Đây là hoạt động thiết thực hướng đến kỷ niệm 325 năm hình thành Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định - TP Hồ Chí Minh (1698 - 2023) và kỷ niệm 48 năm Ngày Giải phóng miền Nam thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2023).
Ông Lâm Đình Thắng, Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông TP Hồ Chí Minh cho biết, đây là hoạt động đầu tiên trong chuỗi hơn 80 hoạt động của Ngày sách và văn hóa đọc lần 2 tại TP Hồ Chí Minh, diễn ra từ 19-23/4. Bộ sách này là công trình văn hóa – lịch sử rất có ý nghĩa đối với TP Hồ Chí Minh, đặc biệt là đối với những người nghiên cứu về lịch sử.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư đã xử lý một khối tư liệu rất dồi dào, ngoài sách nguyên bản tiếng Pháp, tiếng Hán Nôm dịch sang chữ Quốc ngữ, còn có đến 214 tập sách tiếng Việt tham khảo. Tác giả không chỉ nhọc công sắp xếp các đề mục, chủ đề có hệ thống, khoa học mà đưa vào bộ sách nhiều thông tin xác đáng, mới mẻ - điều mà bạn đọc rất mong chờ ở các tác phẩm.
“Tinh thần lao động của nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư là một tấm gương rất sáng cho người dân, đặc biệt là cán bộ, công chức, viên chức và thanh thiếu niên thành phố. Ở tuổi 103, mỗi ngày tác giả vẫn dành gần 10 giờ đồng hồ để làm việc. Để bắt nhịp với thời đại, nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư bắt đầu học đánh bàn phím máy tính từ năm 90 tuổi. Viết xong cuốn này, tác giả lại bắt tay ngay vào viết cuốn khác” ông Lâm Đình Thắng cho biết thêm.
Theo nhà báo, nhà thơ Lê Minh Quốc, bộ sách có thể được xem là một bộ tài liệu lịch sử tập hợp đầy đủ các kiến thức, nội dung về các lĩnh vực kinh tế, xã hội, văn hóa tại Sài Gòn - Gia Ðịnh - TP Hồ Chí Minh từ năm 1698 đến năm 2020. Thông qua bộ sách, những người trẻ còn biết thêm nhiều kiến thức về thành phố nơi mình sinh sống và gắn bó đã có một quá trình hình thành, phát triển ra sao.
Chia sẻ về bộ sách, nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư cho biết, tác phẩm “Gia Định - Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh: Dặm dài lịch sử (1698-2020)” gồm 6 phần chính, được chia ra 2 tập với mốc thời gian: tập 1 từ 1698 - 1945 và tập 2 từ 1945 - 2020. Vì vậy, nó như một tập cẩm nang mà các cơ quan, cán bộ, công chức, các gia đình trong thành phố muốn tìm kiếm một vấn đề gì liên quan đến Sài Gòn - Gia Định - TP Hồ Chí Minh, chỉ việc mở sách ra là được thỏa mãn ngay và khỏi phải đi tìm đâu xa. Đây công trình dày công nghiên cứu trên 20 năm của nhà Nghiên cứu Nguyễn Đình Tư khi ông tập trung thời gian, sức lực đi khắp các thư viện, Trung tâm lưu trữ Quốc gia II ở Thành phố Hồ Chí Minh để tập hợp tài liệu, hoàn thành đề tài “Gia Định - Sài Gòn - TP Hồ Chí Minh”.
"Tôi đã sống ở hai thế kỷ, tôi đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm lịch sử nước nhà. Với niềm đam mê với sử nên lúc nào tôi cũng tranh thủ từng chút một của thời gian, mỗi ngày đều dặn như thế để tỉ mẩn ghi chép những tư liệu vô giá dành cho hậu thế về các lĩnh vực như địa danh - địa chí, lịch sử - văn hóa Nam Bộ", ông Nguyễn Đình Tư nói.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư sinh năm 1920 tại xã Thanh Chi, huyện Thanh Chương, Nghệ An. Thời kháng chiến chống Pháp, ông là cộng tác viên báo Độc Lập; năm 1962 làm việc cho Ty Điền địa Phú Yên. Tính đến nay, ông đã có khoảng 60 đầu sách đã xuất bản, các công trình từ trước năm 1975 như: Non nước Phú Yên, Địa chí Khánh Hòa, Non nước Ninh Thuận, Đường phố nội thành Thành phố Hồ Chí Minh, Từ điển địa danh hành chính Nam Bộ, Non nước Quảng Trị, Tiểu sử và hành trạng các nhà khoa bảng Hán học Nam Bộ, Sổ tay tên đường ở Thành phố Hồ Chí Minh, Chế độ thực dân Pháp trên đất Nam Kỳ (1859-1954), Địa chí hành chính các tỉnh Nam kỳ thời Pháp thuộc (1859-1954), tiểu thuyết Loạn 12 sứ quân...
Tác phẩm mới nhất của ông là bộ sách "Gia Định - Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh: Dặm dài lịch sử (1698-2020)" ấn hành năm 2023. Ngoài ra, tác phẩm “Chế độ thực dân Pháp trên đất Nam Kỳ (1859-1954)” nhận Giải A sách hay giải thưởng sách Quốc gia lần thứ nhất năm 2018.
