#phong tỏa hàng hải

Iran đã trải qua khoảng 7 tuần không xuất khẩu được lượng dầu thô đáng kể nào qua eo biển Hormuz, trong bối cảnh Mỹ tiếp tục thực hiện lệnh phong tỏa hàng hải đối với Tehran.

Hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz gần như tê liệt vào ngày 14/8, sau khi có thêm 2 tàu bị tấn công tại đây và Mỹ tuyên bố có thể duy trì lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran vô thời hạn.

Giá dầu tăng trong phiên chiều 14/8 tại châu Á, sau khi Mỹ cảnh báo phong tỏa hàng hải vô thời hạn đối với Iran, một lần nữa gây lo ngại về nguồn cung.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cảnh báo Washington có kế hoạch công bố các biện pháp chưa từng có vào tuần tới nhằm đảm bảo cô lập nền kinh tế Iran.

Theo nhận định của Tiến sĩ Hasan Selim Ozertem, chuyên gia phân tích an ninh tại Ankara, căng thẳng tại vùng Vịnh đang lan sang eo biển Bab el-Mandeb, tạo thêm sức ép đối với Saudi Arabia. Tuy nhiên, Mỹ nhiều khả năng sẽ không mở thêm mặt trận thứ hai.

Các nhà nhập khẩu và doanh nghiệp logistics Đông Phi đang đối mặt nguy cơ chi phí vận chuyển tăng trở lại sau khi lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố áp đặt “phong tỏa hàng hải” đối với tàu có liên hệ với Saudi Arabia đi qua eo biển Bab el-Mandeb. Diễn biến này làm dấy lên quan ngại về gián đoạn mới trên tuyến vận tải huyết mạch nối Biển Đỏ với Vịnh Aden.

Ngày 20/7, lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải đối với Saudi Arabia, động thái được đánh giá có thể làm gia tăng căng thẳng tại Trung Đông và gây thêm sức ép đối với hoạt động vận chuyển dầu mỏ toàn cầu.

Ngay trước khi Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải đối với các cảng của Iran vào chiều 14/7, Tehran đã triển khai các biện pháp nhằm duy trì hoạt động xuất khẩu dầu.

Theo kênh truyền hình Press TV dẫn các nguồn tin, 8 tàu đã di chuyển từ vùng lãnh hải Iran ra vùng biển quốc tế và 3 tàu khác đã đi vào vùng biển Iran sau khi lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ được dỡ bỏ theo một thỏa thuận giữa Tehran và Washington.

Theo phóng viên TTXVN đưa tin từ Trung Đông, những tín hiệu trái chiều từ Mỹ, Iran và Israel trong ngày 11/6 cho thấy triển vọng đạt được thỏa thuận giữa Washington và Tehran vẫn chưa thực sự rõ ràng, bất chấp tuyên bố lạc quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Theo trang invezz.com ngày 9/6, dù cuộc chiến kéo dài ba tháng giữa Iran với Mỹ và Israel đã hạn chế nghiêm trọng hoạt động giao thông qua eo biển Hormuz, nhưng thị trường dầu mỏ toàn cầu vẫn bình lặng hơn so với dự đoán của nhiều người.

Một đánh giá tình báo của Mỹ cho rằng Iran có thể duy trì khả năng chống chịu trước lệnh phong tỏa hàng hải thêm khoảng 4 tháng nữa, trong bối cảnh các nỗ lực nhằm chấm dứt chiến sự giữa Washington và Tehran tiếp tục rơi vào bế tắc, khi hai bên vẫn giao tranh tại khu vực vùng Vịnh.

Một quan chức cấp cao Iran ví quyền kiểm soát eo biển Hormuz như sở hữu một “quả bom nguyên tử”, trong bối cảnh quân đội Mỹ tiếp tục tập kích hai tàu chở dầu treo cờ Iran tại Vịnh Oman.

Ngày 8/5, quân đội Mỹ thông báo các lực lượng nước này đã nổ súng và vô hiệu hóa 2 tàu chở dầu treo cờ Iran đang tìm cách tiến vào một cảng Iran nằm trên vịnh Oman bất chấp lệnh phong tỏa hàng hải của Washington.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội sáng sớm 27/4, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ cho biết rằng lực lượng phong tỏa của Mỹ đã ngăn 38 tàu vào hoặc rời các cảng của Iran trong hai tuần qua.

Một du thuyền cỡ lớn liên quan đến một nhà tài phiệt Nga bị trừng phạt đã đi qua eo biển Hormuz vào đầu ngày 25/4.

Sáu nguồn tin tiết lộ với kênh CNN rằng Bộ trưởng Hải quân John Phelan đã buộc phải từ chức. Người phát ngôn Lầu Năm Góc Sean Parnell thông báo tối 22/4 rằng ông Phelan sẽ rời chức vụ ngay lập tức.

Mỹ triển khai phong tỏa eo biển Hormuz nhằm gây sức ép lên Iran, song giới chuyên gia cảnh báo động thái này khó duy trì lâu dài và có thể kéo theo hệ lụy lớn về kinh tế cũng như nguy cơ xung đột lan rộng.

Đại sứ Nga tại Na Uy Nikolay Korchunov cho biết Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang âm mưu phong tỏa hàng hải bất hợp pháp đối với Nga, đặc biệt là ở khu vực Baltic và Bắc Cực.

Lực lượng Houthi tại Yemen ngày 19/5 tuyên bố sẽ thực hiện biện pháp “phong tỏa hàng hải” nhằm vào cảng Haifa của Israel để đáp trả các hoạt động quân sự gia tăng tại Dải Gaza trong những ngày qua.