Thỏa thuận Greenland: Bước đệm để Mỹ mở rộng căn cứ ở Bắc Cực?

Ông Kuupik Kleist, cựu Thủ hiến Greenland và là thành viên đảng Inuit Ataqatigiit, nhận định thế trận an ninh của Mỹ tại Bắc Cực vẫn chủ yếu dựa trên Hiệp định Quốc phòng Greenland năm 1951 ký với Đan Mạch.

Máy bay Hercules của Bộ Quốc phòng Đan Mạch tại sân bay ở thủ phủ Nuuk, Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch. Ảnh: THX/TTXVN phát
Máy bay Hercules của Bộ Quốc phòng Đan Mạch tại sân bay ở thủ phủ Nuuk, Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch. Ảnh: THX/TTXVN phát

Theo đài Sputnik (Nga), ông Kleist cho biết thỏa thuận sửa đổi sẽ tính đến lợi ích của cả Greenland và Đan Mạch, đồng thời có thể mở đường cho các cuộc thảo luận sâu hơn về việc thiết lập các cơ sở quân sự mới của Mỹ tại Narsarsuaq và Mestersvig.

Trước đây, Mỹ từng đóng cửa 17 căn cứ quân sự tại Greenland do những hạn chế về kinh tế buộc Washington phải thu hẹp nguồn lực dành cho sự hiện diện quân sự tại đây.

Tuy nhiên, ông Kleist cho rằng chưa rõ Đan Mạch sẽ nhận được những lợi ích cụ thể nào từ thỏa thuận mới. Một khả năng là các doanh nghiệp Greenland sẽ có thêm cơ hội ký kết hợp đồng với quân đội Mỹ.

Ở góc nhìn khác, chuyên gia quân sự và địa chính trị Thụy Điển Mikael Valtersson cho rằng thỏa thuận mới chủ yếu mang tính tượng trưng, bởi xét về pháp lý, Washington không thực sự được trao thêm nhiều quyền mà mình chưa có.

Theo ông Valtersson, Mỹ vốn đã được quyền tự do tiếp cận Greenland và giữ trách nhiệm chính đối với việc bảo đảm an ninh, quốc phòng cho hòn đảo. Thỏa thuận mới dù trao cho Mỹ quyền tiếp cận quân sự lâu dài, quyền bố trí lực lượng và cơ sở quân sự cũng như quyền bay qua Greenland, nhưng những quyền này về cơ bản đã tồn tại.

Đáng chú ý, chính Washington từng chủ động cắt giảm đáng kể nguồn lực quân sự tại Greenland sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.

Vì vậy, ông Valtersson cho rằng thỏa thuận có thể chủ yếu nhằm phục vụ mục đích truyền thông của chính quyền Mỹ trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.

Dẫu vậy, thỏa thuận vẫn có ý nghĩa trong bối cảnh quan hệ giữa Mỹ, Đan Mạch và châu Âu từng xuất hiện những lo ngại về khả năng xảy ra đối đầu liên quan đến Greenland. Theo ông Valtersson, chính sách đối ngoại khó đoán của chính quyền Mỹ hiện nay từng làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột quân sự, qua đó có thể gây ra cuộc khủng hoảng nghiêm trọng trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Trong bối cảnh đó, thỏa thuận mới có thể giúp giảm bớt lo ngại tại châu Âu, đồng thời giúp Copenhagen không còn phải quá lo lắng về nguy cơ đối đầu quân sự với Washington liên quan đến Greenland.

Trước đó, trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump tuyên bố Mỹ đã đạt được thỏa thuận với Vương quốc Đan Mạch và Greenland, theo đó Washington có quyền kiểm soát lâu dài đối với an ninh và các nhu cầu khác tại Greenland, qua đó giải quyết tất cả những quan ngại của Mỹ. Ông nhấn mạnh Washington sẽ không phải chịu bất kỳ chi phí nào.

