Tham gia chủ trì Hội thảo có các đồng chí Thượng tướng Tiến sĩ Lê Quốc Hùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Thứ trưởng Bộ Công an; PGS. TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; PGS. TS Triệu Thế Hùng, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội; PGS. TS, Trung tướng Phan Xuân Tuy, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện Chính trị Công an nhân dân và sự tham dự của 200 đại biểu.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Triệu Thế Hùng nhấn mạnh, trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Đảng và Nhà nước ta luôn nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò, ý nghĩa, tầm quan trọng của văn hóa, coi văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực to lớn, là sức mạnh nội sinh để phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc; đồng thời dành sự quan tâm đặc biệt đến công tác xây dựng, phát triển văn hóa, con người Việt Nam.
Ngày 7/1/2026, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Nội dung Nghị quyết số 80-NQ/TW khẳng định quan điểm xuyên suốt: Phát triển văn hóa và con người là nền tảng, động lực, trụ cột và hệ điều tiết cho phát triển bền vững đất nước. Văn hóa phải đi trước soi đường, thấm sâu vào mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, từ hoạch định chính sách đến tổ chức thực hiện, từ đời sống đến không gian số.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Triệu Thế Hùng cho biết, Hội thảo lần này nhằm làm rõ những quan điểm, mục tiêu, định hướng mới về phát triển văn hóa, trọng tâm là định hình tư duy mới về hoàn thiện thể chế văn hóa và siết chặt kỷ luật thực thi nhằm khơi thông nguồn lực nội sinh trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
Đồng thời cũng là diễn đàn khoa học giữa các cơ quan hoạch định, tổ chức thi hành chính sách, pháp luật với các chuyên gia, nhà khoa học và người làm công tác văn hóa nhằm nhận diện rõ các điểm nghẽn về thể chế, chính sách pháp luật; khó khăn, thách thức trong chấp hành kỷ luật thực thi; đúc kết bài học kinh nghiệm để chuyển hóa toàn diện giá trị văn hóa thành sức mạnh nội sinh phát triển đất nước. Từ đó, góp phần cung cấp luận cứ khoa học để đề xuất các giải pháp hiệu quả, khả thi nhằm thể chế hóa các nghị quyết, chủ trương của Đảng, hoàn thiện đồng bộ thể chế văn hóa, nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi chính sách, pháp luật về văn hóa.
Phát biểu tại Hội thảo, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Bùi Hoài Sơn đánh giá cao sáng kiến và sự phối hợp chặt chẽ giữa Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội với Bộ Công an trong việc đồng tổ chức hội thảo này. Sự đồng chủ trì của một cơ quan lập pháp, giám sát về văn hóa với một cơ quan trọng yếu về bảo vệ an ninh quốc gia đã khẳng định một tư duy chiến lược quan trọng: Văn hóa là nguồn lực nội sinh, là sự kết tinh những giá trị tốt đẹp của dân tộc trong lịch sử xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc; giá trị văn hóa - con người Việt Nam chính là sức mạnh quốc gia Việt Nam. Việc phát huy giá trị văn hóa Việt Nam, do vậy chính là tấm khiên bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và an ninh quốc gia.
Để văn hóa thực sự trở thành động lực quan trọng đưa đất nước vững bước trong kỷ nguyên mới, tại Hội thảo, các nhà khoa học, các nhà quản lý đã tập trung thảo luận, làm rõ 3 nhóm vấn đề trọng tâm. Đó là, thể hiện những quan điểm đột phá về phát triển, phát huy giá trị và sức mạnh văn hoá, con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới.
Các tham luận phân tích nhận thức mới, quan điểm, chủ trương mới về vị trí, vai trò của văn hóa; làm rõ giá trị của văn hóa và con người Việt Nam trong tạo dựng sức mạnh nội sinh, khơi dậy khát vọng phát triển, củng cố đồng thuận xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; những giá trị cần được kế thừa, phát huy; những giá trị cần được bổ sung, phát triển để đáp ứng yêu cầu của kỷ nguyên mới; qua đó hình thành hệ giá trị, chuẩn mực và môi trường văn hóa phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước.
Chỉ ra những “điểm nghẽn” cần tháo gỡ và những vấn đề đặt ra đối với công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hoá gắn với bảo vệ an ninh văn hoá hiện nay. Các tham luận đã đánh giá những kết quả đạt được, đồng thời chỉ rõ những hạn chế, bất cập và nguyên nhân, nhất là các điểm nghẽn về thể chế, chính sách, nguồn lực, cơ chế phối hợp và tổ chức thực hiện; phân tích những vấn đề mới đặt ra đối với công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa trong bối cảnh hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và phát triển trên không gian mạng; làm rõ yêu cầu gắn phát triển văn hóa với bảo vệ bản sắc dân tộc, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và bảo đảm an ninh văn hóa.
