Sự chủ động của y tế cơ sở cùng sự chung tay của toàn xã hội đang tạo dựng, củng cố mạng lưới an sinh vững chắc, giúp người cao tuổi và các đối tượng yếu thế được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe chủ động ngay tại cộng đồng.
Lấy người dân làm trung tâm
Phường Đồng Phú hiện có hơn 2.200 người cao tuổi, chiếm khoảng 5,6% dân số. Tuy nhiên, kết quả rà soát thực tế cho thấy có tới 60% người cao tuổi tại địa phương đang phải sống chung với các bệnh lý mạn tính như cao huyết áp, bệnh xương khớp, hen phế quản và tiểu đường… Trước tốc độ già hóa dân số ngày càng nhanh, nhu cầu thăm khám, tư vấn phòng ngừa và quản lý bệnh mạn tính đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Dù vậy, không phải người cao tuổi nào cũng có điều kiện tiếp cận các dịch vụ y tế định kỳ, đặc biệt là những trường hợp neo đơn, sức khỏe yếu hoặc gặp khó khăn khi di chuyển. Xuất phát từ mong muốn đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với nhân dân, phường Đồng Phú đã tiên phong triển khai hai mô hình “Chăm sóc người cao tuổi ban ngày” và “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình”.
Điểm nổi bật của các mô hình này là việc xây dựng một quy trình chăm sóc sức khỏe khép kín ngay tại Trạm Y tế phường, kết hợp trang thiết bị hiện đại cùng sự tận tụy của đội ngũ y, bác sĩ. Khi tham gia, các cụ được tiếp nhận, lập hồ sơ quản lý sức khỏe, khám sàng lọc ban đầu và phân nhóm để theo dõi định kỳ. Bên cạnh việc khám chữa bệnh thông thường, Trạm Y tế còn tích hợp nhiều hoạt động bổ trợ thiết thực như tư vấn dinh dưỡng, hướng dẫn tập luyện phù hợp với thể trạng, chăm sóc y học cổ truyền, phục hồi chức năng và giáo dục sức khỏe nhằm giúp các cụ chủ động tự chăm sóc bản thân. Tất cả các khâu đều tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế, bảo đảm tính khoa học, thuận tiện và phù hợp với thực tiễn địa phương. Mô hình không chỉ tạo ra một không gian tin cậy để người cao tuổi được giao lưu, rèn luyện và phát hiện bệnh sớm, mà còn góp phần giảm bớt gánh nặng chăm sóc cho các gia đình.
Qua thời gian vận hành thử nghiệm, mô hình đã nhận được sự đồng thuận cao và nhiều phản hồi tích cực từ phía người dân. Bà Vũ Minh Thiện, một người dân sinh sống tại phường Đồng Phú phấn khởi chia sẻ: “Tôi đã tham gia thăm khám nhiều lần và thấy đây là một chương trình vô cùng ý nghĩa. Ở độ tuổi này, con cháu ai cũng bận rộn đi làm, khó sắp xếp thời gian đưa chúng tôi đi khám ở bệnh viện tuyến trên xa xôi. Việc phường tổ chức mô hình chăm sóc tận tình ngay gần nhà khiến chúng tôi cảm nhận được sự quan tâm sâu sắc. Không chỉ có đội ngũ y, bác sĩ chuyên môn cao, máy móc trang thiết bị tại trạm cũng ngày càng hiện đại và đổi mới. Chúng tôi rất vui mừng và chỉ mong chương trình này tiếp tục duy trì lâu dài để người cao tuổi được hưởng trọn vẹn những lợi ích thiết thực”.
Người cao tuổi phường Đồng Phú (thành phố Đồng Nai) đang được chăm sóc sức khỏe tại Trạm Y tế phường.
Song hành cùng mô hình chăm sóc ban ngày, “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình” là lực lượng nòng cốt trực tiếp mang các dịch vụ y tế đến tận nhà dân, đặc biệt là người cao tuổi, người khuyết tật và những đối tượng gặp nhiều khó khăn trong việc di chuyển. Theo kế hoạch định kỳ, đội ngũ y bác sĩ sẽ chủ động đến từng hộ gia đình để thăm khám, kiểm tra sức khỏe và hướng dẫn người thân phương pháp chăm sóc đúng cách. Đồng thời, phối hợp theo dõi, tư vấn liệu trình điều trị phù hợp cho từng trường hợp cụ thể. Bên cạnh đó, Đội còn tích cực hỗ trợ người dân cập nhật hồ sơ bệnh án điện tử trên ứng dụng VNeID, góp phần phát hiện sớm bệnh tật và nâng cao hiệu quả quản lý sức khỏe toàn dân ngay từ cơ sở.
Câu chuyện của anh Nguyễn Hoài Thanh (ngụ tại phường Đồng Phú) là minh chứng sinh động nhất cho giá trị mà mô hình gia đình mang lại. Sau một tai nạn giao thông nghiêm trọng cách đây 19 năm, anh Thanh bị vỡ xương sọ, liệt nửa người bên trái, mắc chứng động kinh và co cứng tay chân. Suốt gần hai thập kỷ, mọi sinh hoạt cá nhân cũng như việc đi lại khám chữa bệnh của anh đều đè nặng lên vai người thân. Tuy nhiên, kể từ khi "Đội chăm sóc sức khỏe gia đình" ra đời, các cán bộ y tế phường đã thường xuyên tới nhà theo dõi tình trạng sức khỏe, trực tiếp tập luyện và hướng dẫn gia đình kỹ thuật phục hồi chức năng. Đội còn trao tặng các dụng cụ hỗ trợ tập luyện và cấp phát thuốc điều trị miễn phí. Nhờ sự kiên trì, tận tâm của lực lượng y tế, thể trạng và khả năng vận động của anh Thanh đã có những chuyển biến tích cực ngoài mong đợi.
