Theo PGS.TS.BSCKII Nguyễn Vũ Trung, Viện trưởng Viện Pasteur TP Hồ Chí Minh, trong những thập kỷ qua, khu vực phía Nam, đặc biệt là TP Hồ Chí Minh thường xuyên đối mặt với các bệnh truyền nhiễm mới nổi và tái nổi.
Từ trường hợp nhiễm HIV đầu tiên được phát hiện tại Việt Nam năm 1990, cúm gia cầm năm 2003, các ca COVID-19 đầu tiên được ghi nhận tại TP Hồ Chí Minh đầu năm 2020 đến ca mpox đầu tiên tại Việt Nam năm 2022, thực tiễn đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với năng lực phát hiện, chẩn đoán, giám sát và đáp ứng dịch bệnh.
Trong bối cảnh đó, việc xây dựng và đưa ADU vào hoạt động góp phần tăng cường năng lực chuyên sâu của Viện Pasteur TP Hồ Chí Minh, hỗ trợ công tác y tế dự phòng tại khu vực phía Nam và cả nước.
PGS.TS.BSCKII Nguyễn Vũ Trung cho biết, ý tưởng về một đơn vị chẩn đoán chuyên sâu được Viện Pasteur TP Hồ Chí Minh bắt đầu triển khai thiết kế từ năm 2023, với sự tham gia của các chuyên gia trong nước và quốc tế. Trong quá trình xây dựng và hoàn thiện, Viện nhận được sự đồng hành, hỗ trợ của Hiệp hội Phòng xét nghiệm Y tế công cộng Hoa Kỳ (APHL).
Theo đó, ADU được định hướng trang bị và tổ chức theo hướng đồng bộ, hiện đại, tập trung vào các kỹ thuật sinh học phân tử và chẩn đoán chuyên sâu. Phòng xét nghiệm có các hệ thống PCR, hệ thống xét nghiệm miễn dịch đa mục tiêu và hệ thống giải trình tự thế hệ mới.
PGS.TS.BSCKII. Nguyễn Vũ Trung nhận định, ADU không chỉ là một phòng xét nghiệm có năng lực kỹ thuật cao mà sẽ trở thành nền tảng phục vụ nhiều nhiệm vụ của Viện, trong đó có phát hiện, đáp ứng nhanh các vụ dịch, tăng cường giám sát, cảnh báo sớm tác nhân mới; thúc đẩy nghiên cứu khoa học, phát triển và chuẩn hóa kỹ thuật xét nghiệm; đồng thời đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và kết nối các hoạt động hợp tác trong nước, quốc tế.
Tuy nhiên, theo Viện trưởng Nguyễn Vũ Trung, cơ sở vật chất và trang thiết bị chỉ là một phần của năng lực; yếu tố quyết định vẫn là con người. Viện hiện có đội ngũ cán bộ, nghiên cứu viên và kỹ thuật viên giàu kinh nghiệm, sẵn sàng học hỏi, đổi mới và đáp ứng các yêu cầu chuyên môn ngày càng cao.
Tại buổi lễ, bà Melissa A. Brown, Tổng Lãnh sự Hoa Kỳ tại TP Hồ Chí Minh nhấn mạnh phòng xét nghiệm là kết quả của sự hợp tác lâu dài giữa Hoa Kỳ và Việt Nam trong lĩnh vực y tế công cộng. Theo đó, việc tăng cường năng lực xét nghiệm, phát hiện sớm và kiểm soát nhanh bệnh truyền nhiễm không chỉ góp phần bảo vệ sức khỏe người dân Việt Nam mà còn đóng góp cho an ninh y tế khu vực và toàn cầu.
