Theo số liệu của Bộ Công Thương, từ năm 2023 đến năm 2024, doanh thu xuất khẩu đối với hàng hóa được hưởng thuế quan ưu đãi theo Hiệp định thương mại tự do (FTA) đạt tốc độ tăng trưởng trung bình hàng năm là 12,7%. Việc ký kết các FTA mang tính chiến lược đã đưa Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn cho các dây chuyền sản xuất từ các nước trên thế giới.
Bà Hồ Thị Quyên, Phó Giám đốc ITPC cho biết, với nhiều FTA, doanh nghiệp không chỉ được hưởng ưu đãi thuế quan mà còn có cơ hội tiếp cận những thị trường khó tính như: EU, Mỹ, Nhật Bản… Tuy nhiên, đi cùng với cơ hội là hàng loạt thách thức về quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu phát triển bền vững. Vì vậy, doanh nghiệp cần chủ động đầu tư cải thiện điều kiện sản xuất, phát triển công nghiệp hỗ trợ, liên kết nội khối và hợp tác với khối FDI để tăng tỷ lệ nội địa hóa, nâng cao năng lực cạnh tranh. Ngoài ra, các cơ quan quản lý sẽ tiếp tục có chính sách tín dụng, tài chính hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đối tượng đang gặp nhiều khó khăn trong đáp ứng các yêu cầu từ FTA.
Tương tự, bà Bùi Hoàng Yến, Đại diện Văn phòng Cục Xúc tiến thương mại phía Nam cho biết, Việt Nam đã ký 18 FTA, trong đó 17 hiệp định đã có hiệu lực. Dù vậy, tỷ lệ tận dụng ưu đãi thuế quan của doanh nghiệp hiện chỉ đạt khoảng 30 - 40%. Tuy nhiên, các rào cản lớn đến từ sự phụ thuộc vào nguyên phụ liệu nhập khẩu, nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng, cùng với áp lực ngày càng gia tăng trong việc tuân thủ tiêu chuẩn môi trường, lao động và sở hữu trí tuệ.
Dưới góc độ doanh nghiệp, bà Trần Thị Ngọc Lan, sáng lập Công ty TNHH Trà ANTO cho biết, việc điều chỉnh bao bì, nhãn mác, sử dụng Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O), áp dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc và hợp tác với tổ chức kiểm định quốc tế là chìa khóa để khai thác thị trường hiệu quả. Ngoài ra, việc thẩm định nhà cung cấp cũng là yếu tố quyết định để doanh nghiệp Việt Nam ghi điểm, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