Xúc động trước những thay đổi tích cực của con trai, bà Nguyễn Thị Thanh Xuân, mẹ anh Thanh chia sẻ: “Đội ngũ y bác sĩ Trạm Y tế phường đã không ngại khó khăn xuống tận nhà tập luyện, hướng dẫn chu đáo cho con tôi từng động tác mà trước đây gia đình chưa bao giờ làm được. Nhờ vậy, bệnh tình của con đã thuyên giảm rất nhiều, tinh thần và khả năng vận động tiến triển rõ rệt. Tôi thực sự cảm ơn các y bác sĩ và mong rằng mô hình nhân văn này sẽ tiếp tục duy trì, lan tỏa rộng rãi hơn nữa”.
Sự hồi phục của những bệnh nhân như anh Thanh cùng niềm tin yêu của người dân chính là minh chứng rõ nét nhất cho hiệu quả thực tế của mô hình chăm sóc sức khỏe gia đình. Những bước chân không mỏi của đội ngũ y bác sĩ cơ sở không chỉ xoa dịu nỗi đau bệnh tật, mà còn góp phần lan tỏa tinh thần nhân ái, thắt chặt sợi dây gắn kết giữa chính quyền, ngành y tế với cộng đồng.
Định hướng phát triển bền vững
Tại phường Đồng Phú (thành phố Đồng Nai), “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình” là lực lượng nòng cốt trực tiếp mang các dịch vụ y tế đến tận nhà dân.
Sự hài lòng của người dân chính là động lực để chính quyền và ngành y tế phường Đồng Phú tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng hoạt động của hai mô hình trong giai đoạn tiếp theo. Chia sẻ về định hướng thời gian tới, Phó Giám đốc Trạm Y tế phường Đồng Phú Hoàng Thị Phương Thảo cho biết, trạm sẽ tiếp tục chủ động tham mưu với Đảng ủy, UBND phường nhằm huy động sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, các ban, ngành, đoàn thể trong việc ưu tiên đầu tư nguồn lực chăm sóc các đối tượng yếu thế.
Bà Hoàng Thị Phương Thảo nhấn mạnh: “Về mặt chuyên môn, chúng tôi tập trung nâng cao trình độ cho đội ngũ y bác sĩ, đồng thời đẩy mạnh liên thông dữ liệu điện tử để quản lý sức khỏe toàn dân trên Hệ thống Sổ sức khỏe điện tử quốc gia. Trạm Y tế sẽ tiến hành rà soát, đánh giá toàn diện kết quả thực tế, nếu phát hiện những điểm chưa phù hợp, chúng tôi sẽ kịp thời điều chỉnh, đưa ra các giải pháp tối ưu nhằm đảm bảo hai mô hình này được duy trì hoạt động thường xuyên, liên tục và chất lượng ngày càng nâng cao”.
Đánh giá về tầm quan trọng của việc triển khai hai mô hình này, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Đồng Phú Hồ Hùng Phi khẳng định việc đưa vào hoạt động song song các mô hình là bước đi cụ thể hóa chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước lấy người dân làm trung tâm, y tế cơ sở làm nền tảng, hướng tới mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn diện và chủ động trong suốt vòng đời. Để hai mô hình đi vào chiều sâu và tạo sức lan tỏa lớn, UBND phường Đồng Phú giao nhiệm vụ cho Trạm Y tế tiếp tục giữ vững vai trò nòng cốt về kỹ thuật và vận hành. Bên cạnh đó, Trạm Y tế phải phối hợp chặt chẽ với Hội Người cao tuổi, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường, các tổ chức đoàn thể và Ban điều hành các khu phố đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động. Mục tiêu là giúp mỗi người dân nâng cao nhận thức, tự giác tham gia khám sức khỏe định kỳ và chủ động quản lý chỉ số sức khỏe của bản thân cũng như gia đình.
Dưới góc độ quản lý ngành, Phó Giám đốc Sở Y tế thành phố Đồng Nai Văn Thanh Bình cho rằng việc ra mắt hai mô hình chỉ là bước khởi đầu, điều quan trọng là tổ chức thực hiện hiệu quả, bền vững và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân. Sở Y tế cam kết sẽ tiếp tục sát cánh, hỗ trợ tối đa cho địa phương về công tác đào tạo nhân lực, chuyển giao kỹ thuật chuyên môn, đồng thời tăng cường công tác kiểm tra, giám sát chuyên đề. Đây sẽ là cơ sở thực tiễn quan trọng để ngành y tế đánh giá chính xác tính hiệu quả, từ đó hoàn thiện quy trình và làm tiền đề nhân rộng mô hình ra các địa phương khác trên toàn địa bàn thành phố trong thời gian tới.
Có thể khẳng định, sự đồng lòng vào cuộc của hệ thống chính trị, sự hỗ trợ chuyên môn từ ngành y tế cùng sự ủng hộ nhiệt tình của người dân đã và đang giúp hai mô hình “Chăm sóc người cao tuổi ban ngày” và “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình” tại phường Đồng Phú phát huy tối đa giá trị thực tiễn. Đây không chỉ là giải pháp căn cơ, lâu dài giúp nâng cao chất lượng dịch vụ y tế ban đầu, hỗ trợ người cao tuổi được “sống vui, sống khỏe, sống có ích”, mà còn lan tỏa giá trị nhân văn sâu sắc. Những nỗ lực ấy đang góp phần tích cực vào việc xây dựng một phường Đồng Phú ngày càng văn minh, hiện đại, giàu tình người và trở thành điểm sáng về an sinh xã hội tại thành phố Đồng Nai.