Ngày 8/10, Lễ Tổng kết và Trao giải cuộc thi “Tìm hiểu về mất cân bằng giới tính khi sinh trên nền tảng số hưởng ứng ngày Quốc tế trẻ em gái (11/10) do Bộ Y tế (Cục Dân số) tổ chức, Phó Cục trưởng Cục Dân số Hoàng Thị Thơm cho biết: “Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh trở thành thách thức đối với sự phát triển bền vững của đất nước. Tỷ số giới tính khi sinh của Việt Nam hiện vẫn ở mức cao vượt ngưỡng cân bằng tự nhiên (104-106); năm 2025 tỷ số này là 110 bé trai/100 bé gái. Dự báo, nếu tỷ số giới tính khi sinh vẫn giữ nguyên như hiện nay, Việt Nam sẽ dư thừa 1,5 triệu nam giới 15-49 tuổi vào năm 2039 và tăng lên 2,5 triệu vào năm 2059. Điều đó sẽ dẫn tới nguy cơ phá vỡ cấu trúc gia đình, một bộ phận nam giới sẽ phải kết hôn muộn, không có khả năng kết hôn, gia tăng tình trạng buôn bán phụ nữ, trẻ em gái, mại dâm, bạo hành giới, tội phạm xuyên quốc gia...”
Theo đó, để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên, Luật Dân số năm 2025 đã quy định cấm lựa chọn giới tính thai nhi (trừ trường hợp do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định để phục vụ chẩn đoán và điều trị các bệnh liên quan đến giới tính) và các biện pháp can thiệp để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh.
Cùng với hành lang pháp lý, để giải quyết tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, nhằm góp phần tạo sự chuyển biến rõ nét về nhận thức và hành động của người dân trong việc xóa bỏ định kiến giới, đồng thời nâng cao vị thế, vai trò của phụ nữ, trẻ em gái trong gia đình và xã hội; cung cấp kiến thức toàn diện về thực trạng, nguyên nhân và hệ lụy của tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh; Cục Dân số đã đẩy mạnh tuyên truyền nội dung này.
Trong đó, cuộc thi Tìm hiểu về mất cân bằng giới tính khi sinh trên nền tảng số đã được tổ chức trực tuyến từ ngày 20/8-20/9/2026 trên Trang thông tin điện tử Cục Dân số.
Cuộc thi đã thu hút được 94.752 người tham gia dự thi, đến từ 34/34 tỉnh, thành phố trên cả nước; hơn 2.600 bài viết được đăng tải trên trang Fanpage Truyền thông dân số Việt Nam đã thu hút trên 15,8 triệu lượt xem… Sự hưởng ứng nhiệt tình cho thấy người dân đã nghiên cứu nghiêm túc, hiểu biết chính sách, pháp luật về nghiêm cấm lựa chọn giới tính thai nhi, hiểu rõ về bình đẳng giới và nhận thức sâu sắc hơn về hệ lụy của tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh. Cuộc thi cũng đã góp phần lan tỏa mạnh mẽ tinh thần bình đẳng giới, đề cao giá trị của trẻ em gái và phụ nữ trong xã hội.
Tại lễ Tổng kết cuộc thi, Ban tổ chức đã trao: 1 giải tập thể trị giá 8.000.000 đồng/giải cho Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Hưng Yên; 9 giải cá nhân bao gồm 1 giải nhất trị giá 7.000.000 đồng/giải, 1 giải nhì trị giá 4.000.000 đồng/giải, 3 giải ba trị giá 2.000.000 đồng/giải, 4 giải khuyến khích trị giá 1.000.000 đồng/giải; và1 Giải “Bài viết truyền cảm hứng” trị giá 4.000.000 đồng/giải; 11 giải chuyên đề (2 giải tập thể và 9 giải cá nhân), mỗi giải trị giá 1.000.000 đồng/giải.
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, thành công của cuộc thi là đột phá chuyển đổi số trong công tác truyền thông dân số. Bộ Y tế cũng đề nghị các đơn vị khai thác hiệu quả kho dữ liệu bài thi để xây dựng các ấn phẩm, cẩm nang truyền thông phục vụ chuyển giao và nhân rộng tại các địa phương. Đồng thời, thường xuyên đổi mới nội dung, phương thức truyền thông, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác truyền thông dân số trong thời gian tới.
Theo đó, nhiệm vụ giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh là chặng đường dài, nhiều thách thức; tuy nhiên với thế mạnh của đội ngũ cộng tác viên dân số, nhân viên y tế thôn bản… hiện nay sẽ là hạt nhân lan tỏa mạnh mẽ thông điệp bình đẳng giới, góp phần nâng cao vai trò, vị thế của trẻ em gái và phụ nữ, hướng tới đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên.
