Những kết quả đạt được trong 9 tháng năm 2026 cho thấy nỗ lực của lực lượng chức năng và chính quyền địa phương trong bảo vệ, phát huy giá trị tài nguyên rừng.
Giảm số vụ vi phạm
Theo Chi cục Kiểm lâm Thái Nguyên, trong 9 tháng qua, lực lượng Kiểm lâm đã phát hiện, lập hồ sơ 206 vụ vi phạm quy định về bảo vệ, phát triển rừng và quản lý lâm sản, giảm hơn 100 vụ so với cùng kỳ năm 2025. Các cơ quan chức năng đã xử lý 176 vụ vi phạm hành chính, tịch thu hơn 220 m³ gỗ các loại, thu nộp ngân sách nhà nước hơn 1,2 tỷ đồng từ xử phạt hành chính và bán tang vật, phương tiện vi phạm sau tịch thu.
Kết quả trên cho thấy những nỗ lực của lực lượng chức năng trong kiểm tra, kiểm soát các hoạt động liên quan đến tài nguyên rừng. Công tác phối hợp giữa Kiểm lâm với chính quyền địa phương, lực lượng Công an, Quân sự và các đơn vị liên quan tiếp tục được duy trì, góp phần phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về lâm nghiệp ngay từ cơ sở.
Cùng với nhiệm vụ bảo vệ rừng, Thái Nguyên chú trọng phát triển lâm nghiệp bền vững, từng bước nâng cao giá trị kinh tế của rừng gắn với yêu cầu bảo vệ môi trường. Từ đầu năm 2026 đến nay, toàn tỉnh có hơn 7.600 ha rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững tại các xã An Khánh, Phú Lạc, Quân Chu, Đại Từ, Phú Thịnh, Thành Công, Đại Phúc và phường Phúc Thuận, đạt 191,6% kế hoạch được giao. Tổng diện tích rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững trên địa bàn tỉnh hiện đạt hơn 45.000 ha.
Các Hạt Kiểm lâm tiếp tục theo dõi, giám sát diện tích rừng đã được cấp chứng chỉ FSC, kiểm tra việc thực hiện phương án quản lý rừng bền vững của các chủ rừng, đồng thời rà soát những khu vực có tiềm năng mở rộng diện tích được cấp chứng chỉ. Đáng chú ý, Hạt Kiểm lâm số 10 và Hạt Kiểm lâm số 14 đang phối hợp với các đơn vị, hợp tác xã triển khai kế hoạch cấp chứng chỉ FSC tại các xã Tân Kỳ, Thanh Mai, Nghinh Tường, Sảng Mộc và một số địa bàn khác.
Trong khi đó, phong trào trồng rừng tiếp tục đạt kết quả tích cực. Toàn tỉnh đã trồng hơn 8.000 ha rừng tập trung, bằng 107,49% kế hoạch năm 2026; trồng hơn 1,6 triệu cây phân tán, đạt 112,4% kế hoạch. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao độ che phủ, phục hồi hệ sinh thái và phát huy giá trị kinh tế của tài nguyên rừng.
Ông Lê Cẩm Long, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Thái Nguyên cho biết: Công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trên địa bàn tỉnh thời gian qua được triển khai nghiêm túc, chủ động và hiệu quả. Tuy nhiên, tình trạng người dân đốt thực bì trong thời điểm khô hanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng. Từ đầu năm đến nay, tỉnh xảy ra một vụ cháy rừng tại xã Kim Phượng do đốt thực bì sau khai thác rừng trồng, làm cháy khoảng 1,5 ha rừng.
Bên cạnh nguy cơ cháy rừng, lực lượng Kiểm lâm còn gặp khó khăn do địa bàn quản lý rộng, địa hình phức tạp, biên chế ngày càng giảm và trang thiết bị phục vụ nhiệm vụ còn hạn chế. Việc bảo quản, xử lý tang vật vi phạm, nhất là gỗ tịch thu và động vật rừng còn sống, cũng gặp trở ngại do điều kiện cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu.
Siết chặt bảo vệ rừng
Tại Vườn Quốc gia Ba Bể, công tác quản lý, bảo vệ rừng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm gìn giữ hệ sinh thái, cảnh quan tự nhiên và đa dạng sinh học. Với diện tích tự nhiên hơn 10.000 ha, khu vực này có giá trị quan trọng về sinh thái, môi trường, lịch sử và văn hóa, đòi hỏi công tác quản lý, bảo vệ phải được thực hiện thường xuyên, chặt chẽ.
