#máy bay chiến đấu F-35

Một loạt động thái gần đây của Mỹ làm dấy lên suy đoán Washington có thể trực tiếp can thiệp vào cuộc chiến ở Yemen. Tuy nhiên, có một số vấn đề mà Mỹ đang phải đối mặt cản trở khả năng này.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã phê duyệt thương vụ bán 48 máy bay chiến đấu tàng hình F-35A cho Saudi Arabia với tổng giá trị ước tính 24,3 tỷ USD, mở đường cho một trong những thương vụ vũ khí đáng chú ý nhất giữa Washington và Riyadh.

Lực lượng vũ trang Anh bị đánh giá mong manh sau nhiều năm thiếu kinh phí, trì hoãn dự án và phụ thuộc vào Mỹ, khiến quốc gia đối mặt nguy cơ vi phạm nghĩa vụ NATO.

Với sự tham gia của Mỹ, Anh, Đức và Ba Lan, cuộc tập trận Steadfast Noon tập trung vào bảo vệ vũ khí hạt nhân trên mặt đất, thể hiện quyết tâm duy trì năng lực phòng thủ đáng tin cậy của liên minh.

Trước nguy cơ bị áp thuế từ chính quyền Trump, Anh đang cân nhắc nhiều chiến lược để né tránh tổn thất. Từ tăng cường nhập khẩu LNG, mua thêm vũ khí Mỹ, đến đàm phán thỏa thuận thương mại song phương, mỗi phương án đều có cơ hội và thách thức riêng.

Cuộc tấn công của Iran vào đầu tháng 10 này đã làm lộ ra những điểm yếu trong hệ thống phòng không của Israel, đặc biệt khi một số tên lửa đã suýt bắn trúng căn cứ không quân Nevatim ở miền Nam Israel, nơi có các máy bay chiến đấu F-35 do Mỹ sản xuất. 

Việc Thổ Nhĩ Kỳ xin gia nhập BRICS đã gây ra lo ngại lớn cho NATO, đặc biệt khi khối kinh tế này do Nga và Trung Quốc dẫn đầu. Hành động này phản ánh sự thay đổi chiến lược của Ankara, nhưng làm dấy lên nghi ngại về cam kết của Thổ Nhĩ Kỳ với NATO và trật tự quốc tế do phương Tây dẫn dắt. 

Nói một cách đơn giản, Mỹ không thể đủ nguồn lực hỗ trợ hai cuộc chiến lớn trong khi chuẩn bị cho khả năng xảy ra cuộc xung đột thứ ba. Đó là một thực tế khó khăn và ngày càng trở nên rõ ràng.

Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, Bộ Quốc phòng Israel ngày 3/9 đã gửi thư chính thức tới quân đội Mỹ nhằm thúc đẩy thương vụ mua phi đội F-35 thứ 3.

Chi tiêu quốc phòng của Phần Lan đã tăng đáng kể trong những năm gần đây do nước này đang thay thế phi đội máy bay chiến đấu F/A-18 cũ bằng máy bay chiến đấu F-35.

Quân đội Mỹ hiện đang triển khai lực lượng tới Vịnh Ba Tư để phản ứng với việc Iran bắt giữ các tàu chở dầu. Diễn biến này được so sánh với một hoạt động của Mỹ vào năm 1987 - 1988 để bảo vệ tàu chở dầu khỏi các cuộc tấn công của Iran. Tuy nhiên, hiện nay, Iran có lực lượng quân sự mạnh hơn nhiều và tình hình ở vùng Vịnh đã thay đổi, theo các chuyên gia.

Bộ trưởng Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar ngày 9/8 thông báo một phái đoàn của nước này sẽ tới Washington vào tuần tới để thảo luận thỏa thuận mà Tổng thống Mỹ Joe Biden đã cam kết rằng sẽ chuyển giao máy bay chiến đấu F-16 cho lực lượng không quân nước này. 

Theo phóng viên TTXVN tại Canada, ngày 28/3, Chính phủ Canada đã chọn Lockheed Martin Corp., nhà sản xuất máy bay chiến đấu F-35 của Mỹ, là nhà thầu ưu tiên của Ottawa trong cuộc tìm kiếm dòng chiến đấu cơ mới trị giá 19 tỷ CAD (15,16 tỷ USD).

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu đã yêu cầu Mỹ bàn giao hơn 100 máy bay chiến đấu F-35, hoặc hoàn trả 1,4 tỉ USD mà Ankara đã đầu tư vào chương trình máy bay của Washington.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 16/7 tuyên bố chính quyền của ông sẽ không bán chiến đấu cơ phản lực F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ do nước này đã mua hệ thống tên lửa phòng không S-400 của Nga.

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Takeshi Iwaya ngày 10/6 cho biết vụ rơi máy bay chiến đấu F-35 ở ngoài khơi tỉnh Aomori hồi tháng 4 vừa qua có thể do lỗi con người, chứ không phải do các vấn đề kỹ thuật của máy bay.

Washington đã quyết định ngừng tiếp nhận thêm phi công Thổ Nhĩ Kỳ tới nước này để tham gia các khóa huấn luyện lái máy bay chiến đấu F-35. Đây là dấu hiệu rõ ràng cho thấy sự leo thang tranh cãi về kế hoạch chính quyền Ankara mua hệ thống phòng thủ S-400 của Nga.

Bộ trưởng Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ Hulusi Akar ngày 22/5 cho biết nước này đang chuẩn bị cho khả năng bị Mỹ trừng phạt vì mua hệ thống phòng không S-400 của Nga.

Ngày 3/4, Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence đã cảnh báo Thổ Nhĩ Kỳ về việc nước này mua một hệ thống phòng thủ tên lửa S-400 của Nga, qua đó duy trì sức ép để đồng minh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) này phải từ bỏ thương vụ mà Washington coi là mối đe doạ cho thiết bị quân sự Mỹ.

Một chiến đấu cơ F-35 của Không quân Mỹ được triển khai tới căn cứ không quân Kadena ở Nhật Bản đã bị rơi một bộ phận ở cánh máy bay khi đang bay tuần tra trên Đại Tây Dương.