự phát triển của TP Hồ Chí Minh, từ những ngày đầu sau thống nhất đến thời kỳ đổi mới, hội nhập và bước vào kỷ nguyên số. Báo chí vừa là nhân chứng lịch sử, vừa là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng - văn hóa, góp phần phản ánh và khắc họa diện mạo của một đô thị năng động, sáng tạo, luôn đi đầu trong đổi mới.

“Không có báo chí, rất nhiều khoảnh khắc sẽ trôi qua mà không được ghi lại; nhưng nhờ báo chí, chúng ta có thể đọc lại lịch sử bằng chính ngôn ngữ, cảm xúc của thời điểm nó diễn ra”, ông Ngọc Anh nhấn mạnh.

Bên cạnh các số báo gắn với dấu mốc đổi tên thành phố, triển lãm còn giới thiệu gần 50 đầu báo cổ tiêu biểu từ năm 1976 đến nay. Qua từng trang báo, người xem có thể hình dung hành trình phát triển của TP Hồ Chí Minh từ những năm đầu kiến thiết sau chiến tranh, thời kỳ đổi mới, hội nhập đến giai đoạn chuyển đổi số hiện nay.

Một điểm thu hút khác của triển lãm là không gian tái hiện “phòng tin” của một tòa soạn báo trước đây với nhiều hiện vật nghề báo như máy đánh chữ, máy ảnh phim, máy ghi âm, radio, cặp táp tác nghiệp cùng nhiều tư liệu quý hiếm.

Phần lớn hiện vật được giới thiệu lần này do ông Huỳnh Minh Hiệp, Phó Chánh Văn phòng Trung tâm UNESCO Nghiên cứu Bảo tồn cổ vật Việt Nam, hỗ trợ từ bộ sưu tập cá nhân.

Ông Hiệp cho biết, đây là lần thứ hai ông phối hợp với Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình II tổ chức trưng bày bộ sưu tập báo chí. Dịp này, ông mang đến triển lãm nhiều tờ báo gắn với những dấu mốc quan trọng của đất nước và thành phố.

Theo ông Hiệp, triển lãm lần này giới thiệu gần 50 đầu báo cùng hơn 20 hiện vật nghề báo của các thế hệ phóng viên đi trước. Những hiện vật tưởng chừng đã lùi vào quá khứ nhưng lại giúp người xem hình dung rõ hơn điều kiện tác nghiệp của các nhà báo trong những giai đoạn lịch sử khác nhau.

Từ những chiếc máy đánh chữ cơ học, máy ảnh phim đến các mô hình newsroom số ngày nay, triển lãm cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ của công nghệ làm báo. Qua đó, người xem có thể cảm nhận rõ sự chuyển mình của nghề báo qua từng giai đoạn phát triển của đất nước.

Không gian trưng bày cũng mang ý nghĩa đặc biệt đối với sinh viên đang theo học các ngành báo chí, truyền thông tại nhà trường. Nhiều sinh viên cho biết, triển lãm giúp các em hiểu rõ hơn về lịch sử báo chí Việt Nam cũng như thêm động lực theo đuổi nghề nghiệp đã lựa chọn.

Bạn Trịnh Đoan Vy, sinh viên năm thứ hai ngành Quan hệ công chúng (Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình II) cho biết: "Bản thân bất ngờ khi được trực tiếp quan sát những tờ báo đã tồn tại hàng chục năm. Qua việc so sánh giữa báo chí các giai đoạn khác nhau, em nhận thấy cách trình bày, đặt tít, sử dụng hình ảnh và phương thức truyền tải thông tin đã có nhiều thay đổi theo thời gian. Triển lãm cũng giúp em hình dung rõ hơn hành trình phát triển lâu dài của nền báo chí nước nhà và thêm kính trọng các thế hệ người làm báo".

Trong khi đó, Trương Thị Huyền Trang, sinh viên năm nhất ngành Truyền thông đa phương tiện (Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình II) cho rằng, việc được tận mắt nhìn thấy những tờ báo cách đây khoảng 50 năm là trải nghiệm đáng nhớ đối với một sinh viên đang theo học lĩnh vực báo chí - truyền thông.

“Em cảm thấy tự hào khi nhà trường tổ chức một triển lãm như thế này. Điều đó giúp em yêu nghề hơn, có thêm động lực học tập, đồng thời nhắc nhở bản thân phải luôn giữ gìn đạo đức nghề nghiệp, nỗ lực trở thành người làm truyền thông bản lĩnh, sáng tạo và có trách nhiệm”, Huyền Trang chia sẻ.

Theo Tiến sĩ Kim Ngọc Anh, triển lãm không chỉ là dịp để tri ân các thế hệ nhà báo đã đóng góp cho nền báo chí cách mạng Việt Nam mà còn là bài học trực quan dành cho sinh viên. Thông qua những trang báo lịch sử, các em có cơ hội hiểu sâu hơn về trách nhiệm của người làm báo trong từng giai đoạn phát triển của đất nước.

Nhà trường kỳ vọng hoạt động này sẽ giúp sinh viên biết trân trọng những giá trị nghề nghiệp đã được vun đắp qua nhiều thế hệ, đồng thời chủ động thích ứng với môi trường truyền thông hiện đại. Bởi dù công nghệ thay đổi không ngừng, người làm báo vẫn cần giữ vững đạo đức nghề nghiệp, tinh thần dấn thân và trách nhiệm xã hội trong mỗi sản phẩm báo chí.