Trong gần 9 tháng qua, Đội Bảo vệ rừng thuộc Ban Quản lý Vườn Quốc gia Ba Bể đã tổ chức hơn 1.000 lượt tuần tra với trên 3.500 lượt người tham gia; kiểm tra các tuyến đường có nguy cơ vận chuyển lâm sản hơn 400 lượt, với trên 700 lượt người tham gia. Đơn vị duy trì thông báo cấp dự báo cháy rừng hằng tuần, phân công cán bộ trực trong cao điểm mùa khô năm 2025 - 2026. Nhờ đó, từ đầu năm đến nay, khu vực rừng do Ban Quản lý Vườn Quốc gia Ba Bể phụ trách không xảy ra cháy rừng.
Công tác đấu tranh với các hành vi xâm hại tài nguyên rừng cũng được tăng cường. Lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý 3 vụ khai thác rừng trái pháp luật tại thôn Hợp Thành, xã Đồng Phúc và các thôn Khâu Qua, Nam Mẫu thuộc xã Ba Bể. Trên cơ sở hồ sơ của cơ quan Công an, Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia Ba Bể đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 18 người, với tổng số tiền phạt chính hơn 340 triệu đồng.
Đặc biệt, trong đợt cao điểm truy quét các hành vi khai thác, vận chuyển, cất giữ, mua bán lâm sản trái pháp luật và phá rừng trái phép từ cuối tháng 8 đến đầu tháng 9/2026, lực lượng bảo vệ rừng đã triển khai 67 lượt tuần tra, kiểm tra rừng, 19 lượt mật phục, 28 lượt nắm thông tin và 27 lượt kiểm tra tuyến đường. Các tổ công tác tập trung tại những khu vực có nguy cơ xảy ra vi phạm, địa bàn có lâm sản quý, hiếm, đồng thời kiểm tra, ngăn chặn tình trạng lấn chiếm đất rừng, phát nương, làm rẫy và xây dựng trái phép. Trong thời gian thực hiện kế hoạch, lực lượng chức năng không phát hiện vụ vi phạm pháp luật về lâm nghiệp trên địa bàn.
Song song với các biện pháp kiểm tra, kiểm soát, Ban Quản lý Vườn Quốc gia Ba Bể duy trì giao khoán hơn 1.800 ha rừng cho 37 nhóm, tổ quản lý, bảo vệ rừng tại 33 thôn, bản thuộc 4 xã Ba Bể, Chợ Rã, Đồng Phúc và Nam Cường. Việc huy động người dân tham gia bảo vệ rừng góp phần tăng cường giám sát tại cơ sở, nâng cao trách nhiệm cộng đồng đối với tài nguyên thiên nhiên.
Theo ông Phạm Văn Chí, Phó Giám đốc Ban Quản lý Vườn Quốc gia Ba Bể, công tác bảo vệ rừng vẫn gặp nhiều trở ngại do địa hình hiểm trở, giao thông khó khăn, một số khu vực xa khu dân cư và điều kiện trang thiết bị còn hạn chế. Đời sống của một bộ phận người dân vùng lõi và khu vực lân cận còn phụ thuộc nhất định vào tài nguyên rừng, vì vậy công tác tuyên truyền, vận động cần được tiến hành thường xuyên, gắn với sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền địa phương….
Thời gian tới, Chi cục Kiểm lâm Thái Nguyên tiếp tục tăng cường tuần tra, kiểm tra tại các khu vực trọng điểm, chủ động phòng cháy, chữa cháy rừng, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm và mở rộng diện tích rừng được cấp chứng chỉ quản lý bền vững. Chi cục cũng đổi mới phương pháp tuyên truyền, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và thiết bị hỗ trợ trong giám sát tài nguyên rừng…. Việc kết hợp giữa thực thi pháp luật, phát triển rừng bền vững và nâng cao vai trò của cộng đồng được kỳ vọng sẽ góp phần bảo vệ hiệu quả tài nguyên rừng, gìn giữ đa dạng sinh học và tạo nền tảng cho phát triển lâm nghiệp gắn với bảo tồn thiên nhiên tại Thái Nguyên./.