Kiến nghị hoàn thiện chính sách và siết chặt kỷ luật thực thi, nhằm khơi thông các nguồn lực, tạo dựng không gian mới, xung lực mới cho phát triển văn hoá. Những giải pháp cụ thể, khả thi nhằm hoàn thiện thể chế, chính sách; nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi; huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực xã hội; thúc đẩy chuyển đổi số, công nghiệp văn hóa và phát triển nguồn nhân lực văn hóa; đẩy mạnh xây dựng chủ quyền văn hóa trên không gian số, nâng cao sức hấp dẫn và khả năng lan tỏa và bảo vệ các giá trị văn hóa Việt Nam. Tạo cơ chế để thúc đẩy chuyển hóa di sản và vốn văn hóa thành tri thức, tài sản trí tuệ, sản phẩm sáng tạo và nguồn lực cho giáo dục, khoa học, công nghệ, công nghiệp văn hóa và đổi mới sáng tạo; phát triển công nghiệp văn hóa thành một động lực tăng trưởng mới, chuyển sức mạnh văn hóa thành năng lực cạnh tranh quốc gia.
Với tinh thần trách nhiệm cao trước Đảng, trước nhân dân, các nhà khoa học đã đóng góp nhiều luận cứ khoa học sắc bén, đề xuất nhiều ý tưởng cho các giải pháp đột phá, có giá trị thực tiễn cao. Những kết quả, kiến nghị từ hội thảo sẽ là nguồn tài liệu quý báu để Quốc hội, Chính phủ tiếp tục hoàn thiện thể chế, ban hành các chính sách chiến lược nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa văn hóa phát triển ngang tầm với kinh tế, chính trị và xã hội.
Trong phát biểu đề dẫn, Đại tá Tống Văn Khuông, Phó Giám đốc Học viện Chính trị Công an nhân dân cho rằng, bước vào kỷ nguyên mới, thế giới, khu vực và trong nước đang chuyển biến nhanh, phức tạp, khó dự báo. Cạnh tranh chiến lược, sự phát triển đột phá của khoa học, công nghệ, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số đang làm thay đổi sâu sắc phương thức sản xuất, quản trị, giao tiếp, tiếp nhận tri thức và thụ hưởng văn hóa. Cùng với đó, yêu cầu phát triển nhanh, bền vững, hội nhập quốc tế sâu rộng, chuyển đổi số toàn diện và nâng cao năng lực tự chủ của đất nước đặt ra những đòi hỏi mới đối với công tác xây dựng, phát triển văn hóa, con người Việt Nam.
Trong bối cảnh này, văn hóa không chỉ là lĩnh vực cần được bảo tồn, gìn giữ và phát huy, mà phải thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, sức mạnh mềm và động lực trực tiếp phục vụ sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc. Điều đó đòi hỏi phải chuyển mạnh từ nhận thức đúng về văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội sang tổ chức thực hiện hiệu quả để chuyển hóa các giá trị văn hóa thành năng lực sáng tạo, tri thức, tài sản trí tuệ, sản phẩm, thị trường và sức cạnh tranh quốc gia.
Theo PGS.TS, Trung tướng Phan Xuân Tuy, nội dung của Hội thảo có quan hệ chặt chẽ với nhau, nhận thức đúng để tạo đồng thuận và định hướng hành động; nhận diện đúng để tháo gỡ điểm nghẽn; giải pháp đúng để tạo chuyển biến thực chất. Các tham luận và ý kiến trao đổi tại Hội thảo đã tập trung vào luận cứ khoa học, bằng chứng thực tiễn và những kiến nghị cụ thể, có khả năng áp dụng; hạn chế các nhận định chung chung, dàn trải.
Phát biểu bế mạc Hội thảo, Thượng tướng Lê Quốc Hùng, Thứ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh: Văn hóa không chỉ đồng hành với phát triển, mà cần phải đứng ở “vị trí dẫn đường”, là nền tảng định hình chất lượng con người và chất lượng quốc gia, điều mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh. Nếu kinh tế tạo ra của cải vật chất, thì văn hóa tạo ra bản lĩnh, kỷ luật, niềm tin và sức mạnh tinh thần để đất nước vượt qua thử thách và vươn lên.
Thượng tướng Lê Quốc Hùng cho rằng, Hội thảo không chỉ dừng lại ở các báo cáo khoa học, mà quan trọng hơn, những kết quả, đề xuất tại hội thảo này sẽ được Ban Tổ chức tổng hợp đầy đủ, xây dựng thành Báo cáo kiến nghị chính sách báo cáo Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan chức năng để kịp thời thể chế hóa thành các chủ trương, quyết sách lớn.
"Với tinh thần khoa học sâu sắc của Hội thảo, tôi cũng đề nghị, các cơ quan chức năng của Ủy ban Văn hóa và Xã hội, các đơn vị chức năng của Bộ Công an và các địa phương trên cơ sở nhiệm vụ chính trị được giao, xây dựng kế hoạch và biện pháp để sáng suốt chuyển hóa những ý kiến, những quan điểm khoa học vào công tác thực tiễn, thực sự biến giá trị văn hóa thành động lực trong mọi hoạt động, góp phần hoàn thành thắng lợi các mục tiêu mà Đại hội XIV của Đảng đã đề ra", Thượng tướng Lê Quốc Hùng phát biểu.
Hội thảo đã góp phần làm rõ con đường chuyển hóa tài nguyên, vốn và giá trị văn hóa Việt Nam thành tri thức, tài sản trí tuệ, sản phẩm sáng tạo, sức mạnh mềm và động lực phát triển; đồng thời đề xuất giải pháp bảo vệ vững chắc chủ quyền văn hóa, xây dựng môi trường văn hóa số lành mạnh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng, phát triển, bảo vệ Tổ quốc.
