Theo Tân Hoa Xã, dự án Upper Tatay tại tỉnh Koh Kong được khởi công ngày 10/4, với công suất lắp đặt 1 gigawatt, được mô tả là một “pin năng lượng xanh” cho lưới điện quốc gia Campuchia. Công trình do Tổng công ty Máy móc Hạng nặng Quốc gia Trung Quốc (CHMC) phát triển, dự kiến hoàn thành vào năm 2029.
Dự án sử dụng công nghệ thủy điện tích năng, cho phép lưu trữ điện năng bằng cách bơm nước từ hồ thấp lên hồ cao khi nhu cầu thấp và phát điện khi nhu cầu tăng cao. Cơ chế này giúp ổn định nguồn cung từ các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời và điện gió, vốn có tính biến động.
Ông Jayant Menon, chuyên gia tại Viện Yusof Ishak (Singapore), nhận định khoản đầu tư này có quy mô lớn so với nền kinh tế Campuchia. Ông cho rằng nước này đang chịu tác động nặng nề từ biến động giá nhiên liệu nhập khẩu, trong bối cảnh chuỗi cung ứng dầu khí toàn cầu bị gián đoạn.
Campuchia hiện phụ thuộc đáng kể vào năng lượng nhập khẩu do thiếu năng lực lọc dầu trong nước. Trong bối cảnh đó, việc phát triển các dự án năng lượng tái tạo được xem là hướng đi chiến lược nhằm giảm thiểu rủi ro từ bên ngoài.
Số liệu từ phía Trung Quốc cho thấy các dự án năng lượng do nước này hỗ trợ đã góp phần nâng tỷ lệ tiếp cận điện của Campuchia từ khoảng 50% năm 2010 lên gần 96% hiện nay. Dự án Upper Tatay được kỳ vọng sẽ tiếp tục cải thiện độ ổn định của hệ thống điện và hỗ trợ tích hợp năng lượng sạch.
Bộ trưởng Năng lượng Campuchia Keo Ratanak cho biết đây là dự án lưu trữ năng lượng quy mô lớn đầu tiên của nước này, đồng thời nhấn mạnh vai trò của dự án trong việc ứng phó với biến động nguồn cung dầu khí toàn cầu.
Campuchia đặt mục tiêu đạt 70% năng lượng sạch vào năm 2030. Dự án thủy điện mới được đánh giá sẽ đóng vai trò quan trọng trong lộ trình này, trong khi nước này vẫn tiếp tục tìm kiếm các giải pháp cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và chuyển đổi năng lượng.
Trong khi đó, Trung Quốc cũng đang mở rộng đầu tư năng lượng tại khu vực. Tại Lào, một dự án điện mặt trời công suất 1 gigawatt do Trung Quốc đầu tư đã bắt đầu phát điện lên lưới điện quốc gia vào ngày 7/4. Tại Indonesia, Trung Quốc đang triển khai dự án thủy điện Batang Toru trị giá 1,67 tỷ USD, song dự án hiện bị trì hoãn do các lo ngại về môi trường.
Các chuyên gia nhận định trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế trong nước chậm lại, các doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc đang tìm kiếm cơ hội tại các thị trường thân thiện như Campuchia. Tuy nhiên, hiệu quả dài hạn của các dự án sẽ phụ thuộc vào quá trình thẩm định và triển khai.
