Chủ trì buổi gặp gỡ báo chí, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho biết, thực hiện chỉ đạo của Ban Bí thư, Bộ Ngoại giao đang phối hợp với các ban, bộ, ngành triển khai tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW và các văn bản chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài trong hơn 20 năm qua, nhằm kịp thời đề xuất các chủ trương, quyết sách phù hợp cho giai đoạn mới.
Theo kế hoạch, Hội nghị sẽ diễn ra vào ngày 25/12, tại Hà Nội. Đây là dịp quan trọng để tăng cường trao đổi, kết nối giữa các ban, bộ, ngành, địa phương, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Dự kiến, Hội nghị thu hút khoảng 320 đại biểu tham dự; gồm đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các bộ, ban, ngành, địa phương, cán bộ lão thành trong công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài; một số lãnh đạo hội, đoàn và người Việt Nam ở nước ngoài... Đặc biệt, Hội nghị có sự tham dự trực tiếp của 20 đại biểu kiều bào tiêu biểu về dự Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao cho biết, Nghị quyết số 36-NQ/TW là văn kiện định hướng chiến lược toàn diện đầu tiên của Đảng về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài trong thời kỳ đẩy mạnh hội nhập quốc tế. Nghị quyết đã tạo dấu mốc quan trọng, trở thành “kim chỉ nam” cho các chủ trương, hoạt động của Đảng, Nhà nước, các ban, bộ, ngành và địa phương trong suốt hơn hai thập kỷ. Nghị quyết đã khẳng định quan điểm nhất quán, xuyên suốt: Người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời và là một nguồn lực của cộng đồng dân tộc Việt Nam, là nhân tố quan trọng góp phần củng cố quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa Việt Nam với các nước.
Đến nay, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài đã tiếp nhận 60 báo cáo tổng kết, 20 tham luận chuyên đề, 180 đề xuất, kiến nghị từ các ban, bộ, ngành, địa phương (trong đó có các cơ quan báo chí chủ chốt như Thông tấn xã Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam..). Ủy ban cũng đã tổng hợp báo cáo, tham mưu, kiến nghị của 98 cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài; đồng thời tổ chức 5 tọa đàm, hội thảo chuyên đề phục vụ rà soát, đánh giá toàn diện công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài thời gian qua, làm cơ sở tham mưu phương hướng lớn trong giai đoạn tới.
Khái quát một số kết quả nổi bật sau hơn 20 năm thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW, bà Lê Thị Thu Hằng cho biết, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài đã phát triển mạnh cả “về lượng và chất”. Từ khoảng 2,7 triệu người ở gần 90 quốc gia và vùng lãnh thổ năm 2004, đến nay đã có gần 6,5 triệu người Việt Nam ở nước ngoài tại trên 130 quốc gia và vùng lãnh thổ; khoảng 80% bà con sinh sống tại các nước phát triển; có vai trò, vị thế ngày càng được khẳng định, được đánh giá cao tại sở tại và trên các diễn đàn quốc tế. Sự gắn bó giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân trong nước với đồng bào ta ở nước ngoài ngày càng được củng cố, chặt chẽ và thực chất hơn.
Bên cạnh đó là sự chuyển biến sâu sắc trong tư duy quản lý sang đồng hành, hỗ trợ, phục vụ cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Điều này được thể hiện rõ nét qua việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, tạo điều kiện, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích chính đáng của người Việt Nam ở nước ngoài như Luật sửa đổi, bổ sung Luật Quốc tịch Việt Nam đã nới lỏng điều kiện nhập và trở lại quốc tịch cho kiều bào; Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo cùng nhiều luật khác như Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản...
Đảng, Nhà nước tạo điều kiện khuyến khích, động viên kiều bào tham gia vào quá trình xây dựng chủ trương, chính sách lớn. Tiêu biểu, đến thời điểm hiện nay có hơn 2.000 lượt ý kiến được gửi về từ khắp các châu lục, đóng góp ý kiến vào dự thảo các văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài đã thể hiện tinh thần trách nhiệm, niềm tin và khát vọng đồng hành cùng Tổ quốc.
Đảng, Nhà nước không chỉ tạo điều kiện, thu hút, phát huy mà còn thay đổi tư duy, cách tiếp cận để trọng dụng nguồn lực người Việt Nam ở nước ngoài, tạo môi trường làm việc tốt nhất, được cống hiến hiệu quả.
"Nổi bật hơn nữa là hoạt động giữ gìn, tôn vinh các giá trị văn hóa, đặc biệt là tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Trong hơn 20 năm qua, đặc biệt trong những năm gần đây, thực sự là có những thay đổi rất lớn" - Thứ trưởng nhấn mạnh.
Theo đó, ngoài việc tạo các bộ giáo cụ, giáo trình dạy và học tiếng Việt phù hợp hơn, chúng ta đã ứng dụng chuyển đổi số trong việc giảng dạy tiếng Việt, tổ chức các lớp đào tạo trực tuyến cho giáo viên dạy tiếng Việt ở nước ngoài, tại Hà Nội và tại các địa bàn có nhu cầu lớn; phong trào xây dựng Tủ sách tiếng Việt; lấy ngày 8/9 là Ngày Tôn vinh tiếng Việt và tổ chức cuộc thi, lựa chọn các sứ giả tiếng Việt để lan tỏa phong trào dạy học và yêu tiếng Việt...
"Những kết quả đạt được là có sự chỉ đạo, quan tâm rất sát sao của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, sự vào cuộc của toàn bộ hệ thống chính trị, đặc biệt là nỗ lực, quyết tâm và trách nhiệm rất lớn của đội ngũ những người làm công tác Việt Nam ở nước ngoài, trong đó có các cơ quan báo chí, một lần nữa khẳng định quan điểm: Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của dân tộc Việt Nam" - Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng nhấn mạnh.
