Theo truyền thông Qatar ngày 2/11, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị gặp một quan chức an ninh cấp cao Iran tại Bắc Kinh, trong khi Chủ tịch Tập Cận Bình tiếp Quốc vương Oman Haitham bin Tariq trong chuyến thăm cấp nhà nước mang tính bước ngoặt.
Ông Vương Nghị nhấn mạnh với ông Ali Bagheri Kani, Phó Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, rằng đối thoại và đàm phán vẫn là con đường khả thi duy nhất phía trước, trong bối cảnh các cuộc xung đột trong khu vực kéo dài và có nguy cơ lan rộng hơn nữa.
Ông cũng tái khẳng định Trung Quốc ủng hộ chủ quyền và an ninh của Iran. Trung Quốc lâu nay vẫn quy trách nhiệm khơi mào xung đột cho Mỹ và Israel. Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Iran và là khách hàng mua dầu thô lớn nhất của nước này.
Trong khi đó, Chủ tịch Tập Cận Bình tiếp Quốc vương Haitham, nguyên thủ Oman đầu tiên thăm Trung Quốc kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1978.
Chủ tịch Trung Quốc nói rằng Trung Đông và vùng Vịnh không nên trở thành đấu trường cho sự cạnh tranh giữa các cường quốc và xung đột địa chính trị.
Nằm đối diện Iran qua eo biển Hormuz, Oman là một bên đóng vai trò quan trọng trong hoạt động lưu thông trên tuyến đường thủy chiến lược này. Trước khi chiến tranh Mỹ - Iran khiến giao thông bị hạn chế, 1/5 lượng xuất khẩu năng lượng toàn cầu đi qua eo biển Hormuz.
Trung Quốc là một trong những nước nhập khẩu năng lượng lớn nhất thế giới. Ông Tập mô tả quan hệ song phương với Oman đang ở một khởi điểm lịch sử mới.
Trong chuyến thăm, Trung Quốc và Oman đã ký 14 văn kiện hợp tác, bao gồm các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, năng lượng xanh và chuỗi cung ứng, cùng một thỏa thuận hoán đổi tiền tệ.
Trong tuyên bố chung, hai nước kêu gọi khôi phục hoạt động lưu thông an toàn qua eo biển Hormuz, đồng thời thúc giục Mỹ và Iran nối lại đối thoại.
Nhìn chung, xung đột Mỹ - Iran đã khiến mối quan hệ song phương giữa Trung Quốc và Oman trở thành ưu tiên hơn đối với cả hai bên, đặc biệt trong bối cảnh nguồn cung năng lượng nhập khẩu của Trung Quốc bị gián đoạn. Oman đặc biệt quan trọng vì nhiều cảng của nước này nằm bên ngoài eo biển Hormuz.
Các hoạt động ngoại giao mới nhất nói trên diễn ra sau một thời gian tạm lắng. Trong vài tuần, thậm chí vài tháng qua, Trung Quốc thực sự chưa có nhiều động thái ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh giữa Mỹ và Iran. Các cuộc gặp ngày 2/11 dường như cho thấy Trung Quốc đang ngày càng sốt ruột vì chưa có tiến triển.
Trong loạt hoạt động ngoại giao đang được đẩy mạnh, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 2/11 cũng thông báo Đặc phái viên Trung Quốc về Trung Đông sẽ thăm Iran, Oman và Saudi Arabia trong tháng này.
