'Làm sạch' môi trường biểu diễn trực tiếp trên sân khấu

Tại họp báo thường kỳ quý I/2026 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) ngày 15/4, nhiều vấn đề “nóng” trong lĩnh vực biểu diễn nghệ thuật đã được làm rõ, trong đó có câu chuyện sử dụng âm thanh từ bản ghi âm, thay cho việc biểu diễn trực tiếp trên sân khấu (dư luận gọi là “hát nhép”).

Ông Trần Hướng Dương, Phó Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn cho biết, thời gian qua, tình trạng sử dụng âm thanh từ bản ghi âm, thay cho việc biểu diễn trực tiếp trên sân khấu (dư luận gọi là “hát nhép”) có dấu hiệu gia tăng. Bộ đã ban hành Công văn số 745 gửi UBND các tỉnh, thành phố, yêu cầu chấn chỉnh hoạt động biểu diễn thiếu trung thực. Trong đó, hành vi sử dụng bản ghi âm thay cho hát trực tiếp được xác định có thể gây hiểu lầm, ảnh hưởng quyền hưởng thụ văn hóa của công chúng, đồng thời tác động tiêu cực đến môi trường nghệ thuật.

Chú thích ảnh
Phó Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn Trần Hướng Dương phát biểu tại buổi họp báo.

Bộ cũng nhấn mạnh vai trò của đơn vị tổ chức, nhà sản xuất và nghệ sĩ trong việc tuân thủ quy định, giữ gìn uy tín nghề nghiệp. Việc lạm dụng kỹ thuật, nếu không kiểm soát, sẽ làm suy giảm giá trị biểu diễn và niềm tin của khán giả.

Thực tế cho thấy, cùng với sự phát triển của công nghệ, các hình thức hát đè ngày càng phổ biến. Một số chương trình truyền hình trực tiếp, sự kiện ngoài trời hay các concert lớn cho phép áp dụng kỹ thuật này nhằm bảo đảm yếu tố trình diễn. Tuy nhiên, giới chuyên môn cho rằng nghệ sĩ cần chú trọng rèn luyện thực lực, đặc biệt là khả năng hát live, để giữ bản sắc và giá trị nghề nghiệp.

Liên quan đến các nội dung gây tranh cãi trong sản phẩm âm nhạc, Bộ cho biết việc quản lý và xử lý vi phạm hiện được phân cấp cho địa phương theo Nghị định 144 năm 2020. Các địa phương được yêu cầu tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm vi phạm, đồng thời nâng cao chất lượng nghệ thuật biểu diễn.

Bên cạnh đó, vấn đề mạo danh người nổi tiếng bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) trong quảng cáo cũng được đề cập. Bà Nguyễn Thị Thanh Huyền, Phó Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử cho biết, pháp luật hiện hành đã có quy định rõ về việc xử lý hành vi cung cấp thông tin sai sự thật và sử dụng công nghệ gây nhầm lẫn. Các nội dung do AI tạo ra bắt buộc phải gắn nhãn để bảo đảm minh bạch; hành vi quảng cáo sai sự thật có thể bị xử phạt từ 60–80 triệu đồng.

Chú thích ảnh
Quang cảnh buổi họp báo thường kỳ.

Cùng với đó, Bộ quy tắc ứng xử trên môi trường số tiếp tục được triển khai rộng rãi, nhận được sự đồng thuận của cộng đồng, đặc biệt là nghệ sĩ và các nền tảng số. Công tác truyền thông, phổ biến quy định sẽ tiếp tục được đẩy mạnh nhằm xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, văn minh.

Đáng chú ý, Bộ VHTT&DL dự kiến tổ chức hội thảo chuyên đề về việc sử dụng kỹ thuật thay thế trong biểu diễn, nhằm làm rõ ranh giới giữa hỗ trợ kỹ thuật và vi phạm quy định. Đây được xem là bước đi cần thiết trong bối cảnh hoạt động nghệ thuật ngày càng chịu tác động mạnh của công nghệ.

Trong quý II/2026, Bộ sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật trong các lĩnh vực văn hóa, du lịch, điện ảnh, thư viện, xuất bản; đồng thời xây dựng bộ chỉ số văn hóa quốc gia và hệ giá trị văn hóa, con người Việt Nam trong giai đoạn mới.

Lê Phú/Báo Tin tức và Dân tộc

Dành cho bạn

Không gian thư viện tại Trường Đại học Văn hoá TP Hồ Chí Minh.

Chuyển đổi số thư viện đại học và yêu cầu đổi mới văn hóa đọc

Chuyển đổi số giúp thư viện đại học mở rộng khả năng tiếp cận tri thức, kết nối tài nguyên phục vụ học tập, nghiên cứu. Tuy nhiên, giá trị của thư viện số không chỉ ở số lượng tài liệu trực tuyến mà còn ở khả năng tổ chức, chia sẻ và đưa tri thức đến gần người học.

'80 năm - Vang mãi bản hùng ca Hà Nội': Khúc tráng ca người chiến sĩ Thủ đô

'80 năm - Vang mãi bản hùng ca Hà Nội': Khúc tráng ca người chiến sĩ Thủ đô

Tối 10/10, tại khu vực Vườn hoa Đền Bà Kiệu (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội tổ chức Chương trình nghệ thuật đặc biệt “80 năm - Vang mãi bản hùng ca Hà Nội”, nhân kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống Lực lượng vũ trang Thủ đô Hà Nội (19/10/1946 - 19/10/2026).

Hòa nhạc 'Nhân duyên': Cầu nối văn hóa Việt Nam - Hàn Quốc

Hòa nhạc 'Nhân duyên': Cầu nối văn hóa Việt Nam - Hàn Quốc

Ngày 10/10, chương trình hòa nhạc “Nhân duyên - Giai điệu của sự kết nối” diễn ra tại thành phố Hwaseong, tỉnh Gyeonggi, Hàn Quốc, giới thiệu những sắc màu đặc sắc của âm nhạc truyền thống Việt Nam, góp phần thúc đẩy giao lưu văn hóa và thắt chặt tình đoàn kết giữa cộng đồng người Việt Nam với người dân sở tại.