Ông Trump khẳng định Mỹ sẽ luôn có đầy đủ khả năng bảo đảm an ninh cho Greenland. Theo Tổng thống Mỹ, dưới sự chỉ đạo của ông, các đại diện Mỹ đã phối hợp với Đan Mạch và Greenland để bảo đảm Washington “mãi mãi” có đầy đủ khả năng thực hiện những gì cần thiết tại Greenland nhằm bảo vệ an ninh của hòn đảo cũng như của nước Mỹ.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio gọi thỏa thuận này là một “thắng lợi lịch sử”, đồng thời tuyên bố văn kiện này sẽ bảo đảm lâu dài các lợi ích an ninh của Mỹ tại Bắc Cực mà không làm phát sinh chi phí đối với người nộp thuế Mỹ.

Hải Vân/Báo Tin tức và Dân tộc

Dành cho bạn

Hình ảnh vệ tinh ngày 15/10/2026 cho thấy các tiêm kích bom Su-34M bị hư hại tại sân bay quân sự Borisoglebsk, tỉnh Voronezh, Nga. Ảnh: Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky/Telegram

Ukraine tuyên bố phá hủy 4 tiêm kích bom Su-34M của Nga bằng tên lửa Neptune

Ukraine tuyên bố đã phá hủy 4 tiêm kích bom Su-34M của Nga và làm hư hại 2 chiếc khác trong cuộc tấn công bằng tên lửa Neptune nhằm vào sân bay quân sự Borisoglebsk, thuộc tỉnh Voronezh. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky khẳng định các máy bay này đã được chuẩn bị để tiến hành những cuộc không kích mới nhằm vào lãnh thổ Ukraine.

Dinh Tổng thống Yemen lần đầu bị tên lửa tấn công làm dấy lên lo ngại nội chiến toàn diện

Tin nóng thế giới sáng 16/10/2026

Bản tin nóng thế giới sáng 16/10/2026 có những nội dung sau đây:
- Lãnh đạo Yemen chỉ đạo đáp trả sau vụ tấn công Dinh Tổng thống khiến 21 người thương vong;
- Nước thành viên NATO đưa phương tiện quân sự tới Saudi Arabia bảo vệ cơ sở dầu mỏ;
- Mỹ cân nhắc phương án dùng 'mẹ của mọi loại bom' tấn công Iran;
- Ukraine tấn công 6 tiêm kích Su-34M của Nga.

Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman chào đón Tổng thống Pháp Emmanuel Macron khi ông đến Jeddah năm 2021. Ảnh: Hoàng gia Saudi Arabia

Nước thành viên NATO bắt đầu đưa phương tiện quân sự tới Saudi Arabia bảo vệ cơ sở dầu mỏ

Pháp bắt đầu triển khai phương tiện quân sự tới Saudi Arabia để thực hiện thỏa thuận hỗ trợ bảo vệ các cơ sở dầu mỏ của nước này. Động thái đánh dấu bước triển khai thực tế sau cam kết của Tổng thống Emmanuel Macron về việc điều động binh sĩ, radar và hệ thống phòng không tới khu vực cảng Yanbu bên bờ Biển Đỏ.

Binh sĩ Chính phủ Yemen gác tại hiện trường một vụ đánh bom tại Aden. Ảnh: THX/TTXVN phát

Tên lửa tấn công Dinh Tổng thống Yemen khiến 21 người thương vong, lệnh đáp trả được đưa ra

Vụ tấn công nhằm vào Dinh Tổng thống Al-Maashiq tại thành phố Aden, Yemen, khiến 5 người thiệt mạng và 16 người bị thương. Chủ tịch Hội đồng Lãnh đạo Tổng thống Yemen Rashad al-Alimi đã chỉ đạo tăng cường an ninh và ứng phó với các mối đe dọa, trong khi giới quan sát cảnh báo nguy cơ xung đột tiếp tục leo thang.