Báo The Kyiv Independent của Ukraine tối 21/2, theo giờ địa phương, cho biết cùng ngày Bộ Ngoại giao Ukraine đã lên án những gì họ gọi là “tối hậu thư” từ Hungary và Slovakia, sau khi hai nước này đe dọa ngừng cung cấp điện khẩn cấp trong bối cảnh tranh chấp ngày càng gay gắt liên quan đến việc trung chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba, khi Ukraine đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng năng lượng ngày càng trầm trọng.
Trong tuyên bố, Bộ Ngoại giao Ukraine nêu rõ: “Những hành động như vậy, trong bối cảnh các cuộc tấn công quy mô lớn và có chủ đích của Liên bang Nga nhằm vào hạ tầng năng lượng của Ukraine, là khiêu khích, vô trách nhiệm và đe dọa an ninh năng lượng của toàn bộ khu vực”.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Ukraine cho rằng hành động của Hungary và Slovakia đã “tiếp tay” cho Liên bang Nga và gây tổn hại đến chính các công ty năng lượng của những nước này vốn cung cấp năng lượng trên cơ sở thương mại.
Kiev cho biết họ vẫn duy trì liên lạc thường xuyên với Ủy ban châu Âu về thiệt hại do các cuộc tấn công hằng ngày của Liên bang Nga gây ra, đồng thời đã thông báo cho Budapest và Bratislava về hậu quả của các đòn đánh nhằm vào hạ tầng đường ống dầu Druzhba.
Bộ Ngoại giao Ukraine cho biết công tác sửa chữa và ổn định vẫn đang được tiến hành bất chấp mối đe dọa tên lửa tiếp diễn, và Kiev đã đề xuất các tuyến thay thế để cung cấp dầu không phải của Liên bang Nga cho Hungary và Slovakia.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Ukraine nhấn mạnh: “Ukraine luôn là, đang là và sẽ tiếp tục là đối tác năng lượng đáng tin cậy của EU”, đồng thời cho rằng: “Các tối hậu thư nên được gửi tới Điện Kremlin, chứ chắc chắn không phải tới Kiev”.
Trước những gì được mô tả là “các mối đe dọa vô căn cứ và vô trách nhiệm”, Ukraine cho biết họ đang cân nhắc kích hoạt Cơ chế Cảnh báo Sớm theo Hiệp định Liên kết EU–Ukraine.
Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Ukraine được đưa ra sau khi Thủ tướng Slovakia Robert Fico và Thủ tướng Hungary Viktor Orban cáo buộc Kiev ngừng trung chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba, sau khi các cuộc tấn công của Nga làm hư hại hạ tầng năng lượng của Ukraine vào cuối tháng 1/2026.
Ông Fico cho rằng Ukraine cố tình trì hoãn việc sửa chữa và tái khởi động đường ống, vốn vận chuyển dầu Nga tới Hungary và Slovakia - hai quốc gia cuối cùng trong Liên minh châu Âu (EU) còn phụ thuộc vào dầu Nga.
Viết trên nền tảng mạng xã hội X vào chiều 21/2, ông Fico cảnh báo: “Nếu Tổng thống Ukraine không khôi phục nguồn cung dầu cho Slovakia vào thứ Hai (23/2), thì ngay trong ngày đó tôi sẽ yêu cầu các công ty Slovakia liên quan ngừng cung cấp điện khẩn cấp cho Ukraine”.
Thủ tướng Slovakia nêu rõ: “Chỉ riêng tháng 1/2026, các nguồn điện khẩn cấp này, cần thiết để ổn định lưới điện Ukraine, đã nhiều gấp đôi so với cả năm 2025”.
Thủ tướng Hungary Viktor Orban cũng cho biết ông không loại trừ khả năng cắt xuất khẩu điện nếu dòng dầu không được khôi phục.
Theo hãng truyền thông Hungary Telex, phát biểu với các phóng viên tại một sự kiện ở thành phố Bekescsaba, ông Orban cảnh báo: “Nếu chúng tôi dừng việc đó, những điều tồi tệ có thể xảy ra”.
Trong bối cảnh các cuộc tấn công của Liên bang Nga tàn phá các nhà máy điện của Ukraine, đất nước này đang rơi vào một cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng.
Tháng trước, Ukraine đã tăng mạnh nhập khẩu điện từ EU dưới sự giám sát của Mạng lưới Các nhà vận hành hệ thống truyền tải điện châu Âu (ENSOE).
Trả lời báo The Kyiv Independent, nhà vận hành lưới điện quốc gia Ukraine Ukrenergo cho biết Slovakia chiếm khoảng 17% lượng điện nhập khẩu của Ukraine.
Trong khi đó, theo RBC Ukraine, Hungary có tỷ trọng cao hơn nhiều, khoảng 45%.
Hungary và Slovakia trước đây từng thực hiện các lời đe dọa của mình, bao gồm việc ngừng xuất khẩu dầu diesel sang Ukraine hồi đầu tuần này.
Tuy nhiên, nếu Slovakia tiến hành cắt nguồn điện khẩn cấp vào ngày 23/2, theo chuyên gia năng lượng Ba Lan Wojciech Jakobik, điều đó sẽ vi phạm các quy tắc của thị trường năng lượng.
Ông Jakobik nói: “Việc này sẽ gây tổn kém cho Slovakia nếu được thực hiện một cách không phối hợp, bởi đây không chỉ là thương mại năng lượng song phương, mà còn là thương mại giữa châu Âu và Ukraine. Chúng ta đang ở trong cùng một thị trường, được điều chỉnh bởi nguyên tắc tiếp cận lưới điện mở và nhiều quy định khác”.
Chuyên gia năng lượng Ba Lan cho rằng: “Slovakia có thể tự làm điều gì đó ở cấp độ kỹ thuật, nhưng điều đó là đáng nghi ngờ xét trên nền tảng chính sách năng lượng chung và quan hệ quốc tế”.
Bộ Năng lượng Ukraine từ chối bình luận về vấn đề này.
Budapest và Bratislava cũng đã tìm kiếm các tuyến thay thế, đề nghị Croatia hỗ trợ vận chuyển qua đường ống Adria, nhưng Bộ trưởng Kinh tế Croatia Ante Susnjar cho biết Zagreb đã từ chối vận chuyển dầu của Liên bang Nga.
Đường ống Druzhba, một trong những mạng lưới dầu lớn nhất thế giới với công suất khoảng hai triệu thùng mỗi ngày, vẫn là tuyến cung ứng then chốt đối với Hungary và Slovakia.
Ukraine lập luận rằng việc tiếp tục phụ thuộc vào năng lượng Nga làm suy yếu các nỗ lực cắt đứt nguồn tài trợ cho cuộc chiến của Moskva, trong khi các cuộc tấn công của Liên bang Nga cùng với các đòn đánh của chính Kiev nhằm vào hạ tầng năng lượng bên trong lãnh thổ Liên bang Nga đã khiến tương lai của đường ống này trở nên phức tạp hơn.
