Thực hiện chủ trương của Trung ương về phân cấp, phân quyền, tỉnh Khánh Hòa đã triển khai phù hợp với quy định pháp luật và yêu cầu thực tiễn địa phương. Sau một năm vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, việc phân cấp, phân quyền đã tạo ra những chuyển biến tích cực trong quản lý nhà nước.
Mô hình chính quyền địa phương hai cấp sau một năm vận hành tại Thành phố Hồ Chí Minh đã chứng minh tính đúng hướng bằng những con số cải cách ấn tượng.
Nếu chiến lược cấp tỉnh là bản quy hoạch vĩ mô, thì sự vận hành của chính quyền cấp xã chính là câu trả lời thực tế nhất cho hiệu quả của chuyển đổi số. Tại Lâm Đồng, sau cuộc đại hợp nhất địa giới hành chính, các địa phương cấp cơ sở đang trở thành những "phòng thí nghiệm" sống động, nơi dữ liệu số không còn nằm trong máy tính mà đã biến thành giá trị kinh tế và sự hài lòng của người dân.
Việc hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là nhiệm vụ lâu dài, gắn với tiến trình xây dựng nền hành chính hiện đại.
Với mô hình chính quyền hiện nay, cấp xã ngày càng giữ vai trò quan trọng trong quản trị địa phương theo tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”. Đặc biệt, cấp xã không còn là cấp hành chính “thụ động” mà trở thành trung tâm giải quyết các vấn đề an sinh xã hội tại chỗ, cốt lõi là lĩnh vực y tế và giáo dục.
Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã khẳng định vai trò trung tâm của cấp xã trong việc đưa chính quyền đến gần dân, sát dân hơn; tạo điều kiện giải quyết nhanh chóng các thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, tại nhiều đơn vị hành chính thực hiện sáp nhập với quy mô lớn, khối lượng công việc phát sinh tăng đột biến nhưng định mức biên chế vẫn áp dụng theo quy định chung.
Xây dựng bộ máy Nhà nước “Tinh - Gọn - Mạnh - Hiệu năng - Hiệu lực - Hiệu quả” và tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình 2 cấp là một hướng đi phù hợp nhằm giảm tầng nấc trung gian, tăng tính chủ động cho cơ sở. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai ở cấp xã cho thấy không ít khó khăn, nhất là việc phân cấp quản lý, bảo đảm nguồn lực và nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ.
Ngày 3/12, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp Phạm Thành Ngại chủ trì cuộc họp về kiểm tra công tác vận hành chính quyền địa phương cấp xã và thực hiện các nhiệm vụ kinh tế - xã hội năm 2025 đối với các phường: Cao Lãnh, Mỹ Ngãi, Mỹ Trà và xã Mỹ Thọ.
Sau khi sáp nhập chính quyền cấp xã, địa bàn quản lý của Đồn Biên phòng Sin Suối Hồ (tỉnh Lai Châu) rộng hơn, tình hình an ninh trật tự tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp. Với phương châm “bám địa bàn, bám dân”, đơn vị đã chủ động phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền, lực lượng công an xã, dân quân tự vệ để giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội khu vực biên giới.
Ngày 5/8, Đoàn đại biểu tỉnh Luông-pha-bang (Lào) do đồng chí Sụ-Căn-Bun-Nhông, Phó Bí thư Tỉnh ủy làm trưởng đoàn, đã có buổi thăm và làm việc với tỉnh Điện Biên về kinh nghiệm trong thành lập xã mới, cơ cấu tổ chức Đảng, chính quyền cấp xã.
Sau thời gian ngắn vận hành theo mô hình tổ chức mới, hoạt động quản lý, điều hành và phục vụ nhân dân của chính quyền cấp xã tại Tuyên Quang ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Các địa phương trong tỉnh đều thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, chủ động trong điều hành và thực hiện nhiệm vụ; tạo chuyển biến tích cực trong công tác quản lý Nhà nước và phục vụ nhân dân.
Chiều 9/7, ông Nguyễn Văn Lợi, Ủy viên Trung ương Đảng, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh và đoàn công tác đã đến thăm 2 gia đình chính sách và làm việc với Đảng ủy, UBND phường Phú Mỹ, Thành phố Hồ Chí Minh, nhằm nắm bắt tình hình vận hành mô hình chính quyền cấp xã mới sau sáp nhập, đồng thời kiểm tra công tác chuẩn bị Đại hội Đảng các cấp và lắng nghe kiến nghị của cán bộ cơ sở.
Ngày 7/7, ông Đặng Hồng Sỹ, Phó Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng cùng đoàn công tác đã kiểm tra việc vận hành chính quyền cấp xã tại một số địa phương ven biển của tỉnh. Đoàn đã đến các xã Hàm Kiệm, Tân Lập, Hàm Thuận Nam, Tân Thành.
Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đặc biệt là chính quyền cấp xã, đã mở ra một giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ trong quá trình cải cách hành chính ở nhiều địa phương. Với mục tiêu tăng cường hiệu quả quản lý, giảm chi phí hành chính và phục vụ người dân tốt hơn, mô hình chính quyền cấp xã mới đã mang lại một số thuận lợi trong công tác điều hành và quản lý.
Ngày 22/6, Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau cho biết đã triển khai vận hành thử nghiệm và rút kinh nghiệm tại 17/39 xã, phường mới và đang vận hành thử nghiệm đồng loạt mô hình chính quyền cấp xã mới đối với các đơn vị cấp xã còn lại; Đồng thời, tỉnh Bạc Liêu cũng đã nghiêm túc triển khai vận hành thử nghiệm và rút kinh nghiệm tại 7/25 xã, phường và đang vận hành thử nghiệm đồng loạt ở các đơn vị xã, phường còn lại để đảm bảo đi vào hoạt động thông suốt từ ngày 1/7.
Ngày 20/6, Hội nghị quán triệt, triển khai nhiệm vụ để vận hành và vận hành thử nghiệm hệ thống chính quyền địa phương 2 cấp được tổ chức tại các tỉnh Bắc Giang, Nghệ An giúp các địa phương chuẩn bị mọi điều kiện triển khai chính thức ngày 1/7.
Tỉnh Đồng Tháp đang tổ chức vận hành thử nghiệm mô hình chính quyền cấp xã sau sắp xếp; 45 Trung tâm phục vụ hành chính công xã, phường mới của tỉnh hoạt động thử nghiệm.
